Index
ورود کاربر
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 128707
تاریخ انتشار : 18 خرداد 1388 0:0
تعداد مشاهدات : 19

نگاهي به 9 دوره انتخابات رياست جمهوري ـ 2

حسن فرازمند (ايران در آستانه سازندگي ) حسن فرازمند آقاي خامنه اي، سومين رئيس جمهوري ايران روز 22 مهرماه سال 1360 کار خود را در دفتر رياست جمهوري آغاز كرد و سيل پيام هاي تبريک به سوي او روانه شد. او سه روز بعد، با حضور در دانشکدة افسري، سردوشي دانشجويان دورة سوم اين دانشکده را اعطا کرد. در ابتداي ماه آبان که هيأت دولت به رياست رئيس جمهوري تشکيل جلسه داد، مهندس ميرحسين موسوي که آن روزها وزير امور خارجة کشور بود گزارشي را تقديم هيأت دولت کرد که حکايت از حرکت هاي رو به جلو و فعال تر شدن آن وزارتخانه داشت. بعد از رأي عدم تمايل مجلس به نخست وزيري دکتر ولايتي، رئيس جمهوري 5 نفر را شايسته احراز پست نخست وزيري دانست و به مجلس معرفي كرد که عبارت بودند از: مهندس موسوي، علي اکبر پرورش، محمد غرضي، ميرسليم و حسن غفوري فرد. مجلس آن روزگار که به رياست آقاي هاشمي رفسنجاني در اين باره تشکيل شده بود ميرحسين موسوي را به عنوان نخست وزير مورد تأييد قرار داد و حکم مهندس موسوي توسط رئيس جمهوري (آقاي خامنه اي) صادر شد. چهارمين انتخابات پيش از آن که دورة نخست رياست جمهوري آيت الله خامنه اي به پايان برسد، زمزمه هاي زيادي مبني بر اين که وي در دورة آينده انتخابات نيز رأي خواهد آورد، شنيده مي شد، کارشناسان سياسي معتقد بودند که دورة 4 ساله اول رياست جمهوري، دورة بازگشت نسبي آرامش به اوضاع داخلي بوده است. هنوز تيرماه سال 64 تمام نشده بود که مصطفي تهراني، مديرکل ستاد انتخابات وزارت کشور، روز جمعه 25 مرداد آن سال را زمان دقيق برگزاري انتخابات دورة چهارم رياست جمهوري اعلام كرد و داوطلبان آن دوره را براي ثبت نام به وزارت کشور فرا خواند. طولي نکشيد که 50 نفر داوطلب نامزدي رياست جمهوري در چهارمين دوره شدند، اما شوراي نگهبان روز نهم مرداد ماه سال 64 با صدور بيانيه اي تنها نام سه تن را براي آن دوره مورد تأييد قرار داد و در کنار نام آقاي خامنه اي، نام هاي حبيب الله عسکراولادي مسلمان و دکتر سيد محمود کاشاني را به عنوان چهره هاي موجه براي رقابت در اين دوره معرفي کرد.علي اکبر ناطق نوري که آن روزها وزير کشور بود، ضمن اعلام رسمي اسامي نامزدهاي با صلاحيت، از مردم خواسته بود که همچون گذشته به پاي صندوق هاي رأي بروند و به نامزدهاي مورد علاقة خود رأي دهند. اين بار نيز جامعة روحانيت تهران، جامعة مدرسين حوزة علمية قم و ديگر مراکز مردمي و احزاب و گروه ها حمايت يکپارچة خود را از آقاي خامنه اي اعلام کردند و مردم صبح روز جمعه 25 مرداد سال 64 پاي صندوق هاحضور يافتنتد. در اين دوره از انتخابات 25 ميليون و 993 هزار و 802 نفر واجد شرايط رأي دادن بودند با اين حال تعداد شرکت کنندگان در انتخابات رياست جمهوري، رقم 14 ميليون و 238 هزار و 587 نفر، يعني معادل 87/54 درصد شرکت کنندگان را نشان مي