Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 119723
تاریخ انتشار : 3 بهمن 1387 0:0
تعداد مشاهدات : 53

به همت دانشمندان ایرانی

انقلابي نوين در تشخيص عامل مولكولي بيماري ها

3 دانشمند ايراني با ابداع شيوه اي جديد در عرصه دانش نوين بيولوژي سيستمي افقي جديد در تشخيص و درمان بيماري هاي پيچيده و صعب العلاج نظير انواع سرطان ها، اسكيزوفرنيا، افسردگي حاد اعتياد و ساير بيماري ها و اختلالات رواني گشودند...
جام جم آنلاين: 3 دانشمند ايراني با ابداع شيوه اي جديد در عرصه دانش نوين بيولوژي سيستمي افقي جديد در تشخيص و درمان بيماري هاي پيچيده و صعب العلاج نظير انواع سرطان ها، اسكيزوفرنيا، افسردگي حاد اعتياد و ساير بيماري ها و اختلالات رواني گشودند. اين شيوه جديد كه از سوي دكتر عفت اماميان دانش آموخته دانشگاه علوم پزشكي تهران، دكتر مهدي برادران طهوري دانش آموخته دانشگاه هاي صنعتي شريف و استنفورد و دكتر علي عبدي دانش آموخته دانشگاه علوم پزشكي تهران ابداع شده مي تواند تاثير مولكول هاي مختلف را در بروز بيماري هاي پيچيده مشخص كند و كليدي براي شناسايي عوامل اصلي بيماري ها و مهار آنها باشد. دكتر عفت اماميان كه در حال حاضر به عنوان رئيس شركتي موسوم به فناوري هاي پيشرفته براي تكنيك هاي درماني جديد، تحقيقات خود را بر شناسايي عوامل مولكولي موثر در بيماري ها متمركز كرده به خبرنگار «جام جم» مي گويد: بيماري ها از نظر علت 2 دسته هستند: برخي مثل هانتينگتون براساس اختلال در عملكرد يك مولكول مشخص بروز مي كند ولي بخش عمده بيماري ها از نظر مولكولي پيچيده و ناشي از اختلال در عملكرد صحيح هر سلول هستند كه از تعداد زيادي مولكول هاي مختلف تشكيل شده و مستلزم كارايي درست مجموعه اي از مولكول هاست كه اختلال در عملكرد آنها مي تواند كارايي سلول را مختل كند و باعث بروز بيماري شود. وي ادامه مي دهد: دانشمندان از سال ها پيش به نقش مولكول هاي مختلف در بروز بيماري هاي پيچيده پي برده اند و براي بررسي علت آنها روي تك تك مولكول هاي دخيل در بيماري متمركز مي شوند و عملكرد مولكول را به صورت منفرد بررسي مي كنند. طي 4 سال اخير رويكرد جديدي موسوم به بيولوژي سيستمي در عرصه تحقيقات زيست شناسي سلولي، مولكولي و بررسي بيماري هاي ايجاد شده كه در بيماري هاي پيچيده سلول را به عنوان يك سيستم پيچيده مركب از مولكول هاي مختلف مورد بررسي قرار مي دهد. ما در تحقيقات خود با الهام از روش هاي مهندسي شناسايي اختلالات مدارات پيشرفته الكتريكي موفق به ابداع روشي شديم كه مي تواند با مدلسازي شبكه هاي مولكولي پيچيده داخل سلول، نقش هر يك از مولكول ها را در اختلالات سلولي و بروز بيماري ها مشخص كند. به گفته اماميان، در رشته هاي مهندسي روش هايي وجود دارد كه در صورت اختلال در يك مدار پيچيده كه از هزاران هزار گره تشكيل شده، هر يك از اجزا در بروز اختلال موثر هستند. ايده طرح ما مبتني بر مدلسازي شبكه هاي داخل سلولي است؛ به نحوي كه بتوانيم قادر به تحليل آن و تعيين اهميت هر مولكول داخل شبكه و ميزان تاثير اختلال آن در مختل شدن كل سيستم و ايجاد بيماري باشيم. در بيماري هاي پيچيده مثل اسكيزوفرنيا كه عامل آن پس از سال ها تحقيق همچنان نامشخص است، هر از چند گاهي يك مولكول به عنوان عامل اصلي