Index
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 112975
تاریخ انتشار : 17 شهریور 1387 0:0
تعداد بازدید : 16

آيين رونمايي از قرآن «فقير محمود»

در سال هاي بعد از نزول وحي به پيامبر عظيم الشان اسلام(ص)، كتابت كلام خداوند و تدوين و انتشار آن، همواره يكي از هنرها، دلمشغولي ها و علاقه مندي هاي مسلمانان بوده است و وجود هزاران نسخه خطي و سنگي از قرآن كريم در موزه ها، نمايشگاه هاي دائمي، مراكز علمي و فرهنگي ايران و جهان و سرزمين هاي مسلمان نشين، شاهد زنده اين ادعاست. چندي پيش به همت موسسه عصاي سفيد، فرهنگسراي نياوران، ميزبان جمع كثيري از مسئولان و دوستداران علوم قرآني و نسخ دستي و خطي قرآن كريم بود كه طي آن، يكي از آثار ارزشمند در زمينه قرآن هاي دستنويس تاريخي، معروف به قرآن با حضور نماينده ولي فقيه و سرپرست موسسه اطلاعات رونمايي شد و حاضران در اين مراسم، قرآني را كه 360 سال پيش كتابت شده بود، از نزديك ملاحظه كردند. گزارش حاضر به انعكاس مراسم ياد شده و بررسي نكاتي در باره اين اثر جاودانه و تاريخي، اختصاص يافته است. * * * مراسم رونمايي از نسخه تاريخي و ارزشمند قرآن با تلاوت آياتي چند از كلام ا... مجيد توسط آقاي عباس پور، يكي از نابينايان - كه تاكنون مقام هاي قابل توجهي در قرائت قرآن را به خود اختصاص داده است - آغاز شد. سپس آقاي محمدتقي سرمدي، ناشر قرآن با اشاره به ويژگي هاي آن گفت: اين اثر توسط مرحوم حاج محمدكاظم اعتماد شوشتري، كه از عارفان روزگار خود بود و از مبلغان قرآن كريم و خيرخواهان ساليان گذشته است، تهيه شده و دست به دست به فرزندان خاندان او به ارث رسيده است، وتا به امروز كه در اختيار آقاي محمد اعتماد، فرزند برزگوار ايشان قرار دارد و او نيز تلاش كرده است كه اين اثر جاويدان براي حال و آيندگان به صورت انتشار نامحدود باقي بماند. او همچنين با تشكر از مساعت سازمان دارالقرآن وزارت فرهنگ وارشاد اسلامي براي چاپ اين اثر كم نظير به گزارشگر روزنامه گفت: - وقتي قرآن فقير محمود را ديدم، دچار شگفتي شدم، در تذهيب اين اثر جاودانه، آب طلاي ارزشمندي به شكل كاملا استادانه و ماهرانه به كار رفته بود و همچنين نوع كاغذ دست ساز آن، كه مابين صفحات نيز به كار برده شده بود. نكته جالب توجه ديگر، جلد قرآن بود كه اصل آن از چرم قهوه اي رنگ سوخته وذغالي فوق العاده اي بود كه روي آن تذهيب كاري بسيار منظم و زيبايي انجام شده بود. وقتي صفحات اين قرآن را ورق زدم، احساس كردم كه هر صفحه آن (به آن گونه كه روايت مي شود) ورقي از پوست آهو است كه به دست يك هنرمند تبديل به اين ورق ها شده است، گويا آنها را در نوعي رنگ و مواد شمعي خوابانده اند كه به اين شكل درآيد. رئيس موسسه فرهنگي، انتشاراتي و مطبوعاتي سرمدي درباره تذهيب صفحات داخلي اين قرآن اظهار داشت: - هر جزء از قرآن داراي يك تذهيب خاص است و به اين ترتيب در 30 جزء آن، 30 نوع تذهيب به كار گرفته شده كه كاملا با هم متفاوت است. شك ندارم كه همه اين تذهيب ها با دقت و حوصله ويژه اي با دست انجام شده است، چون گونياي خاص