داد. تحليلگران مسائل سياسي در آن روزها، تعداد کم کانديداها و نيامدن رقباي شناخته شده به عرصه اين دوره از انتخابات را دليل کاهش آرا ذکر کردند با اين حال 12 ميليون و 203 هزار و 870 رأي که معادل 85 درصد کل آرا بود، اين بار نيز به آقاي خامنه اي اختصاص يافت. ساعتي بعد از اعلام نتايج اولية اين دوره از انتخابات، حبيب الله عسکراولادي مسلمان، پيروزي قاطع آيت الله خامنه اي را از طريق يک پيام راديويي به او تبريک گفت.در چهارمين دوره انتخابات، سيد محمودکاشاني توانست يك ميليون و 402 هزار و 16 رأي و عسکراولادي 283 هزار و 297 رأي را به خود اختصاص دهد. در اين دوره، تعداد 355 هزار و 47 رأي باطله نيز شمارش شد.شوراي نگهبان روز 10 شهريور سال 1364 صحت انتخابات دورة چهارم را تأييد كرد و بدين ترتيب، آقاي خامنه اي دومين دوره از رياست جمهوري خود را با نخست وزيري مهندس موسوي و کابينة جديد او در ابتداي مهرماه سال 64 شروع کرد. پنجمين رئيس جمهور ايران گمانه زني ها در محافل سياسي براي انتخابات پنجمين رئيس جمهوري ايران، 3 ماه قبل از پايان دورة دوم رياست جمهوري آقاي خامنه اي آغاز شد. بيشتر کارشناسان مسائل سياسي معتقد بودند که اگر علي اکبر هاشمي رفسنجاني وارد عرصة انتخابات شود، با رأي قاطع پيروز اين ميدان خواهد بود. با اين حال علي اکبر محتشمي که آن روزها وزير کشور کابينة مهندس موسوي بود، تا پايان ارديبهشت سال 1368 دربارة زمان برگزاري پنجمين انتخابات رياست جمهوري چيزي نگفت، اما پس از رحلت حضرت امام(ره)، با اطلاعيه اي که روز 29 خرداد از سوي او در مطبوعات به چاپ رسيد، انتخابات دورة پنجم رياست جمهوري کليد خورد. او بعد از انتشار اين اطلاعيه، به طور رسمي به خبرنگاران گفت که پنجمين دورة انتخابات رياست جمهوري، روز جمعه ششم مرداد ماه (سال 68) برگزار مي شود، در حالي که قرار بود و گفته مي شد که قرار است انتخابات در تاريخ 27 مرداد برگزار شود، اما محتشمي تصريح کرد که در شرايط پس از ارتحال بنيانگذار جمهوري اسلامي ايران و به دليل انتخاب آيت الله خامنه اي به عنوان رهبر انقلاب، اين انتخابات 3 هفته زودتر از موعد برگزار خواهد شد. وقتي انتخابات رياست جمهوري دورة پنجم کليد خورد، به غير از آقاي هاشمي رفسنجاني، 169 تن ديگر به ستاد انتخابات مراجعه كردند و داوطلب حضور در انتخابات دورة پنجم رياست جمهوري شدند اما ستاد انتخابات کشور از تعدادي از آنها به علت ناقص بودن مدارکشان ثبت نام به عمل نياورد. آقاي هاشمي رفسنجاني نيز ساعت 10 و 25 دقيقه روز نهم تيرماه سال 64 به ستاد انتخابات وزارت کشور رفت و با ارائه مدارک خود، ثبت نام کرد. در همين حال دکترعباس شيباني که عده اي معتقد بودند از رقباي سرسخت هاشمي است، در همان روز ثبت نام کرد و در آخرين فرصت يعني روز يازدهم تيرماه آن سال، اسامي 79 نفر از داوطلبان براي بررسي دقيق به شوراي نگهبان ارسال شد؛ در حاليکه محمد صدر معاون سياسي وزارت کشور همان روز به خبرنگاران گفته بود که تا پايان وقت مقرر، 170داوطلب به ستاد انتخابات مراجعه کرده اند.