بيماري معرفي مي شود، ولي مشخص نيست كدام مولكول واقعا موثرتر است. روش ما مي تواند به عنوان مثال شبكه هاي مولكولي سلول هاي عصبي را بررسي و بر اساس ميزان تاثير هر مولكول در بيماري، عددي را به آن نسبت داده و آنها را رتبه بندي كند. با مشخص شدن اين كه كدام مولكول ها نقش بيشتري در بروز بيماري دارند، مي توان درمان بيماري را به رفع اختلال در آن مولكول متمركز كرد و از بين مولكول هاي مختلف موثر در بيماري، آنهايي را كه در بيماري موثرتر و هدف گرفتن آنها در روند درمان كم خطرتر است، مشخص كرد. وي با بيان اين كه تكنيك ابداعي مي تواند كليد شناسايي مولكولي بيماري هاي پيچيده از جمله انواع سرطان ها، بيماري ها و مشكلات رواني مثل اسكيزوفرنيا، اعتياد، افسردگي و غيره باشد، مي گويد: بيماري هاي رواني و سرطان از شايع ترين بيماري ها محسوب مي شوند؛ به طوري كه حدود يك درصد مردم به اسكيزوفرنيا مبتلا هستند و حدود 25درصد زنان در طول زندگي يك حمله حاد افسردگي را تجربه مي كنند. مشكل مضاعفي كه بيماري هاي رواني و اعتياد دارند، اين است كه نه تنها فرد بلكه جامعه را تحت تاثير قرار مي دهند و لذا شناخت عوامل مولكولي موثر در بروز چنين بيماري هاي پيچيده رواني مي تواند گام مهمي در ارتقاي سلامت جامعه باشد. اين پژوهشگر درخصوص مزاياي روش ابداعي ادامه مي دهد: اساس اين روش، تلفيقي از تكنيك هاي رياضي و مهندسي و كاربرد آنها در سيستم هاي زيستي است. اين كشف را مي توان به ابداع مباني رايانه در چند دهه قبل تشبيه كرد كه كاربردهاي متنوع آن بتدريج مشخص شد و مطمئنا اين روش كه تحولي در تشخيص و درمان بيماري ها ايجاد كرده و با توجه به اين كه مبتني بر رياضي است، مي تواند هزينه هاي مربوط را نيز به نحوي چشمگير كاهش دهد. اماميان در پاسخ به اين پرسش كه با توجه به تفاوت سيستم هاي بيولوژيك با سيستم هاي غيرزنده الكتريكي چگونه از روش هاي مهندسي در تكنيك ابداعي استفاده شده است، گفت: با توجه به تفاوت هاي بارز سيستم هاي زنده و غيرزنده امكان استفاده مستقيم از اين روش ها وجود ندارد، بلكه تلاش شده ساختار مولكولي سلول به نحوي مدلسازي شده و ورودي و خروجي هاي شبكه به نحوي طراحي شوند كه بتوانيم از آن ابزارها استفاده و ميزان تاثير اختلال هر يك از مولكول ها در اختلال سيستم را تعيين و مولكول هاي موثر در هر بيماري را شناسايي مي كنيم و با توجه به همين اطلاعات مي توان شبكه ها را به بهترين شكل طراحي كرد. مثلا در بيماري سرطان كه طي آن با تكثير بي رويه سلول ها مواجه ايم؛ خروجي سيستم را مولكول هايي در نظر مي گيريم كه در تقسيم و تكثير سلول ها نقش دارند يا در بيماري اسكيزوفرنيا كه هنوز براي مهار اختلالات ناشي از آن درماني نيافته ايم، مولكولي را كه نقش آن در بروز اين اختلالات به اثبات رسيده خروجي قرار مي دهيم و محاسبات شبكه را بر اساس آن انجام مي دهيم. وي در پايان مي گويد: حدود 4سال است براي عملي كردن ايده الگوبرداري از روش هاي مهندسي در سيستم هاي بيولوژيك اين پروژه را پيگيري كرده ايم و با توجه به اهميت مساله و تاثير تكنيك ابداعي در درمان بيماري هاي پيچيده، تحقيقات در اين زمينه با مدلسازي شبكه هاي مولكولي بيماري هاي مختلف ادامه مي يابد.


دیدگاه

تازه ها

آخرین اخبار

پربازدیدترین ها

تبلیغات