Index
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 149653
تاریخ انتشار : 16 مرداد 1389 0:0
تعداد بازدید : 17

30 سال جهاد در جبهه دانشگاه

به مناسبت سالروز تاسيس جهاد دانشگاهي
به مناسبت سالروز تاسيس جهاد دانشگاهي ‏ در پي فرمان رهبر فقيد انقلاب اسلامي، حضرت امام خميني(قدس سره) مبني بر تشکيل ستاد انقلاب فرهنگي در سال 1359، با هدف تحقق بخشيدن به اهداف فرهنگي، جهاد دانشگاهي به عنوان يک نهاد انقلابي و برخاسته از انقلاب فرهنگي تشکيل شد. پس از تبديل ستاد به شوراي عالي انقلاب فرهنگي، اساسنامه اين نهاد در سال 1365 مورد بازبيني قرار گرفت و با حذف وظيفه مشارکت در مديريت دانشگاه ها، تأکيد بر فعاليت هاي فرهنگي و تحقيقاتي و براي اسلامي شدن دانشگاه ها به تصويب رسيد.‏ شوراي عالي انقلاب فرهنگي بار ديگر با توجه به شرايط جديد دانشگاه ها در سال 1369 مصوبه اي را به تصويب رساند که در آن جهاد دانشگاهي به عنوان پلي بين دانشگاه و بخش صنعتي و خدماتي کشور معرفي شد. در اين مصوبه دو وظيفه عمده انجام تحقيقات علمي و فعاليت هاي فرهنگي همچنان بر عهده اين نهاد گذاشته شد.‏ برمبناي مصوبات اساسنامه جديد، جهاد دانشگاهي، نهادي عمومي و غيردولتي است؛ زير نظر شوراي عالي انقلاب فرهنگي، داراي شخصيت مستقل با اهداف گسترش تحقيقات و شکوفايي روحيه تتبع و استعداد ها در سطح جامعه براي نيل به خود اتکايي، توسعه امور فرهنگي، گسترش طرح هاي کاربردي و نيمه صنعتي با وظايفي که در ماده سوم اساسنامه به عهده آن گذاشته شده است.‏ افق 1404 جهاد دانشگاهي، اكنون براي اجراي وظايف کلي و اجراي سياست هاي تبيين شده از سوي هيأت امنا و براي فراهم کردن زمينه فعاليت هاي علمي و پژوهشي، اجراي دوره هاي رسمي و آموزش هاي علمي ـ کاربردي، تبليغ و ترويج فرهنگ و هنر اسلامي و برنامه ريزي فرهنگي و تربيتي در چهار حوزه پژوهش و فناوري، آموزشي، فرهنگي و اشتغال، فعاليت هاي خود را پي مي گيرد.‏ اين نهاد، علاوه بر دفتر مرکزي داراي 43 واحد جهاد دانشگاهي است که 14 واحد آن در شهر تهران و 29 واحد در مراکز دانشگاهي استان ها استقرار دارد. همچنين سه پژوهشگاه با 9 پژوهشکده و 14 پژوهشکده مستقل و 15 سازمان و مرکز و 17 موسسه و شرکت به ثبت رسيده نيز تحت پوشش اين نهاد است. براي حفظ و تداوم هويت اسلامي و انقلابي جهاد دانشگاهي و ايفاي نقش شاخص در تحقق اهداف سند چشم انداز نظام جمهوري اسلامي ايران، سند جايگاه دانشگاهي در افق 1404 تدوين و در سال 1386 به تصويب هيات امناي اين نهاد رسيد.‏ بر اين اساس در افق 1404،جهاد دانشگاهي نهادي انقلابي و با هويت اسلامي است، برخوردار از منابع انساني و متعهد و کارآمد، الهام بخش و مؤثر در کشور، پيشگام در توسعه علم، فناوري و فرهنگ با تعامل سازنده در عرصه ملي و بين المللي به شمار مي آيد. با تدوين اهداف کلان سند به صورت کمي، آينده نگاري نيازهاي توسعه، توجه به نيازهاي فعلي کشور و مزاياي بومي استان ها و برنامه هاي توسعه جهاد دانشگاهي در راستاي تـحقق اهداف سند تهيه