وي همچنين براي نخستين بار اعلام کرده بود که در اين دوره از انتخابات، «کميسيون تبليغات» براي تقسيم مساوي امکانات رسانه ها ميان نامزدها تشکيل مي شود که مرکب از دادستان کل کشور، وزير کشور، مديرعامل صدا و سيما و يا نمايندگان آنان است. شوراي نگهبان نيز حق داشتن يک نماينده در اين کميسيون را داشت، کميسيوني که در قانون انتخابات کشور نيز پيش بيني شده بود. يک هفته بعد، سخنگوي ستاد انتخابات کشور به خبرنگاران گفت: از 80 داوطلب نامزدي رياست جمهوري دورة پنجم، تنها صلاحيت آقاي اکبر هاشمي رفسنجاني و دکتر عباس شيباني مورد تأييد قرار گرفته است و تنها اين دو مي توانند به رقابت با هم بپردازند. انتخابات بدون تبليغ عليرغم آن که ستاد انتخابات وزارت کشور شروع تبليغات انتخابات رياست جمهوري را در روز 18 تيرماه 68 رسماً اعلام كرد، خبرنگاران و شاهدان مسائل جاري، خبر از تشکيل نشدن ستادهاي انتخاباتي اين دو کانديدا مي دادند. يکي از نزديکان دکتر عباس شيباني، روز 18 تيرماه 68 به خبرنگار روزنامة کيهان گفته بود که دکتر شيباني حتي عکس و پوستر هم چاپ نکرده و تنها تبليغاتش، همان مصاحبه هايش در راديو تلويزيون و مطبوعات است. آقاي هاشمي رفسنجاني نيز چند روز قبل از اعلام رسمي تبليغات رياست جمهوري، در سمينار ائمه جمعه و جماعات سراسر کشور، از آنان خواسته بود تا ترتيبي اتخاذ کنند که در تبليغات انتخاباتي، هيچ گونه تبليغي براي او صورت نگيرد. بعد از اعلام رسمي اسامي دو نامزد انتخاباتي دورة پنجم، حمايت از آقاي هاشمي در سطح گسترده اي آغاز شد. هيأت مؤتلفه، دفتر تحکيم وحدت، جامعة مدرسين حوزة علميه قم، انجمن اسلامي معلمان و جامعه روحانيت مبارز تهران از جمله گروه هاي حمايت کننده از آقاي هاشمي رفسنجاني بودند که به ميدان آمدند. دفتر تحکيم با صدور اطلاعيه اي اعلام کرد که هاشمي رفسنجاني براي تشکيل دولتي قدرتمند براساس اصلاحات مورد توجه در قانون اساسي، قادر خواهد بود بدون مشکلات گذشته، در جهت تعميم عدالت اجتماعي و رفع محروميت از توده هاي مستضعف حرکت کند. اشارة اين اطلاعيه، به اصلاحات موادي ازقانون اساسي بود که همزمان با برگزاري انتخابات رياست جمهوري دورة پنجم به همه پرسي گذاشته شد و مردم بايد به آن رأي «آري يا نه» مي دادند. اسدالله بادامچيان در آن روزها، درگردهمايي هاي بازاريان تهران گفته بود آقاي هاشمي رفسنجاني آنقدر براي اين پست اصلح است که اگر از تنها رقيبش (دکتر عباس شيباني) هم بپرسيد به چه کسي رأي مي دهد، خواهد گفت به هاشمي رأي مي دهم! ديري نپاييد که خانه کارگر، جمعيت زنان، کانون هنرمندان و نويسندگان مسلمان، اتحادية انجمن هاي اسلامي مراکز تهيه و توزيع کالا و انجمن اسلامي مدرسين، به صف حمايت کنندگان از هاشمي پيوستند. خبرنگار روزنامة اطلاعات در آن روزها گزارش داده بود که 4 روز بعد از برگزاري انتخابات دورة پنجم رياست جمهوري، آقاي هاشمي رفسنجاني با کسب 51/94 درصد آرا ريخته شده به صندوق ها، پنجمين رئيس جمهوري ايران شد. در اين دوره از انتخابات که در