و يكدستي در آنها ديده نمي شود. ولي به طور زيبايي در كنار هم قرار گرفته اند كه مسئله اي چون گونيا نبودن گوشه هاي تذهيب به چشم نمي آيد و احساس نمي شود. معجزه ديگري كه از لحاظ زيباشناسي در اين قرآن وجود دارد، دستورات ويژه اي در حاشيه و متن قرآن است كه از جمله به سجده واجب ونظاير آن مي توان اشاره كرد. براساس اين دستورات ويژه و نكاتي كه در جاي جاي اين قرآن دستنويس ديده مي شود، برخي از كارشناسان اين احتمال را مي دهند كه كاتب اصلي اين اثر فردي معصوم و بي گناه بوده است گرچه در پايان كتابت اين قرآن، از خود به عنوان نام برده است. يكي از نكات قابل ذكر اين است كه در قرآن ياد شده، آيات شماره گذاري نشده است، ولي ما ضوابط و آيين نامه هاي قانوني مربوط به سازمان دارالقرآن وزارت ارشاد را پذيرفتيم و روي نسخه هاي كپي آن، آيات را شماره گذاري كرديم. البته ناگفته نماند كه اصل قرآن توسط حاجيه خانم فاطمه اعتماد شوشتري، مادر گرامي آقاي اعتماد صحافي شده است و به هنگام صحافي و برش، برخي از گلبوته ها و ترنج هاي حاشيه صفحات نيز صدمه ديده اند. ناشر قرآن اضافه كرد: در عكس برداري هايي كه توسط پيشرفته ترين دستگاه ها از تمامي صفحات اين قرآن انجام شد، طوري دقت عمل به خرج داديم كه رنگ هاي اصلي قرآن حفظ شود و به همين دليل است كه در بعضي جاها ديده مي شود كه رنگ ها، پررنگ و در بعضي جاها كم رنگ تر است و هنگام ليتوگرافي هم كارشناسان مربوطه تلاش كردند در حد بضاعت خود به اصل رنگ ها وفادار بمانند و براي چاپ آن نيز ضمن بررسي انواع كاغذها، كاغذ گلاسه مات 135 گرمي را مناسب ديديم. زيرا زمينه مات كاغذ، قدمت آن را بيشتر مشخص مي كند و به اين ترتيب آن را با مجوز دارالقرآن در 3 هزار و 100 نسخه چاپ و منتشر كرديم. كتابت قرآن در 360 سال پيش همچنين محمد اعتماد رئيس هيات مديره و هيات امناء موسسه خيريه عصاي سفيد در باره قرآن اضافه كرد: اين نسخه در كشور چين در 360 سال پيش براي يكي از وزيران آن ناحيه به نام و تحت نظارت يكي از كتاب شناسان برجسته دربار او به نام توسط يكي از خطاطان معروف آن روزگار به نام به خط نسخ زيبا، خوش نويسي شده و تذهيب آن در عين سادگي، معرف هنر آن دوره است. همچنين تذهيب و آرايه هاي قرآن در 27 رمضان سال 1069 هجري قمري، با ظرافت استادانه اي به انجام رسيده و توسط مرحوم حاج محمد كاظم اعتماد شوشتري، حفاظت و نگهداري شده است و با توجه به فعاليت هاي گسترده باني چاپ آن يعني انتشارات سرمدي در مراكز خيريه و به ويژه نابينايان، عوايد حاصل از چاپ و انتشار اين اثر به موسسه خيريه عصاي سفيد اختصاص داده شده است. درباره عصاي سفيد آقاي اعتماد در بخش ديگري از صحبت هاي خود در باره برنامه هاو فعاليت هاي موسسه عصاي سفيد گفت: عصاي سفيد يك موسسه توان بخشي و آموزشي غيردولتي در امور نابينايان و كم بينايان است كه در سال 1369 با همت و تلاش شادروان استاد محمدرضا نامني، كه خود از نابينايان آگاه و دردآشنا بود، تاسيس شد. او درباره دليل تشكيل اين نهاد مردمي و خدمات آن به عموم بويژه به نابينايان اظهار