و اجرايي مي شوند. ‏ پژوهش و فن آوري اهداف کلي پژوهش و فن آوري مطابق اساسنامه جهاد دانشگاهي عبارت است از گسترش روحيه تتبع و استعدادها در سطح جامعه براي نيل به خوداتکايي، گسترش طرح هاي کاربردي تا مرحله نيمه صنعتي و صنعتي از طريق پيوند با دستگاه هاي اجرايي و مراکزعلمي و تحقيقاتي براي به کارگيري نتايج پژوهش و کامل کردن حلقه توليد علم تا کاربردي کردن آن در جامعه و ايجاد تشکيلات مناسب براي تاليف، ترجمه و انتشار کتب و مقالات علمي براي تسريع در توسعه دانش و فن آوري.‏ فعاليت هاي حوزه هاي پژوهشي، عموما در گروه هاي پژوهشي و ارائه نتايج آنها به جامعه و صنعت در قالب محصول يا خدمات از طريق مراکز خدمات تخصصي انجام مي شود که زمينه فعاليت آنها به شش گروه تخصصي فني و مهندسي، علوم پايه، پزشکي، علوم انساني و اجتماعي، کشاورزي و منابع طبيعي و هنر تقسيم شده است.‏ فعاليت هاي حوزه پژوهشي شامل انجام پژوهش هاي بنيادي و کاربردي توسعه اي مطالعه و مشاوره علمي وفني، توليد نيمه صنعتي و اجراي طرح هاي صنعتي و خدمات طراحي، مهندسي، آزمايشگاهي و درماني و بر مبناي تامين نيازهاي روز جامعه و صنعت و نگاه به آينده توسعه علمي و فن آورانه انجام مي شود.‏ جهاد دانشگاهي در سال هاي 1359 تا 1388 حدود 7880 طرح را به پايان رسانده که از اين تعداد 2095 پروژه داخلي و 5785 پروژه کارفرمايي بوده است.‏ جهاد دانشگاهي در فعاليت هاي تحقيقاتي خود، همواره بر آن بوده است تا براي بهره برداري مناسب از طرح هاي پژوهشي و فن آورانه، نتايج طرح هاي خود را در قالب مقاله و کتاب هاي علمي و پژوهشي منتشر کند. اين نهاد در سال هاي 1359 تا 1388 حدود 593 عنوان کتاب را چاپ و منتشر کرده است. همچنين بر اساس آمار موجود، اين نهاد در 30 سال گذشته، تعداد2381 عنوان مقاله به چاپ رسانده که تعداد 1096 عنوان در مجلات خارجي و تعداد 1285 عنوان در مجلات داخلي منتشر شده است.‏ جهاد دانشگاهي براي نشر و ترويج نتايج فعاليت هاي تحقيقاتي خود در دانشگاه ها و مراکز تحقيقاتي کشور، اقدام به انتشار نشريات تخصصي کرده است که از وزارت علوم، تحقيقات و فناوري و وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکي، امتياز علمي ـ پژوهشي دريافت کرده و سه عنوان نشريه در ‏ISI‏ نمايه مي شود. همچنين مقالات اين نشريات به همراه مقالات همه نشريات‏ علمي- پژوهشي کشور در پايگاه مرکز اطلاعات علمي جهاددانشگاهي ‏SID(WWW.sid.ir)‎‏ نمايه مي شود. ‏ حوزه فرهنگي جهاددانشگاهي، يک نهاد فرهنگي است که از آغاز شکل گيري، علاوه بر تلاش هاي غيرمستقيم، کوشش مستقيم و مستمر در عرصه فعاليت هاي فرهنگي در دانشگاه ها و محيط هاي دانشجويي را سرلوحه اهداف و در صدر برنامه هاي خود قرار داده است. مشخصه اساسي در اين حوزه، توجه به طرح هاي خودجوش دانشجويي است و حضور و مشارکت دانشجويان اصل ثابت و ويژگي مشترک همه برنامه هاست. جهاددانشگاهي، افتخار طراحي و ابداع دهها برنامه سراسري دانشجو محور را از آن خود كرده است. تبليغ و ترويج فرهنگ و هنر