نخستين سال بعد از جنگ انجام شده بود، 16 ميليون و 439 هزار و 247 نفر پاي صندوق رفته و 97 درصد از آنان نيز به بازنگري قانون اساسي رأي مثبت داده بودند. دکترعباس شيباني بعد از حضور در سه دوره از انتخابات رياست جمهوري، در اين دوره 5 هزار و 822 رأي کسب کرد، نخستين کسي بود که با ارسال پيامي براي آقاي هاشمي رفسنجاني، پيروزي او را تبريک گفت. پس از او، سيل پيامهاي داخلي و خارجي به سوي دفتر رياست جمهوري روانه شد. نام علي اکبر هاشمي رفسنجاني از سال هاي قبل از انقلاب براي محافل مذهبي و مبارزاتي نامي آشنا و شناخته شده بود. او از نخستين چهره هايي بود که در اثر اوج گرفتن مبارزات مردمي در سال هاي 56 و 57 و پيروزي انقلاب، در رديف مطرح ترين و فعال ترين چهره هاي انقلابي قرار گرفت. هاشمي رفسنجاني هنگام معرفي خود در تلويزيون، براي کانديداتوري پنجمين دوره انتخابات رياست جمهوري به مردم گفت: «من علي اکبر هاشمي رفسنجاني، متولد سوم شهريور 1313 در بهرمان از توابع شهرستان رفسنجان در استان کرمانم، پدرم به باغداري پسته مشغول بود و من در کنار 8 فرزند ديگر او بزرگ شدم...» انتخاب مجدد هنوز 5 ماه به پايان نخستين دورة رياست جمهوري هاشمي رفسنجاني باقي مانده بود که شايعات و گمانه زني هاي انتخاباتي در محافل سياسي واجتماعي و فرهنگي کشور اوج گرفت و بسياري از صاحبنظران سياسي، انتخاب مجدد آقاي هاشمي رفسنجاني را به رياست جمهوري يک امر طبيعي مي دانستند و معتقد بودند درآن شرايط، هيچ کس بهتر از او براي انجام طرح هاي زيربنايي و اجراي سياست هاي سازندگي وجود ندارد. اين شايعات و گمانه زني ها سرانجام آقاي هاشمي را واداشت تا هنگام بازديد طرح هاي در دست اجراي آبياري قطره اي دريکي از شهرهاي شرقي کشور، به سؤال خبرنگار واحد مرکزي خبر سمنان پاسخ دهد و آمادگي خود را براي حضور مجدد درانتخابات رياست جمهوري دورة ششم اعلام کند. هنوز ثبت نام رسمي کانديداهايي که در اين دوره، خود را رقيب سرسخت هاشمي رفسنجاني مي خواندند، آغاز نشده بود که عده اي از طرفداران آقاي هاشمي اقدام به نصب پلاکاردهاي بزرگ در گردهمايي هاي ورزشي و اجتماعي کردند که روي آن نوشته شده بود: «رأي ما فقط هاشمي» روزنامة « سلام» که يکي از رسانه هاي منتقد دولت اول هاشمي هم بود، درآن روزها با چاپ عکس هايي ازاين پلاکاردهاي بزرگ، ازآن به عنوان «تبليغات زودرس و بي هنگام» يادکرد. ديري نپاييد که روزنامه هاي کشور اعلام کردند که 127 نفر خود را داوطلب کانديداتوري ششمين دورة رياست جمهوري کرده اند و به تصور رقابت با آقاي هاشمي، به ستاد انتخابات کشور مراجعه کرده اند، اما پرونده 80 نفر ازآنان براي شوراي نگهبان ارسال شد و شوراي نگهبان پس از بررسي هاي لازم، تنها دکتر جاسبي، احمد توکلي، رجبعلي طاهري و آقاي هاشمي رفسنجاني را براي رقابت در ششمين دورة انتخابات مورد تأييد قرارداد و رقابت ميان آنها آغاز شد؛ با اين تفاوت که در اين دوره چاپ پوسترهاي تبليغاتي کانديداها، نصب پلاکاردهاي بزرگ و کوچک در ميدان ها، خيابان ها و معابر و