Index
ورود کاربر
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 106083
تاریخ انتشار : 16 اردیبهشت 1387 0:0
تعداد مشاهدات : 6

نخستين سيستم كنترل رايانه از طريق مغز براساس «نظريه فازي»

پژوهشگران علوم كامپيوتر دانشگاه «جورجيا» آمريكا به سرپرستي يك استاد ايراني موفق به ابداع سيستم جديد كنترل رايانه از طريق فكر شدند كه مبتني بر «نظريه فازي» است. دكتر حميد عرب نيا، استاد علوم كامپيوتر دانشگاه «جورجيا» در زمينه اين طرح گفت: هدف از طراحي اين سيستم كنترل رايانه با مغز (BCI) فراهم كردن امكان انتقال دستورالعمل ها به رايانه از طريق مغز (فكر) بدون نياز به دست است. البته گروه هاي مختلفي در اين زمينه كار كرده اند ولي ما به تكنولوژي بهتري دست پيدا كرده ايم كه مبتني بر نظريه فازي است كه توسط يك دانشمند ايراني ـ دكتر لطفي زاد ـ ابداع شده است. وي خاطر نشان كرد: اين اولين بار است كه از نظريه فازي در سيستم هاي BCI استفاده مي شود و فكر مي كنم با اين كار بتوان به نحو مؤثرتري ايده كنترل رايانه با فكر كردن را محقق كرد. دكتر عرب نيا در عين حال تصريح كرد: اين سيستم بيشتر براي مشاغلي مثل خلباني و همچنين براي كمك به معلولان مؤثر است. البته كارايي سيستم به فرمان هايي خاص(بالا، پايين، چپ، راست و توقف) - كه عمده فرامين صادره از مغز را شامل مي شود - محدود است و مثلا نمي توان مطلبي را براي تايپ كردن از ذهن به رايانه منتقل كرد. وي درباره اساس عملكرد سيستم هاي BCI گفت: به اين منظور از كلاهي با 16 الكترود استفاده مي شود كه ارتعاشات بخش هاي مختلف مغز (جريان انرژي در مغز در اثر تفكر) را به رايانه منتقل مي كند. با پردازش ميزان انرژي به خصوصي كه در هنگام هر فرمان در مغز جريان مي يابد مي توان به فرمان مورد نظر پي برد. براي همين است كه نمي توان از چنين سيستمي براي تايپ استفاده كرد چون مثلا تشخيص انرژي مربوط به هر كلمه بسيار دشوار است. استاد ايراني دانشگاه جورجيا با بيان اين كه اين طرح هنوز در مرحله تحقيقاتي است و به مرحله كاربرد عملي نرسيده است، خاطر نشان كرد: اين فن آوري كاملا عملي است ولي هميشه خوب عمل نمي كند چون مثلا اگر كسي ضمن استفاده از سيستم عطسه كند همه چيز به هم مي ريزد. دكتر عرب نيا در ادامه درباره ساير فعاليت هاي خود در دانشگاه «جورجيا» گفت: كار من بيشتر در زمينه «سوپركامپيوتينگ» و «موازات» در علوم كامپيوتر است و بيشتر مقالات پژوهشي من در مجلات اين حوزه چاپ مي شود. زماني از يك رايانه استفاده مي كنيد نمي توانيد كاري كنيد كه الكترون ها سريعتر از سرعت نور حركت كنند لذا يك محدوديت اساسي وجود دارد كه نمي توان آن را شكست و اغلب رايانه ها يك پردازشگر (پروسسور) دارند و نمي توانند سريعتر از حد مشخص كار كنند بنابراين براي اين كه بتوان رايانه هايي بسيار سريعتر از رايانه هاي معمول ساخت بايد رايانه هايي با چندين پروسسور ساخت كه مي توانند همزمان با هم كار مي كنند كه به اين رشته موازات گفته مي شود. وي خاطر نشان كرد: با بهره گيري از اين علم مي توان رايانه هايي ساخت كه هزاران پروسسور (مغز) دارند. از ايده هايي كه در اين زمينه مطرح است ساخت پروسسورهايي به اندازه يك ميكروب با استفاده از