اسلامي، برنامه ريزي فرهنگي و تربيتي، ايجاد آمادگي فکري و افزايش دانش و بينش ديني و سياسي در قشر جوان به خصوص دانشجويان براي مقابله با غربزدگي و انحرافات فرهنگي در چارچوب سياست هاي فرهنگي کشور، رويکرد اساسي جهاددانشگاهي در حوزه فرهنگي است. در اين راستا، اهداف کيفي حوزه معاونت فرهنگي جهاددانشگاهي به اين شرح است:‏ ـ تعميق گرايش و باورهاي ديني و آگاهي هاي سياسي نسل جوان به ويژه دانشجويان. ـ تبليغ و ترويج آرمان ها و ارزش هاي انقلاب اسلامي براي جلوگيري از انقطاع نسل ها و مقابله با تهاجم فرهنگي. ـ رشد خلاقيت و پرورش استعدادهاي هنري و ادبي نسل جوان به ويژه دانشجويان. ـ ايجاد زمينه براي مشارکت فعال جوانان به ويژه دانشجويان در مسائل سياسي و اجتماعي کشور. براي رسيدن به اهداف يادشده، معاونت فرهنگي جهاددانشگاهي با راه اندازي 42 معاونت فرهنگي در دانشگاه ها و مراکز آموزش عالي سراسر کشور و تأسيس 9 مرکز، سازمان و مؤسسه فرهنگي، سرفصل هاي فعاليتي خود را تعريف و برنامه هاي فرهنگي را بر مبناي اين سرفصل ها، طراحي و اجرا کرده است. ‏ حوزه آموزشي پس از تشکيل جهاددانشگاهي در 16 امرداد 1359 و استقرار آن در دانشگاه ها، فعاليت هاي آموزشي نيز به تناسب نيازهاي موجود به ويژه در حوزه هاي فرهنگي و اعتقادي با برگزاري کلاس هاي آموزشي براي دانشجويان و استادان علاقه مند به مباحث فرهنگي، هنري، قرآني و معارف اسلامي آغاز شد. در سال 1371 همزمان به دوازدهمين سالگرد تأسيس جهاددانشگاهي، معاونت آموزشي جهاددانشگاهي تشکيل و فعاليت هاي آموزشي اين نهاد وارد مرحله جديدي شد. با تشکيل مراکز آموزشي، تدوين و تعريف دوره هاي آموزشي، همکاري آموزشي با سازمان ها و دستگاه هاي اجرايي و فعاليت هاي تخصصي در حوزه هاي آموزشي را آغاز کرد که به تدريج علاوه بر دوره هاي کوتاه مدت عمومي و تخصصي، آموزش هاي بلندمدت مقطع دار در مقاطع کارداني، کارشناسي، کارشناسي ارشد و دکترا در دانشگاه علم و فرهنگ موسسات آموزش عالي جهاددانشگاهي و شعبه هاي آن و مراکز آموزش عالي علمي ـ کاربردي جهاددانشگاهي با اخذ مجوز از وزارت علوم تحقيقات و فناوري و دانشگاه جامع علمي ـ کاربردي، فعاليت خود را آغاز کرد. تدوين بيش از 600 دوره آموزشي کوتاه مدت تخصصي در 125 مرکز آموزشي و امکان برگزاري دوره هاي آموزشي فراگير سالانه با ظرفيت بيش از 500 هزار نفر در حوزه آموزش هاي کوتاه مدت، اشتغال به تحصيل حدود 17 هزار دانشجو در مؤسسات آموزش عالي و 45 هزار دانشجو در مراکز آموزش عالي علمي- کاربردي، حاصل بخشي از فعاليت هاي حوزه آموزش جهاددانشگاهي است. ‏ عملکرد 30 ساله فعاليت در حوزه آموزشي جهاددانشگاهي در سه محور آموزش عالي؛ آموزش علمي ـ کاربردي و آموزش هاي کوتاه مدت تخصصي، ارائه مي شود. در حوزه عالي غيردولتي ـ غيرانتفاعي جهاددانشگاهي، دانشگاه علم و فرهنگ با سه شعبه مربوط به شهرهاي رشت، همدان و کاشمر، مؤسسه آموزش عالي جهاددانشگاهي استان يزد، مؤسسه آموزش عالي جهاددانشگاهي خوزستان، مؤسسه آموزش عالي جهاددانشگاهي