Index
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 149843
تاریخ انتشار : 22 مرداد 1389 0:0
تعداد بازدید : 84

روشي جديد براي رديابي و پيشگيري از بيماري برگ بادبزني مو در دانشگاه تبريز ارائه شد

خبرگزاري دانشجويان ايران - تبريز: محققان دانشگاه تبريز به روش مولکولي RT-PCR رديابي ايزوله هاي ويروس «برگ بادبزني مو» (GFLV) دست يافتند. به گزارش سرويس پژوهشي خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا) منطقه آذربايجان شرقي، دکتر نعمت سخندان بشير، دانشيار گروه گياهپزشکي دانشکده کشاورزي دانشگاه تبريز هدف از اجراي اين طرح پژوهشي را رديابي و پيشگيري از بيماري برگ بادبزني مو اعلام کرد و گفت: درختچه مو که به طور وسيع در شمال غرب کشور کشت مي شود در معرض تهديد بيش از 60 نوع ويروسي است که از ميان آنها ويروس برگ بادبزني مو، يکي از مهمترين بيماري ها در اين گياه ايجاد مي کند. به گفته وي، وجه تسميه اين بيماري، شبيه شدن برگ هاي مو به شکل بادبزن دستي مي باشد که در اثر باز شدن سينوس برگ و کنگره دار شدن کناره هاي برگ اتفاق مي افتد. سخندان بشير با بيان اينکه اين ويروس گسترش جهاني دارد، گفت: با توجه به مشاهداتي که قبل از اجراي اين طرح انجام شده بود، وجود اين ويروس در تاکستان هاي شمال غرب کشور به ويژه استان هاي آذربايجان شرقي، آذربايجان غربي و اردبيل مورد توجه قرار گرفته بود و از آنجا که پيشگيري از بيماري هاي ويروسي به دليل فقدان درمان شيميايي مؤثر، مقدم بر درمان مي باشد در اين تحقيق در صدد برآمديم با ابداع روش مناسبي امکان رديابي اين ويروس را فراهم كنيم. وي با بيان اينکه مهندسي ژنتيک و انتقال ژن ويروس به گياه مؤثرترين راه کنترل بيماري ويروسي در گياهان به شمار مي رود، گفت: با توجه به اينکه کاربرد روش هاي مهندسي ژنتيک مستلزم شناسايي دقيق عامل بيماريزا از نظر تنوع ژنتيکي آن مي باشد مبادرت به انجام اين تحقيق با استفاده از اين روش شد. سخندان بشير با اشاره به برخي ويژگي هاي اين ويروس خاطرنشان کرد: از آنجا که اين ويروس به مانند بيشتر ويروس هاي ديگر از طريق مواد تکثير گياهي مانند قلمه قابل انتقال به درختچه هاي ديگر مو مي باشد، رديابي و شناسايي اين ويروس مهم است چرا که در غير اين صورت باغداران با عدم آگاهي از وجود ويروس اقدام به تکثير قلمه هاي آلوده خواهند کرد کاري که در گذشته منجر به شيوع ويروس ها از جمله همين ويروس مو شده است. دانشيار گروه گياهپزشکي دانشکده کشاورزي دانشگاه تبريز به روش کار در اين تحقيق اشاره کرد و گفت: براي انجام اين تحقيق طي مشاهدات از تاکستان ها، نمونه هاي مشکوک جمع آوري و با آزمون سرولوژيک با استفاده از آنتي بادي ويژه اين ويروس مورد غربال قرار گرفت تا نمونه هاي آلوده معلوم شوند و آنگاه RNA كل گياهان آلوده خالص سازي و مورد آزمون تکثير اسيدنوکلئيک در لوله آزمايش (RT-PCR) با آغازگرهاي ويژه ژن هاي پروتئين فرضي (HP)، حرکتي (MP) و پوششي (CP) قرار گرفت. وي افزود: در اين تحقيق بهينه سازي هاي زيادي انجام شد تا ژن هاي مورد هدف جداسازي و تکثير شدند که پس