نانو فن آوري است كه مي توان صدها ميليون از آنها را ايجاد كرد و مثلا در رنگ ساختمان ريخت و به اين ترتيب ساختمانهايي داشت كه در رنگ ديوارهاي آن از ميليون ها مغز رايانه تشكيل شده باشد. استاد ايراني دانشگاه جورجيا در ادامه با اشاره به سفر اخير خود به ايران اظهار داشت: در بازديدي كه از چند دانشگاه و مركز پژوهشي داشتم، كارهاي خوبي در اين زمينه (سوپر كامپيوتينگ) در دانشگاه تهران و پژوهشگاه دانش هاي بنيادي آغاز شده است. دكتر عرب نيا تصريح كرد: زمينه كارهاي پژوهشي من بيشتر در اين حوزه است ولي كارهاي كاربردي كه در اين زمينه مي كنم بيشتر مربوط به عكس است. مثلا اين كه چطور بتوان در فرودگاه ها و... با رايانه چهره انسان ها را تشخيص داد و زمينه ديگر بررسي فعل و انفعلات مغز بر اساس تصاوير MRI با استفاده از سوپر رايانه هاست كه انجام چنين كارهايي با رايانه هاي معمولي بسيار زمان بر است. دكتر حميد عرب نيا، استاد و پژوهشگر ايراني دانشكده علوم كامپيوتر دانشگاه «جورجيا» به دليل تحقيقات برجسته در حوزه «سوپركامپيوتينگ» به دريافت جايزه ويژه بزرگترين انجمن علمي در حوزه الكترونيك و علوم كامپيوتر(IEEE) نايل شد. به گزارش خبرنگار پژوهشي خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)، در لوح افتخار اين جايزه كه روز دوشنبه هفته جاري(15 اكتبر) در جريان هفتمين كنفرانس بيوانفورماتيك و مهندسي زيستي انجمن بين المللي الكترونيك و مهندسي الكترونيك(IEEE BIBE) در دانشكده پزشكي «هاروارد» در «بوستون» آمريكا به اين دانشگر ايراني اعطا مي شود، علت اعطاي اين جايزه تقدير از «نقش پيشتازانه و تحقيقات برجسته دكتر عرب نيا در زمينه «سوپركامپيوتينگ» عنوان شده است. دكتر عرب نيا كه همچنين سردبير ژورنال بين المللي Supercomputing است در گفت و گو با خبرنگار «پژوهشي» خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا) با اشاره به اين كه جايزه اعطايي انجمن بين المللي الكترونيك و مهندسي الكترونيك، نخستين جايزه اين انجمن علمي معتبر جهاني در زمينه «سوپركامپيوتينگ» است، در خصوص تحقيقات خود كه به دريافت اين جايزه منجر شده است، گفت: كار من بيشتر در زمينه «سوپركامپيوتينگ» و «موازات» در علوم رايانه است و بيشتر مقالات پژوهشي من در مجلات اين حوزه چاپ مي شود. زماني از يك رايانه استفاده مي كنيد، نمي توانيد كاري كنيد كه الكترون ها سريعتر از سرعت نور حركت كنند؛ لذا يك محدوديت اساسي وجود دارد كه نمي توان آن را شكست و اغلب رايانه ها يك پردازشگر (پروسسور) دارند و نمي توانند سريعتر از حد مشخص كار كنند بنابراين براي اين كه بتوان رايانه هايي بسيار سريعتر از رايانه هاي معمول ساخت بايد رايانه هايي با چندين پروسسور ساخت كه مي توانند همزمان با هم كار مي كنند كه به اين رشته موازات گفته مي شود. وي خاطر نشان كرد: با بهره گيري از اين علم مي توان رايانه هايي ساخت كه هزاران پروسسور (مغز) دارند. از ايده هايي كه در اين زمينه مطرح است ساخت پروسسورهايي به اندازه يك ميكروب با استفاده از نانو فن آوري است كه مي توان صدها ميليون از آنها را ايجاد كرد و مثلا در رنگ ساختمان ريخت و به اين ترتيب ساختمان هايي داشت كه در رنگ ديوارهاي آن از