Index
ورود کاربر
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 165867
تاریخ انتشار : 3 دی 1391 0:0
تعداد مشاهدات : 183

تكثير صدف هاي مرواريدساز لب سياه در هرمزگان

سارا چشم براه
سارا چشم براه پژوهش يكي از اساسي ترين نيازها براي نيل به پيشرفت و توسعه همه جانبه يك كشور به شمار مي رود به طوري كه قدرت و استقلال هر كشور بر پژوهش و توليد علم استوار است. يكي از شاخص هاي اصلي توسعه و پيشرفت نوع و سطح فعاليت هاي پژوهشي است. موفقيت در تمام فعاليت هاي مربوط به توسعه از جمله صنايع خدمات، كشاورزي و شيلات به نحوي به گسترش فعاليت هاي پژوهشي بستگي دارد. در اين راستا مركز تحقيقات شيلات درياي عمان با هدف تحقيق بر گونه هاي آبزيان و آلاينده هاي دريا از سال 1361 در بندرعباس فعاليت خود را آغاز كرد. اين مركز با توسعه فعاليت ها و امكانات در سال 1381 با مجوز وزارت علوم، تحقيقات و فناوري به پژوهشكده اكولوژي خليج فارس و درياي عمان ارتقا يافت. به مناسبت هفته پژوهش گفتگويي با محمدصديق مرتضوي رئيس اين پژوهشكده داشتيم كه در اين گفت وگو مرتضوي با بيان اينكه ساختمان پژوهشكده اكولوژي خليج فارس و درياي عمان در فضايي به مساحت 4200 مترمربع مشرف به دريا در بندرعباس واقع شده است، افزود: اين مركز داراي دو ايستگاه تحقيقاتي در شهرستان هاي بندر لنگه و بندر جاسك است. او با اشاره به اينكه فعاليت هاي تحقيقاتي پژوهشكده در قالب بخش هاي اكولوژي دريا، زيست شناسي و ارزيابي ذخاير آبزيان، تكنولوژي فراوري آبزيان، تكثير و پرورش آبزيان، ژنتيك آبزيان و بهداشت و بيماري آبزيان است، ادامه داد: ايستگاه تحقيقاتي نرمتنان خليج فارس در اين مركز نيز مأموريت تحقيق در زمينه نرمتنان و ماهيان زينتي را برعهده دارد. او در ادامه هدف از فعاليت هاي بخش اكولوژي اين پژوهشكده را شناخت ويژگي هاي اكولوژيك اكوسيستم هاي خليج فارس و درياي عمان، تعيين اثرات ناشي از توسعه بر منابع آبزي خليج فارس، تعيين مناطق مستعد آبزي پروري و يا تأكيد بر ويژگي هاي مناطق ساحلي و دريايي خليج فارس و درياي عمان، تعيين اثرات تهديدات بيولوژيك بر منابع آبزي خليج فارس و درياي عمان و همچنين تعيين روند پديده كشند قرمز از طريق پايش هاي ميداني و ماهواره اي بيان كرد. وي همچنين از نمونه برداري و سنجش عوامل فيزيكي و شيميايي آب و رسوبات دريايي و آبزيان، اندازه گيري و سنجش سموم در رسوبات و بافت آبزيان، سنجش و اندازه گيري فلزات سنگين از جمله سرب، نيكل، كادميوم، آهن و روي در آب، رسوب دريا و آبزيان، مطالعات و بررسي هاي مرتبط با آبزيان اكوسيستم هاي آبي و پايش ماهواره اي و ديدباني روزانه شكوفايي پلانكتوني مضر در كشند قرمز خليج فارس و درياي عمان به عنوان ديگر توانمندي هاي اين بخش اعلام كرد. رئيس پژوهشكده خليج فارس و درياي عمان گفت: آزمايشگاه هاي اين بخش طبق استانداردهاي بين المللي ISO/IEC/17025 اداره مي شود. مرتضوي با اشاره به اينكه هشت آزمايشگاه آماده سازي نمونه، آزمايشگاه تجزيه دستگاهي، آزمايشگاه پلانكتون شناسي، آزمايشگاه نبتوزشناسي، آزمايشگاه كروماتوگرافي، آزمايشگاه آماده سازي نمونه، آزمايشگاه جذب اتمي و آزمايشگاه آناليز بيوتوكسين هاي دريايي در اين بخش فعاليت مي كنند، ادامه داد: اين بخش از تجهيزات استاندارد خوبي نيز بهره مند است. او