داشت: ما با پذيرش اين حقيقت كه درك صحيح مشكل،نيمي از راه حل آن است، سعي كرديم در تمامي اهداف و برنامه هاي موسسه عصاي سفيد اين شعاررا تحقق بخشيم كه: موسسه عصاي سفيد براي ارائه خدماتش مساعدت و مشاركت افراد و سازمان هاي مختلف نيازمند است و كمك هاي قابل ارائه به اين سازمان هر چند كوچك باشد، مي تواند گامي موثر در جهت گسترش فعاليت هاي موسسه عصاي سفيد و در نتيجه افزايش امكانات آن براي خدمات رساني به تعداد بيشتري از كم بينايان و نابينايان باشد. در اين منزلگاه، همگي برآنيم كه هيچ آرزويي نميرد و هيچ اميدي در پس غبار ياس پنهان نشود. پس با كمك يكديگر بايد نابينايان را ياري دهيم تا از استعدادهاي خود به بهترين شكل ممكن استفاده كنند. آقاي اعتماد در بخش ديگري از صحبت هاي خود درباره عملكرد موسسه عصاي سفيد گفت: طي 16 سال گذشته موسسه توانسته است به عنوان يكي از تشكل هاي مردم نهاد معتبر و فعال در كشورمان شناخته شود و خدمات فرهنگي، اجتماعي، آموزشي و رفاهي خود را به طور رايگان در اختيار كم بينايان و نابينايان قرار دهد. رئيس هيات مديره موسسه خيريه عصاي سفيد همچنين درباره برخي از فعاليت هاي انجام شده در اين موسسه اظهار داشت: برگزاري كلاس هاي آموزشي يكي از فعاليت هاي مهم اين موسسه است كه داراي موضوع هاي متعدد و متنوع است كه از جمله مي توان به آموزش خط بريل (ويژه نابينايان) تحرك و جهت يابي، رايانه ، زبان انگليسي، قرآن، صنايع دستي، موسيقي، روان درماني گروهي، خودشناسي، تكنيك هاي تنفسي و آموزش خانواده اشاره كرد. البته در اين بخش، تجهيزات ضروري براي آموزش به افراد نابينا وكم بيناي واجد شرايط و نيز لوازم توان بخشي مانند لوح، قلم و عصا اهدا مي شود و به موازات آن كمك هزينه زندگي شامل مواد غذايي، پوشاك و ديگر لوازم ضروري زندگي نابينايان وكم بينايان نيازمند و نيز كمك هزينه هاي تحصيلي به واجدين شرايط داده مي شود. او در باره خدمات مشاوره قابل ارائه از سوي موسسه عصاي سفيد به كم بينايان و نابينايان گفت: ما خدمات مشاوره اي به خانواده هايي كه فرزندان كم بينا يا نابينا دارند ارائه كرده و آنها را در رفع مشكلات مرتبط با نابينايي و كم بينايي ياري مي دهيم، البته براي برخي از موارد نيز منشي همراه براي شركت در جلسات امتحان، كتابخانه ها، ادارات و سازمان هاي مختلف هم داريم. محمد اعتماد همچنين گفت: - برگردان كتاب و جزوه هاي مختلف به خط بريل، ضبط كتاب و جزوه هاي درسي و غيردرسي به صورت كتاب گويا و همچنين انتشار كتاب هايي به منظور افزايش آگاهي افراد جامعه نسبت به مسائل نابينايان و كم بينايان، از ديگر مواردي است كه توسط موسسه عصاي سفيد انجام مي شود و در كنار آن نيز اطلاع رساني به جامعه، خانواده ها و ارگان هاي مختلف داخلي و خارجي، جلب كمك هاي نهادها به اين موسسه از طريق انتشار كتاب و برگزاري سمينارها و شركت در نمايشگاه هاي مرتبط، برپايي اردوهاي يك روزه تفريحي - آموزشي و برگزاري بازارچه هاي خيريه براي جلب كمك هاي مردمي، از ديگرمواردي است كه موسسه عصاي سفيد در برنامه هاي اجرايي خود دارد.