از کلون سازي آنها، ترادف يابي نوکلئوتيدي بر روي آنها انجام گرفت و توالي هاي مربوطه در بانک ژن به ثبت رسيدند. به گفته دکتر سخندان، اين توالي ها بالغ بر 50 مورد accession مي باشند که کد دسترسي به آنها در مقالات منتشره اين تحقيق در دسترس پژوهشگران قرار دارد. وي در ادامه به ابعاد مختلف نتايچ اين تحقيق اشاره کرد و گفت: اين تحقيق منجر به ابداع روش مولکولي RT-PCR براي رديابي ايزوله هاي ويروس GFLV از شمال غرب کشور شد که از اهميت ويژه اي برخوردار مي باشد و از آنجا که اين روش مولکولي حتي ويروس را با مقدار 10 نانو گرم نيز در بافت گياه رديابي مي کند آن را از اين بابت داراي اهميت خاصي مي کند. مجري طرح پژوهشي به بررسي تنوع ژنتيکي اين ويروس اشاره کرد و گفت: اين تحقيق به خوبي نشان داد که طبق فيلوژني هاي رسم شده، اين ويروس متمايز از ساير ايزوله هاي آن از ساير نقاط دنيا هستند و اين بدان معناست که اين ويروس ها به صورت مستقل از ساير ايزوله هاي ويروس تکامل پيدا کرده اند و اين در واقع با نظريه نشأت گرفتن اين ويروس در ايران مطابقت دارد. وي با بيان اينکه ژن هاي پروتئين هاي حرکتي و پوششي اين ويروس که طي اين تحقيق کلون و ترادف يابي شدند زمينه را براي توليد آنتي بادي هاي نوترکيب در برابر اين ويروس مهيا کرد، گفت: هم اکنون در آزمايشگاه ويروس شناسي و مهندسي ژنتيک، مطالعات در جهت توليد چنين آنتي بادي ها در راستاي تکميل تحقيقات در حال انجام مي باشد که با توليد چنين آنتي بادي ها، صرفه جويي ارزي عظيمي در جهت تهيه آنتي بادي ها که امروزه با قيمت زياد از کشورهاي اروپايي و آمريکا وارد مي شوند، خواهد داشت. وي افزود: نتايج به دست آمده در اين تحقيق به ما کمک کرد ميزان تنوع ژنتيکي اين ويروس را در منطقه ارزيابي کنيم که بالغ بر 15 درصد مي باشد. در نتيجه، سازه ژني به منظور کنترل اين ويروس بايستي شامل توالي اجماع (consensus) باشد تا بتواند درختچه مو را در برابر تمام ايزوله ها ويروس در منطقه حفاظت کند. دانشيار گروه گياهپزشکي دانشکده کشاورزي دانشگاه تبريز با بيان اين كه نتايج اين تحقيقات در قالب سه مقاله در نشريات ISI و مقاله اي در يك نشريه علمي پژوهشي داخلي به چاپ رسيده است، خاطرنشان كرد: علاوه بر اين نتايج طرح در نشست هاي علمي کشوري و منطقه اي از جمله نشست اپيدميولوژي بيماري هاي ويروسي در هند ، نشست هاي انجمن مطالعه بيماري هاي ويروسي و شبه ويروسي مو (ICVG) در آفريقاي جنوبي و ليژون فرانسه نيز ارايه شده است. به گفته وي در انجام اين تحقيق دکتر رضا خاک ور، استاديار گروه گياهپزشکي، مهندس اسماعيل ترابي مربي بازنشسته اين گروه و همچنين محمد حاجي زاده، شهرزاد نيکخواه، شاهين نوري نژاد، عليرضا پاشايي، افسانه دلپسند و اعظم هوشمند از دانشجويان دوره تحصيلات تکميلي رشته بيماري شناسي گياهي دانشگاه تبريز همکاري داشتند. سخندان با بيان اينکه براي اجراي اين طرح بالغ بر 270 ميليون ريال هزينه شده است افزود: اين طرح طي مدت سه سال به اجرا در آمده و پس از اتمام طرح نيز تحقيقات در قالب پروژه هاي دانشجويي پيگيري شده است.