در اين گفت وگو شناسايي انواع آبزيان دريايي، زيست شناسي آبزيان دريايي، ارزيابي ذخاير آبزيان تجاري و بازسازي ذخاير آبزيان را از اهداف راه اندازي بخش بيولوژيك اين پژوهشكده بيان كرد. *فاكتورهاي پويايي شناسي وي در ادامه تعيين فاكتورهاي مختلف پويايي شناسي جمعيت آبزيان، تعيين سن آبزيان با استفاده از بافت هاي سخت آنها، ارزيابي ذخاير و تعيين زي توده ميگوها و صدف هاي تجاري، تعيين زمان، ميزان مجاز و الگوي مناسب صيد آبزيان تجاري، كمك به بازسازي ذخاير آبزيان از طريق ساخت زيستگاه هاي مصنوعي، تهيه نقشه پراكنش آبزيان، پايش وضع ذخاير كفزيان از طريق محاسبه و مقايسه ميزان صيد بر واحد تلاش آنها در مقاطع زماني معين و تهيه انواع اسلايدهاي ميكروسكوپي از بافت هاي آبزيان را از توانمندي هاي اين بخش بيان كرد. مرتضوي هدف از راه اندازي بخش آبزي پروري را در اين مركز شناخت و معرفي گونه هاي مهم اقتصادي آبزيان دريايي قابل تكثير و پرورش، تعيين بيوتكنيك، تكثير و پرورش آبزيان دريايي، تعيين نيازهاي غذايي آبزيان پرورشي و همچنين ارائه روش هاي كنترل و مديريت پديده كشند قرمز در سايت هاي پرورش آبزيان و مناطق حساس اعلام كرد. رئيس پژوهشكده اكولوژي خليج فارس و درياي عمان در ادامه سخنان خود با اشاره به اهداف بخش فراوري آبزيان افزود: كمك به ارتقاي سهم ارزش افزوده زير بخش شيلات در اقتصاد كشور از طريق انجام تحقيقات مختلف هدف اين بخش است. وي ادامه داد: در اين بخش تحقيقاتي در زمينه كاهش ضايعات و افت كيفي آبزيان و فراورده هاي آنان در مراحل مختلف، به كارگيري تمام قسمت هاي آبزيان صيد شده و ضايعات آنها در جهت استفاده بهينه از آبزيان، افزايش ارزش افزوده فراورده هاي شيلاتي و افزايش درآمدهاي بخش صنايع شيلاتي كشور، استفاده از آبزيان جهت توليد و استحصال فراورده هاي با ارزش قابل مصرف در صنايع غذايي، دارويي، بهداشتي، صنعتي و همچنين توليد اطلاعات پايه اي در زمينه استانداردهاي كيفي و كمي فراورده هاي دريايي انجام مي شود. او با اشاره به موقعيت ايستگاه تحقيقاتي نرمتنان خيج فارس ادامه داد: اين ايستگاه در شهرستان بندر لنگه در غرب استان هرمزگان واقع است كه عمدتاً به امر تحقيق در زمينه بي مهرگان به ويژه نرمتنان مي پردازد. هدف از راه اندازي اين ايستگاه را دستيابي به تكنولوژي تكثير و پرورش انواع نرمتنان اقتصادي (از جمله صدف هاي مرواريد ساز لب سياه و محار) خيار دريايي، ماهيان تزييني، ارزيابي ذخاير نرمتنان خليج فارس به ويژه نرمتنان مرواريدساز و خوراكي، شناسايي مكان هاي مناسب جهت پرورش صدف هاي مرواريدساز، بازسازي ذخاير بي مهرگان دريايي به ويژه صدف هاي مرواريدساز بيان كرد. او تعيين بيوتكنيك ماهيان زينتي و صدف هاي مرواريدساز و خوراكي و همچنين تعيين ميزان قابل برداشت نرمتنان را از توانمندي هاي اين بخش عنوان كرد. رئيس پژوهشكده اكولوژي خليج فارس و درياي عمان در ادامه اين گفت وگو برگزاري نمايشگاهي از دستاوردهاي پژوهشي اين مركز و مراسم تجليل از پژوهشگران و مديران پژوهشي استان را از برنامه هاي هفته پژوهش در اين پژوهشكده بيان كرد و افزود: به همين مناسبت مجموعه اي از يافته هاي پژوهشي نيز به صورت سخنراني در اين پژوهشكده ارائه شد. *انعقاد 8 قرارداد مرتضوي در ادامه به عملكرد پژوهشكده طي سال هاي 90 و 91 اشاره كرد و اظهار داشت: طي اين مدت هشت عنوان قرارداد پژوهشي با سازمان هاي مختلفي كه نيازمند اطلاعات پژوهشي هستند با اعتبار 120 ميليون تومان منعقد شده است. او اضافه كرد: همچنين در اين مدت 20 مقاله از اين مركز در مجلات علمي پژوهشي داخلي و بين المللي به چاپ رسيده است.