کرمانشاه و مؤسسه آموزش عالي جهاددانشگاهي اصفهان، و همچنين مرکز آموزش عالي علمي- کاربردي با 42 شعبه فعاليت آموزشي دارند. اين مؤسسات و مراکز آموزشي، داراي 61 هزار و 232 دانشجوي شاغل به تحصيل، 35 هزار و 355 دانش آموخته و 208 کد رشته است. آموزش هاي کوتاه مدت تخصصي براي فراگيران آزاد و طرح آموزش هاي کارکنان دولت با هدف توانمندسازي منابع انساني در بخش دولتي نيز انجام مي شود که شامل آموزش هاي مورد نياز بانک هاي صنعت و معدن، صادرات و ملي، کارکنان نيروي انتظامي، راهنمايي و رانندگي، کارکنان صنعت نفت و شرکت ملي گاز، کارکنان صنايع دفاع، کارکنان اتحاديه اتوبوسراني شهري و... بوده است. ‏ حوزه اشتغال جهاددانشگاهي با توجه به اهميت اشتغال دانش آموختگان و به پشتوانه انگيزه و شناخت خود از فعاليت هاي مرتبط با اشتغال نظير مطالعه و تحقيق توانمندسازي اطلاع رساني و فرهنگ سازي در سال 1377 با تشکيل ستاد اشتغال وارد اين حوزه شد. پس از تشکيل ستاد اشتغال در سال 1379 شوراي عالي انقلاب فرهنگي، وظيفه مشارکت در ايجاد زمينه هاي مناسب براي اشتغال دانش آموختگان به اساسنامه جهاددانشگاهي اضافه و به دنبال آن سازمان «همياري اشتغال دانش آموختگان» تأسيس شد. اکنون اين سازمان در سه حوزه کارآفريني و توانمندسازي، مطالعات و تحقيقات کاربردي و اطلاع رساني بازار کار با 22 شعبه داراي موافقت اصولي و 13 دفتر در استان هاي کشور، بخش اشتغال جهاددانشگاهي را راهبري و مديريت مي کند.‏ اهداف کلان اهداف کلان بخش پژوهش و فن آوري جهــــاددانشگاهي در افق 1404 به اين شرح اعلام شده است: ـ پوشش يک پنجم از ساختارهاي پژوهشي و تخصصي و توليدات پژوهشي جهاددانشگاهي توسط قطب هاي علمي و فن آوري. ـ شناختن 50 درصد از قطب هاي علم و‏ فن آوري جهاددانشگاهي در سطح منطقه و 5درصد در سطح جهاني از نظر سطح علم و فن آوري‏. ـ يکي از سه سازمان تحقيقاتي برتر در سطح کشور در زمينه توليد فن آوري هاي نوين. ـ جايگاه نخست در توليد فناوري هاي صادر شده در سطح کشور. ـ سازمان برتر در به کارگيري نتايج تحقيقات. ـ سازمان برتر در کسب ارزش حاصل از عرضه فن آوري. ـ سازمان پژوهشي برتر در اجراي پروژه هاي موفق مرتبط با فناوري هاي نوين. ـ سازمان برتر در توسعه کاربرد نظريه هاي متناسب با نياز کشور. ـ سازمان برتر در انجام مطالعات انساني اجتماعي فرهنگي در حوزه فن آوري. ـ سازمان برتر از نظر تعداد نوآوران در عرصه علم و فن آوري. ـ ايفاي نقش مؤثر در ايجاد و توسعه شبکه ملي و فراملي جذب همکاري فعاليت هاي پژوهشي و تخصصي‏. ـ سازمان برتر در پژوهش هاي کاربردي با هدف ترويج و تعميق آرمان ها و ارزش هاي انقلاب اسلامي به ويژه در اعتلاي تمدن و فرهنگي ايراني ـ اسلامي و تحکيم هويت و تعليم و تربيت نسل جوان. ـ همکاري علمي و پژوهشي 10 درصد از ساختارهاي پژوهشي با دانشگاه ها و مراکز تحقيقاتي معتبر جهان. ـ همکاري بين المللي 25 درصد از ساختارهاي پژوهشي مرتبط در حوزه هاي فن آوري ـ صنعتي. * منبع: روزنامه اطلاعات، شنبه 16 مرداد 1389