Index
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 170827
تاریخ انتشار : 17 مهر 1392 0:0
تعداد بازدید : 26

نگاهي به ماهيت و فعاليت هاي پليس فضاي توليد و تبادل اطلاعات (فتا)

در گذر زمان، با افزايش شناخت، آگاهي و دانش انسان در خصوص پديده ها، نيازها و شيوه پاسخگويي به آن ها، رفته رفته علم و فنّاوري به وجود آمد و مدام در حلقه پيشرفت قرار گرفت. تا جايي كه امروزه اين فنّاوري است كه بسياري از شؤون و جنبه هاي زندگي انسان را بازتعريف مي كند و اگر چه مزاياي فراواني نيز براي او فراهم آورده است، گاه انسان را در پي خود كشيده، تا جايي كه ساخته ها و پرداخته هاي دست بشر، انسان سرگشته عصر انفجار اطّلاعات را اسير خود ساخته و به هر سو كه اراده كند، مي كشد. نيمه پاياني قرن بيستم و پس از جنگ جهاني دوّم، دوره طلايي دانش و فنّاوري بشر و دوره انتقال از عصر صنعت و ماشين به عصر فنّاوري اطّلاعات است. توسعه شبكه ها با كاركردهاي نظامي در ابتدا و توسعه آن ها و تعريف كاركردهاي جديد و ايجاد امكان اتّصال مراكز دانشگاهي، پژوهشي، علمي و تبادل اطّلاعات با يكديگر در اين نيمه اتّفاق افتاده است. تجاري سازي فنّاوري اطّلاعات و ارتباطات و به تبع آن كاهش هزينه هاي رايج و امكان استفاده عموم از اين فنّاوري، اينترنت را به معناي امروز آن در دهه پاياني قرن بيستم به مردم معرّفي نمود و امروزه اين فنّاوري عظيم با ميلياردها رايانه، ميليون ها خدمات دهنده و صدها هزار شاه راه ارتباطي اصلي در برابر بشر قرار دارد تا از مواهب و مزاياي بي بديل آن استفاده كند يا خود را با پليدي ها و آسيب هاي آن به نابودي كشد. رايانه، اينترنت و تمامي ابزارهاي مبتني بر فنّاوري اطّلاعات و ارتباطات، در ابتدا و در ذهن و تصميم مبدعان و مخترعان آن، صرفاً با هدف خدمت به نوع بشر و ساده سازي و افزايش كيفيت زندگي انسان، طرّاحي و توليد شدند. امّا در عمل تبديل به چاقوي دولبه گشتند كه سعادت و شقاوت را هم زمان با هم به ارمغان مي آورند و شهروند امروز دهكده ديجيتالي جهاني را در برابر يك انتخاب و يك سؤال بزرگ قرار داده است كه "آيا انسان نيازمند بازتعريف نيازها، خواسته ها، منافع و مضارّ خود در فضاي به اصطلاح جديد مجازي است؟" فنّاوري اطّلاعات و ارتباطات ضمن تأثيرگذاري بر تمامي جنبه ها و شؤون زندگي اجتماعي بشر، بر جرايم، تهديدها و آسيب ها نيز تأثير گذاشته است. بسياري از جرايم قديمي با استفاده از ابزارهاي رايانه اي با سهولت، اثرگذاري و منافع بيشتر براي مجرمين از سوي آنان صورت مي گيرند و حتّي دسته ديگري از جرايم كه كاملاً جديد بوده و صرفاً اختصاص به فضاي مجازي دارند نيز شكل گرفته و در قاموس مجرمين از منظر ارتكاب و در قاموس پليس از منظر پي جويي و مقابله وارد شده اند. جرايم رايانه اي همزمان با توسعه و كاربردپذيري رايانه و سيستم هاي رايانه اي، جرايم رايانه اي هم به وجود آمده اند. اگرچه دامنه و حوزه وقوع جرم در هر حوزه با توجّه به ويژگي ها و وسعت كاربرد و استفاده متفاوت بوده است. از سال 1960 ميلادي تا كنون سه نسل از جرايم رايانه اي برشماري شده اند. نسل اوّل كه مقارن سال هاي دهه هشتاد، هفتاد و اوايل دهه هشتاد ميلادي است و چون استفاده از اينترنت در آن زمان شيوع نداشت، عمده جرايم مرتبط با رايانه ها بود و از اين رو اين دسته از جرايم صرفاً به "جرايم رايانه اي" ياد مي شوند. نسل دوّم جرايم رايانه اي از اوايل دهه هشتاد تا اوايل دهه نود به وقوع پيوستند كه به "جرايم عليه داده ها" تعبير مي شوند. در اين نسل، "داده" صرف نظر از اين كه در رايانه قرار داشته باشد، در واسط ها و ابزارهاي انتقال مورد توجّه قرار گرفت و ديگر تأكيدي بر رايانه نبود. نسل سوّم رايانه اي نيز هم زمان با فراگير شدن اينترنت از اوايل دهه 1990 ميلادي به وجود آمدند. اين جرايم كه با گسترش كاربرد شبكه و اينترنت به وجود آمدند نام "جرايم سايبري" را به خود گرفتند. مبارزه با جرايم رايانه اي گسترش جرايم رايانه اي در دنيا، خصوصاً در كشورهايي كه بيشترين استفاده كنندگان رايانه و اينترنت در دنيا محسوب مي شوند، باعث شد تا حكومت ها به فكر ايجاد سازوكار قانوني و حقوقي رسيدگي و مبارزه با اين گونه جرايم بيافتند. كنوانسيون هاي بين المللي نيز براي تشريك مساعي در روند شناسايي جرم و مجرمين، همكاري در پي جويي و تعقيب قضايي و پليسي مجرمان و تبادل دانش و اطّلاعات پليسي در شناخت و كشف علمي جرايم سايبري نيز تشكيل شدند كه از مهم ترين آن ها مي توان به كنوانسيون بوداپست در سال 2001 اشاره كرد. از كشورهاي فعّال پيش رو در پي جويي و مبارزه با جرايم رايانه اي مي توان به ايالات متّحده امريكا، روسيه، چين، كره جنوبي، انگلستان، هند، فرانسه و آلمان اشاره كرد. ضرورت تشكيل پليس "فتا" در كشور توسعه روزافزون زيرساخت هاي فنّاوري اطّلاعات و ارتباطات در كشور و افزايش كاربران و استفاده كنندگان از اينترنت و ساير فنّاوري هاي اطّلاعاتي، ارتباطي و مخابراتي نظير خطوط تلفن هاي ثابت و همراه، شبكه هاي ديتاي كشوري و محلّي، ارتباطات ماهواره اي از جمله دلايلي است كه لزوم ايجاد و توسعه سازوكاري براي برقراري امنيت در فضاي توليد و تبادل اطّلاعات جمهوري اسلامي ايران را توجيه مي كند. همچنين توسعه خدمات الكترونيك در كشور نظير دولت الكترونيك، بانكداري الكترونيك، تجارت الكترونيك، آموزش الكترونيك و ساير خدمات از اين دست، نيز لزوم ايجاد پليسي تخصّصي در مجموعه نيروي انتظامي جمهوري اسلامي ايران را براي تأمين امنيت و مقابله با جرايمي كه در اين فضا به وقوع مي پيوندند را آشكار مي كند. از سوي ديگر، رشد قارچ گونه جرايم در حوزه فضاي توليد و تبادل اطّلاعات كشور (فتا) مثل كلاهبرداري هاي اينترنتي، جعل داده ها و عناوين، سرقت اطّلاعات، تجاوز به حريم خصوصي اشخاص و گروه ها، هك و نفوذ به سامانه هاي رايانه اي و اينترنتي، هرزه نگاري و جرايم اخلاقي و برخي جرايم سازمان يافته اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي ايجاب مي كند كه پليس تخصّصي كه توان پي جويي و رسيدگي به جرايم سطح بالاي فنّاورانه داشته باشد، به وجود آيد. از سوي ديگر با توجّه به تصويب قانون جرايم رايانه اي در مجلس شوراي اسلامي و لزوم تعيين ضابط قضايي براي اين قانون و نيز مصوّبات كميسيون افتاي دولت جمهوري اسلامي ايران مبني بر تشكيل پليس فضاي توليد و تبادل اطّلاعات، اين پليس در بهمن ماه سال 1389 به دستور سردار فرماندهي محترم نيروي انتظامي جمهوري اسلامي ايران، تشكيل گرديد. اهداف تشكيل پليس فضاي توليد و تبادل اطّلاعات تأمين امنيت فضاي توليد و تبادل اطّلاعات كشور، صيانت از هويت ديني، ملّي و ارزش هاي انساني جامعه در فتا، حفظ حريم خصوصي و آزادي هاي مشروع، صيانت از منافع، اسرار و اقتدار ملّي در فضاي توليد و تبادل اطّلاعات، حفظ زيرساخت هاي حياتي كشور در مقابل حملات الكترونيك و اعتماد و آسودگي خاطر آحاد شهروندان جامعه براي انجام تمامي امور قانوني از جمله فعّاليت هاي اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي به منظور صيانت از حاكميت و اقتدار ملّي از جمله اهداف تشكيل پليس فتاست. ماهيت پليس فضاي توليد و تبادل اطّلاعات ماهيت اصلي پليس فتا، عملياتي است به اين معنا كه به صورت كاملاً تخصّصي و از طريق تجهيز به منابع ارزشمند نيروي انساني، دانشي و تجهيزاتي با توان عملياتي خوب، نسبت به تأمين امنيت فضاي توليد و تبادل اطّلاعات با رويكرد مقابله با جرايم از طريق پيش بيني، پيش گيري و كشف جرم اقدام مي نمايد. وظايف و مأموريت هاي فضاي توليد و تبادل اطّلاعات ايجاد امنيت و كاهش مخاطرات براي فعّاليت هاي علمي، اقتصادي، اجتماعي در جامعه اطّلاعاتي، حفاظت و صيانت از هويت ديني و ملّي، مراقبت و پايش از فضاي توليد و تبادل اطّلاعات براي پيش گيري از تبديل شدن اين فضا به بستري براي انجام هماهنگي ها و عمليات براي انجام و تحقّق فعّاليت هاي غيرقانوني و ممانعت از تعرّض به ارزش ها و هنجارهاي جامعه در فتا از جمله وظايف و مأموريت هاي پليس فضاي توليد و تبادل اطّلاعات ناجاست. ويژگي هاي پليس فضاي توليد و تبادل اطّلاعات پليس فضاي توليد و تبادل اطّلاعات ناجا داراي ويژگي هاي ممتاز و برجسته اي است. ويژگي هايي كه نويدبخش امنيت و آرامش براي مردم در فضاي مجازي جمهوري اسلامي ايران است. چشم انداز پليس فضاي توليد و تبادل اطّلاعات ناجا تامين امنيت فضاي توليد و تبادل اطّلاعات كشور با سازماني فعّال، نوآورانه و به سوي پيشرفت، كارآمد، پويا، پاسخ گو و قانون مند در راستاي فراهم نمودن اعتماد و آسودگي خاطر آحاد شهروندان جامعه و صيانت از حاكميت و اقتدار ملّي و ارزش هاي اسلامي در افق ايران 1404 چشم انداز پليس فضاي توليد و تبادل اطّلاعات ناجاست. * رايانه، اينترنت و تمامي ابزارهاي مبتني بر فناور? اطلاعات و ارتباطات در ابتدا و در ذهن تصميم مبدعان و مخترعان آن، صرفاً با هدف خدمت به نوع بشر و ساده سازي و افزايش كيفيت زندگي انسان، طراحي و توليد شدند. اما در عمل تبديل به چاقوي دو لبه گشتند كه سعادت و شقاوت را هم زمان با هم به ارمغان مي آورند * فناوري اطلاعات و ارتباطات ضمن تاثيرگذاري بر تمامي جنبه ها و شؤون زندگي اجتماعي بشر، بر جرايم، تهديدها و آسيب ها نيز تاثير گذاشته است * گسترش جرايم رايانه اي در دنيا، خصوصا در كشورهايي كه بيشترين استفاده كنندگان رايانه و اينترنت در دنيا محسوب مي شوند، باعث شد تا حكومت ها به فكر ايجاد ساز وكار قانوني و حقوقي رسيدگي و مبارزه با اينگونه جرايم بيافتند * توسعه روزافزون زيرساخت هاي فناوري اطلاعات و ارتباطات در كشور و افزايش كاربران و استفاده كنندگان از اينترنت و ساير فناوري هاي اطلاعاتي، ارتباطي و مخابراتي نظير خطوط تلفن هاي ثابت و همراه، شبكه هاي ديتاي كشوري و محلي، ارتباطات ماهواره اي از جمله دلايلي است كه لزوم ايجاد و توسعه سازوكاري براي برقراري امنيت در فضاي توليد و تبادل اطلاعات جمهوري اسلامي را توجيه مي كند * ماهيت اصلي پليس فتا عملياتي است به اين معنا كه به صورت كاملا تخصصي و از طريق تجهيز به منابع ارزشمند نيروي انساني، دانشي و تجهيزاتي با توان عملياتي خوب، نسبت به تامين امنيت فضاي توليد و تبادل اطلاعات با رويكرد مقابله با جرايم از طريق پيش بيني، پيش گيري و كشف جرم اقدام مي نمايد * پليس فضاي توليد و تبادل اطلاعات ناجا داراي ويژگي هاي ممتاز و برجسته اي است. ويژگي هايي كه نويدبخش و امنيت و آرامش براي مردم در فضاي مجازي جمهوري اسلامي ايران است.