ميليون ها مغز رايانه تشكيل شده باشد. استاد ايراني دانشگاه جورجيا تصريح كرد: از جمله پروژه هاي تحقيقاتي اخير من پردازش اطلاعات جمع آوري شده از سيستم هاي GPS متصل به سربازها و رديابي ايميل هاي مبادله شده براي شناسايي ارتباط احتمالي افراد با گروه هاي تبهكاري و افراد تحت تعقيب است. از آنجا كه شبكه هاي تبهكاري تلاش زيادي براي مخفي كردن رد خود دارند و ارتباطات آنها با هم دستانشان به صورت غيرمستقيم و از طريق شبكه پيچيده اي از واسطه هاست لذا در اين تحقيقات تلاش داريم با بررسي حجم عظيمي از مبادلات پست الكترونيكي كه هر روزه در دنيا انجام مي شود، ارتباطات مستقيم و غيرمستقيم با افراد تحت تعقيب را شناسايي كنيم. وي با بيان اين كه در هر لحظه ميليون ها ايميل در دنيا ردوبدل مي شود كه همه آنها در يك پايگاه داده ثبت مي شود، اظهار داشت: ما سعي داريم اين ميليو نها ايميلي را كه در هر لحظه ردوبدل مي شود بررسي كرده و در همان لحظه مشخص كنيم كه ايميلي از ميان آنها مستقيم يا غيرمستقيم با فردي كه تحت تعقيب پليس است ارتباط دارد يا نه. البته كل ايميل هاي دنيا را مي توان در عرض يك ساعت در يك فايل گذاشت ولي مساله مهم پردازش سريع اين شبكه عظيم مبادلات الكترونيكي و شناسايي ارتباطات بين آنهاست. دكتر عرب نيا در پاسخ به اين سؤال ايسنا كه با توجه به مشخص بودن افراد تحت تعقيب چرا صرفا ايميل هاي محدود آنها بررسي نمي شود و چه ضرورتي به بررسي كل ايميل هاي مبادله شده دنياست، گفت: افراد تحت تعقيب كه مستقيما با عواملشان در ارتباط نيستند بلكه با چند نفر از آشناهاي خود در ارتباطند و آنها هم با آشناهاي خود تماس دارند و چه بسا كه بعد از 20، 30 تماس ارتباط با فرد مورد نظر برقرار مي شود. ما مي خواهيم مشخص كنيم كه فرد تحت نظر از طريق چند نفر به طور غيرمستقيم اطلاعات دريافت مي كند و آيا اين اشخاص مثلا در روزها و ساعات به خصوصي تماس مي گيرند يا نه؟ وي خاطر نشان كرد: تحقيقات ديگري كه اخيرا آغاز كرده ايم در زمينه طراحي سيستم دروغ سنجي است كه صرفا در زمينه تشخيص چهره افراد كارايي دارد؛ به اين صورت كه به فرد تصاويري از اشخاص مختلف را نشان داده و از او مي پرسيم كه آيا آنها را مي شناسد يا نه؟ و اگر فرد دروغ بگويد از طريق سيستم قابل تشخيص خواهد بود. دكتر عرب نيا در گفت و گو با ايسنا تصريح كرد: نحوه كار سيستم بدين صورت است كه الكترودهايي به سر فرد وصل مي شود كه اطلاعات دريافتي از مغز را به دستگاه MRI منتقل مي كنند و از طريق رايانه، فعل و انفعلات مغزها حركت انرژي در مغز بررسي مي شود. اگر فرد در شناسايي اشخاصي كه در عكس هستند دروغ بگويد با پردازش اطلاعات دريافتي از مغز به سادگي مي توان دروغگو بودن فرد را تشخيص داد. استاد ايراني دانشگاه جورجيا خاطر نشان كرد: اين سيستم صرفا دروغ در زمينه تصاوير را تشخيص مي دهد البته در ساير زمينه ها هم مي تواند استفاده شود ولي قابليت تشخيص در موارد ديگر هنوز اثبات نشده است. عرب نيا تصريح كرد: مزيت اين سيستم به ساير دروغ سنج ها در اين است كه برخي افراد مي توانند با تمرين، سيستم هاي دروغ سنج موجود را فريب دهند ولي اين سيستم چون با مغز ارتباط دارد امكان به اشتباه انداختن آن وجود ندارد.