او ادامه داد: همچنين در اين مدت در راستاي تكميل و تجهيز اين پژوهشكده سامانه پايش Online كشند قرمز و توسعه و تكميل و تجهيز آزمايشگاه ها انجام شده است.او افزود: سامانه پايش كشند قرمز مذكور با اعتبار 250 ميليون تومان پيش بيني شده است كه بزودي در اين پژوهشكده راه اندازي مي شود و با راه اندازي آن بندرعباس براي اولين بار در كشور اطلاعات كشند قرمز را به صورت Online مي كند. او افزود: سامانه پايش كشند قرمز مذكور با اعتبار 250 ميليون تومان پيش بيني شده است كه بزودي در اين پژوهشكده راه اندازي مي شود و با راه اندازي آن بندرعباس براي اولين بار در كشور اطلاعات كشند قرمز را به صورت online رصد مي كند. وي كشت انبوه ريزجلبك ها به منظور مصارف دارويي و تغذيه اي را در اين مركز از ديگر دستاوردها نام برد و افزود: در خليج فارس منابع غني از ريزجلبك ها داريم كه منبع غني براي دارو و تغذيه به شمار مي رود. مرتضوي گفت: شناسايي و تعيين سموم جلبكي در آب هاي خليج فارس و درياي عمان، تعيين اثرات تراكو جلبك cochlodinium بر رشد و بقاي ميگوي وانامي، تعيين اثرات كشند قرمز بر مزارع پرورش ميگوي استان هرمزگان (ميناب)، تعيين مكان هاي مناسب ساخت زيستگاه هاي مصنوعي در محدوده جزيره قشم تا غرب بندر لنگه، تعيين نقش بيو فيلترهاي مصنوعي در پيشگيري از بروز كشند قرمز را از يافته هاي پژوهشي اين مركز در سال هاي 90 و 91 بيان كرد. او در اين گفت وگو همچنين از تعيين تنوع و تراكم موجودات كفزي آبهاي ايراني درياي عمان، تعيين اثرات زيست محيطي ناشي از توسعه مزارع پرورش ميگوي سواحل جنوب كشور، تعيين روند تغييرات كشند قرمز در خليج فارس و درياي عمان به كمك تصاوير ماهواره اي، تعيين عوامل مؤثر و بازدارنده رشد جلبك كشند قرمز و تعيين پراكنش و منشاء هيدروكربن هاي نفتي و تركيبات چند حلقه اي اروماتيك در آب و رسوبات درياي عمان نيز به عنوان ديگر يافته هاي پژوهشكده ياد كرد. رئيس پژوهشكده اكولوژي خليج فارس و درياي عمان در بخش ديگري از اين گفت وگو يادآور شد: از سال گذشته اين پژوهشكده با مجوز وزارت علوم دانشجوي دكتراي پژوهشي جذب كرده است. مرتضوي افزود: اين مركز در رشته هاي زيست شناسي دريا گرايش اكولوژي، گرايش ارزيابي ذخاير و فراوري آبزيان 40 دانشجو جذب كرده است و براي سال آينده نيز در رشته هاي شيلات گرايش توليد و بهره وري، زيست شناسي دريا گرايش اكولوژي نيز 40 دانشجو از طريق كنكور سراسري جذب خواهيم كرد. او در پايان سخنان خود با بيان اينكه دانشجويان مي توانند بخشي از مأموريت هاي اين پژوهشكده را در قالب پايان نامه خود انجام دهند افزود: با دانشگاه هاي مختلف در اجراي پايان نامه هاي دانشجويي همكاري داريم كه در حال حاضر 24 مورد قرار داد در اين رابطه منعقد شده است. او عمده اين قراردادها را مربوط به دانشگاه هرمزگان، آزاد اسلامي بندرعباس، دانشگاه فردوسي مشهد، دانشگاه منابع طبيعي گرگان و علوم دريايي خرمشهر بيان كرد. * منبع: روزنامه اطلاعات، شنبه 3 دی 1391