Index
ورود کاربر
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 140513
تاریخ انتشار : 13 دی 1388 0:0
تعداد مشاهدات : 36

برای نخستین بار در ایران

آنزيم مايه پنير نوترکيب توليد شد

پژوهشگران دانشکده دامپزشکي دانشگاه شيراز براي نخستين بار در کشور به صورت آزمايشگاهي موفق به توليد آنزيم مايه پنير نوترکيب (پروکايوزين ) با فعاليت بسيار بالا شدند... پژوهشگران دانشکده دامپزشکي دانشگاه شيراز براي نخستين بار در کشور به صورت آزمايشگاهي موفق به توليد آنزيم مايه پنير نوترکيب (پروکايوزين ) با فعاليت بسيار بالا شدند. به گزارش گروه علمي ايرنا، استاديار گروه علوم صنايع غذايي دانشکده دامپزشکي دانشگاه شيراز و مجري اين طرح اظهار داشت: اجراي اين طرح آزمايشگاهي از حدود چهار سال پيش آغاز شد و حدود يک ماه قبل موفق به توليد اين آنزيم نو ترکيب شديم . دکتر محمد هادي اسکندري گفت: براي توليد پنير لازم است که به شير، مايه اي به نام مايه پنير اضافه شود که اين مايه موجب لخته شدن شير مي شود و مهمترين جزيي است که در توليد پنير مورد استفاده قرار مي گيرد. وي افزود: منبع طبيعي توليد اين آنزيم و مايه پنير ، شيردان يا معده چهارم نوزاد نشخوارکنندگان از جمله گوساله و بزغاله است و اين آنزيم از اين بخش از اعضاي اين نشخوارکنندگان استخراج و براي توليد پنير ، مورد استفاده قرار مي گيرد. اسکندري خاطرنشان کرد: ما براي توليد اين آنزيم ،ژن توليد کننده آنزيم مايه پنير را از بزغاله بومي ايران استخراج و سپس اين ژن را به يک سلول باکتريايي واردکرديم و با انجام تنظيماتي که در محيط آزمايشگاه صورت گرفت، موفق شديم اين باکتري را وادار به توليد مايه پنير نو ترکيب کنيم. وي افزود:آنزيمي که اين باکتري ها توليد کرده اند ، کاملا فعال است به نحوي که مي توان از آن براي توليد پنير استفاده کرد. اين پژوهشگر ادامه داد: هم اينک دانشکده دامپزشکي دانشگاه شيراز در پي صنعتي کردن اين طرح است و از اين رو در ادامه اجراي اين طرح در حال انجام سلسله تحقيقاتي براي توليد اين آنزيم به صورت صنعتي هستيم. اسکندري با اشاره به اهميت اقتصادي اين طرح گفت : آنزيم مايه پنير مهمترين آنزيم صنعتي در همه جهان محسوب مي شود زيرا توليد پنير مطلوب و با کيفيت با استفاده از مايه پنير اصلي صورت مي گيرد. وي اشاره کرد: به سبب اينکه منبع طبيعي آنزيم که در شيردان نوزاد نشخوارکنندگان وجود دارد بسيار اندک و گران است، اينک عمده پنيري که در دنيا توليد مي شود با استفاده از آنزيم هاي مشابه از جمله آنزيم هاي گياهي صورت مي گيرد . اسکندري ، بهاي اين آنزيم نو ترکيب را هر کيلو 10 هزار دلار عنوان کرد و افزود: اين نمونه آنزيمي که در دانشگاه شيراز توليد شده ، به دليل اينکه از بزغاله بومي ايران استخراج شده است ، منحصر بفرد است . وي افزود: کيفيت پنيري که با اين آنزيم توليد مي شود و همچنين بازدهي اين پنير ، بالاتر از ساير آنزيم هاست. اين پژوهشگر بيان داشت: توليد اين آنزيم بصورت صنعتي ، نيازمند حمايت و پشتيباني صنايع و ارگان هاي مربوط است زيرا فعاليت هاي بيوتکنولوژي بسيار هزينه بر است . اسکندري افزود: چهار سال براي توليد اين آنزيم زمان صرف شده و بدون ترديد براي توليد اين آنزيم در قالب صنعتي مستلزم سپري شدن فرايند سه تا چهار ساله است. وي در پاسخ به اين پرسش که به لحاظ کيفيت ، آنزيم توليد شده با آنزيم طبيعي چه تفاوت هايي دارد اظهار داشت: اين آنزيم نو ترکيب امتحان شده و از توانايي بالا و قابل اعتنايي در لخته کردن شير برخوردار است و بسيار شبيه به آنزيم طبيعي عمل مي کند. اسکندري اضافه کرد: انجام اين کار توليدي آزمايشگاهي از برخي جهات با توليد صنعتي آن تفاوت چنداني نداشته است زيرا مهمترين