مكان هايي که محل فعاليت ستادهاي انتخاباتي آنها بود به طور گسترده اي موجب حيرت عمومي شد. تبليغاتي که هيچ وجه تشابهي با دورة قبلي نداشت. احمد توکلي و دکتر جاسبي که خود را رقباي جدي آقاي هاشمي مي دانستند، با برپايي مراسم، جلسات و سخنراني هاي گسترده برنامه هاي خود را اعلام كردند و مصاحبه هاي زيادي از آنها در روزنامه هاي وقت به چاپ رسيد که طي آن گوشه هايي ازسياست هاي دولت آقاي هاشمي را مورد نقدوبررسي قرار مي دادند. احمد توکلي در يکي از سخنراني هاي خود، به جوانان کشور قول داد که اگر رئيس جمهوري بشود، پوشيدن پيراهن آستين کوتاه را براي جوانان آزاد خواهدکرد و از آن پس هيچ کس مزاحم آقايان آستين کوتاه نخواهد شد. او خودش نيز با پوشيدن يک پيراهن آستين کوتاه، به مسجد امام زمان(عج) شهر ورامين رفت و به همه نشان داد که از نظر او، پوشيدن پيراهن آستين کوتاه، جرم و عيب نيست. دکتر جاسبي اما گرفتن بسياري از ساختمان هاي بلااستفاده دولتي و در اختيار مردم گذاشتن آنها را، راه حلي براي مشکل مسکن جوانان ذکر کرد. او درآن روزها تأکيد مي کرد كه غيبت تشکل هاي سياسي در کشور، موجب رشد باندهاي سياسي مرموز خواهد شد. دکتر جاسبي يکي از برنامه هاي مهم خود را در سال 1372 رسيدگي سريع به مشکلات ازدواج جوانان و تهيه مسکن و جهيزيه براي آنان اعلام کرد. مهندس رجبعلي طاهري که تا آن زمان براي افکارعمومي چهره اي ناشناخته بود نيز درتشريح برنامه هاي رياست جمهوري خود مي گفت: «من با برنامه هاي توسعه مخالف هستم، چون پيکرة اقتصاد کشور به شدت بيماراست و نياز به معالجه دارد.» اما مهندس بهزاد نبوي که درآن روزها به صف منتقدان هاشمي رفسنجاني پيوسته بود، در گفت وگويي مشروح با روزنامة سلام اعلام كرد: «نتيجة انتخابات از قبل روشن است، ما يک کانديداي اصلي بيشتر نداريم که قطعاً انتخاب خواهد شد و تبليغات موجود هم با دوهدف انجام مي شود، يکي بالا بردن آراء انتخابات، دوم شناساندن کانديداهاي ديگر براي مقاصد ديگري جز انتخاب آنها به عنوان رئيس جمهوري...» با اين حال، عبدالله نوري وزيرکشور وقت، دو روز مانده به برگزاري انتخابات، به تشريح نحوه برگزاري آن پرداخت و خاطرنشان كرد كه بيش از 29 ميليون نفرواجد شرايط رأي دادن هستند. به گفتة او، تمام متولدان 21 خرداد 57 مي توانستند در انتخابات شرکت کنند و همه حتي بادردست داشتن شناسنامه هاي قديمي مي توانستند رأي بدهند. سرانجام روز 21 خرداد سال 1372 آقاي هاشمي رفسنجاني توانست با 10 ميليون و 566 هزار و 499 رأي از کل 16 ميليون و 796 هزار و 499 رأي ريخته شده به صندوق ها (بيش از 63 درصد)، صندلي ششمين دوره انتخابات رياست جمهوري را به خود اختصاص دهد. ديگر رقباي او به ترتيب احمد توکلي 4 ميليون و 216 هزار و 879 رأي، عبدالله جاسبي يک ميليون و 498 هزار و 84 رأي و رجبعلي طاهري 378 هزار و 655 رأي به دست آوردند. به اين ترتيب، آقاي هاشمي رفسنجاني بار ديگر از رقباي خود پيشي گرفت و ششمين رئيس جمهوري ايران شد. * منبع :www.ettelaat.com، دوشنبه 18 خرداد 1388