Index
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 159838
تاریخ انتشار : 7 اسفند 1390 0:0
تعداد بازدید : 155

انقلاب اسلامي؛ بيداري اسلامي

مصطفي ياسيني مصطفي ياسيني وقوع انقلاب در قالب بيداري اسلامي در كشورهاي تونس، مصر، ليبي، يمن و حركات اعتراضي در بحرين و عربستان و... براساس اصول حاكم بر مباحث انقلابها حاكي از آن است كه آنها به شدت از انقلاب اسلامي ايران متأثرند. انقلاب اسلامي، به عنوان پديده اي که بر بنياد ارزش هاي دين با تکيه به روش ها و شيوه هاي نوين دموکراسي، شکل گرفت والگوي جديد از مقاومت و مبارزه با استبداد و استعمار را به نمايش گذاشت، الگوي جديدي از مديريت در عرصه قدرت، سياست و حاکميت را متجلي و شکل جديدي از تاثيرگذاري و متفاوت از کارکرد تاريخي مزبور را بنا نهاد و نوعي از جريان احياگري، بيداري فکري و ايدئولوژيک را سامان داد و هدايت کرد. جمهوري اسلامي، براي اولين بار اصطلاح «امت اسلامي» به عنوان يک مفهوم انقلابي را وارد ادبيات سياسي جهان کرد. در همين چارچوب تفکر منطقه گرايي به شکل نوين را در دستور کار قرار داد و فرايند تبديل شدن به يک قدرت هژمون را پيشه کرد که امروز پس از سه دهه توانسته است به عنوان الگوي مسلط منطقه جايگاه خود را تعريف کند. الگويي که با وجود هژمون هاي برون زا و مداخله گر مزاحم توانست به تقويت موقعيت و توسعه نفوذ خود ادامه دهد و حوزه نفوذ منطقه اي خود را به حوزه جهاني اسلام ارتقا دهد. ايران نوين در شرايط فعلي نظم نويني را نويد مي دهد که بنيادهاي معادلات سياسي و امنيتي موجود را در اشکال نرم و سخت با چالش هاي جدي و بي سابقه مواجه کرده است. ‏ بيداري اسلامي به عنوان يک پديده متاثر از نهضت فکري جمهوري اسلامي در عصر حال در قالب يک جنبش اجتماعي، سازماني و نهادهاي نظامي مدعي رخ نموده است. اين جريان در عرصه منازعات سياسي و امنيتي علاوه بر اينکه موجوديت و نفوذ خود را به اثبات رسانيده است، مي رود تا به قدرت بلامنازع نقش آفرين در سطح جهاني تبديل شود. آنچه حركت هاي بيداري اسلامي را كه از حدود يك سال پيش در جغرافياي جهان اسلام آغاز شد، با انقلاب اسلامي ايران مرتبط مي كند وجود چند ويژگي است: 1- مسلمان بودن؛ اين پديده در كشورهايي پديدار شد كه مردم آن مسلمان بودند. مسلمان بودن آنها و مسلمان بودن مردم ايران ويژگي هاي چندگانه مشتركي را در بر دارد. 2- حاكم ديكتاتور؛ مردم اين كشورها نيز مانند مردم ايران گرفتار حاكم ديكتاتوري بودند كه از حمايت قدرت هاي بيگانه برخوردار بود. 3- ظلم ستيزي؛ آنچه كه مردم اين كشورها را به ستوه آورد و فرياد مظلوميت و دادخواهي آنها را بلند كرد، ظلم مستمري بود كه بر آنها روا داشته شده بود، چنين وضعيتي در ايران نيز وجود داشت. 4- شعارهاي اسلامي؛ برجسته ترين شعار در اسلام تكبير است كه در كنار ساير شعارهاي اسلامي در همه اين انقلابها و انقلاب ايران وجود داشت. 5- استكبارستيزي؛ مردم اين كشورها نشان دادند كه مانند مردم ايران با استكبار و دخالت آن در كشورشان به شدت مخالفند.باورها و ارزش هاي موجود در گفتمان انقلاب اسلامي اين قابليت را داشته است كه علاوه بر مرزبندي با ديگر گفتمان هاي موجود در جهان در برابرگفتمان هاي رقيب ايستادگي كند، از طرفي، اين گفتمان به دليل ريشه داشتن در سنت ديرينه اسلام توانست تجربه موفقي از تلفيق معنويت گرايي با سياست را به نمايش بگذارد. همچنين اين گفتمان با تعريف ملاكهاي خودي و غيرخودي و تزريق معنويت در رفتارهاي سياسي توانسته است كانون هاي متعدد مقاومت را در برابر گفتمان هاي ظلم محور حاكم جهاني شكل دهد. انقلاب اسلامي با شيوه و عملكرد خاص خود توانست خرده گفتمان هايي را در زير مجموعه بيداري و مقاومت اسلامي شكل دهد كه اين خرده گفتمانها با برخورداري از ويژگي هايي چون: اسلام شناسي متعالي، آرمان گرايي اسلامي، تجديد حيات اسلامي، نفي سلطه غرب، نمادسازي آموزه هاي ديني و الهام بخشي به گفتمان هاي بيداري و مقاومت، حمايت از آرمان فلسطين به عنوان نقطه كانوني تحولات خاورميانه و... با پيروي از انقلاب اسلامي حلقه هاي گفتمان انقلاب اسلامي را تكميل كرده اند. بر اين اساس الگوي گفتمان انقلاب اسلامي با ارائه نسخه اي شفابخش بر سه عنصر «ايدئولوژي اسلامي»، «جهاد و مقاومت» و «شهادت» توانسته است به گفتمان فراگير در كشورهاي منطقه تبديل شود و توانمندي خود را در عرصه هاي گوناگون به نمايش بگذارد، به گونه اي كه تاكنون اين گفتمان سبب سقوط چهار ديكتاتور شده و ديگر حكام غير مردمي را نشانه گرفته است. * منبع: روزنامه رسالت، یکشنبه 7 اسفند 1390