اصل طراحي يا دستکاري ژنتيکي ، ميکرو ارگانيسم و باکتري است و در توليد آزمايشگاهي و صنعتي ، ميکروارگانيسمي که توليد کننده است با يکديگر تفاوتي ندارد و فقط حجم توليد است که مي بايست در مقياس بيشتري توليد شود. اين پژوهشگر ، هزينه مورد استفاده براي اجراي اين طرح و تهيه مواد مورد نياز آن را حدود 100 ميليون ريال عنوان کرد و افزود: متاسفانه هيچ ارگاني از اجراي اين طرح بصورت خاص حمايت نکرد و انجام اين مهم عمدتا با استفاده از امکانات دانشگاه شيراز صورت گرفته است. وي در مورد پيشينه توليد اين آنزيم در دنيا گفت: در ساليان گذشته در کل دنيا با افزايش چشمگير توليد پنير مواجه بوديم ولي هم اينک اين منبع طبيعي آنزيم ، کفاف توليد پنير را نمي دهد؛ به همين سبب ، کارشناسان از حدود 25 سال پيش درصدد برآمدند، آنزيم مايه پنير را بصورت نو ترکيب توليد کنند . به گفته وي هم اينک سه شرکت خارجي ، فناوري توليد اين آنزيم را در اختيار دارند، ولي چگونگي توليد اين آنزيم بصورت صنعتي بصورت دقيق و کامل مشخص نيست و فعاليتي که اين سه شرکت در زمينه توليد اين آنزيم انجام مي دهند انحصاري و کاملا محرمانه است. اسکندري گفت: اين سه شرکت خارجي ، اين ژن را از گوساله استخراج کرده اند و در حقيقت مايه پنير گاوي را توليد مي کنند و بصورت صنعتي به فروش مي رسانند. وي يادآورشد: حجم کار و تحقيقاتي که روي اين آنزيم در دنيا انجام شده به دليل اهميت اقتصادي آن بسيار زياد بوده است و در ايران هم تا کنون گزارشي مبني بر توليد اين آنزيم بصورت نو ترکيب ، منتشر نشده است. اسکندري در مورد تنوع پنيرهاي توليد شده گفت: تنوع پنير به نوع آنزيم بستگي ندارد و اين در حالي است که عمده پنيرهاي توليد شده در دنيا با استفاده از آنزيم است. وي اظهار داشت: در حقيقت تنوع پنير بيشتر مرتبط به فناوري ساخت آن است بدين معنا که چه قسمت هايي از شير مورد استفاده قرار گيرد، اينکه چه افزودني هايي به آن اضافه شود و همچنين مرتبط با مدت زمان نگهداري آن است. اين پژوهشگر افزود: اين طرح با همکاري دکتر ارسلان حسيني و دکتر محمود امين لاري از استادان دانشکده دامپزشکي دانشگاه شيراز انجام شده و مهندس سپيده علاسوند از دانشجويان کارشناسي ارشد علوم صنايع غذايي در بخشي از اجراي اين پروژه مشارکت داشته است. اسکندري ادامه داد: هم اکنون چند پروژه ديگر در اين زمينه در حال انجام است که اميدداريم به سمت صنعتي شدن اين آنزيم حرکت کنيم. وي گفت:پژوهشکده هاي بيو تکنولوژي که در دانشگاه شيراز تاسيس شده ، از توانايي و قابليت هاي خوبي براي انجام فعاليت هاي علمي و به ويژه توليد فرآورده هاي بيولوژيک و بيوتکنولوژي برخوردار است. اسکندري در بخش ديگري از مطالب خود گفت : برخلاف آنچه تصور مي شود کشور ما در صنايع شير بسيار وابسته است زيرا بسياري از آنزيم هايي که در صنايع مورد استفاده قرار مي گيرد از خارج تهيه مي شود و در حال حاضر امکان توليد آنها در ايران وجود ندارد. وي افزود: اجراي موفق هر پروژه ، به مولفه هايي از جمله دسترسي به منابع اطلاعاتي قوي و در حد مطلوب نيازمند است و دانشگاههاي خوب دنيا از اين ويژگي برخوردارند؛ زيرا دسترسي به اطلاعات در اينگونه مراکز علمي بسيار قوي است. اسکندري ادامه داد: اين دسترسي در کشور ما بصورت نسبي است و در حقيقت ما به نيمي از اطلاعاتي که مورد نياز است دسترسي داريم. او افزود: ارتباط و تعامل خوب و مطلوب با صنعت يکي ديگر از مولفه هاي اجراي موفق هر پروژه است زيرا انجام اينگونه امور در نهايت فعاليتي اقتصادي است و به همين سبب بايد توجيه صنعتي داشته باشد. اسکندري افزود: متاسفانه در ايران ، صنايع هنوز ديد خوبي نسبت به توليد برخي از اقلامي که با خطرپذيري همراه است، ندارند.