Index
ورود کاربر
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 171258
تاریخ انتشار : 16 آبان 1392 0:0
تعداد مشاهدات : 104

گاه شمار برنامه هسته ای ایران (بخش دوم و پایانی)

خبرگزاری تسنیم: قریب به شش دهه از آغاز برنامه هسته‌ای ایران می‌گذرد؛ برنامه‌ای که با مقاومت جانانه ملت ایران و تلاش سرسختانه دانشمندان هسته‌ای کشورمان بدون لحظه‌ای درنگ به جلو می‌شتابد. اما در این چند دهه چه گذشته است... به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم؛‌ امروز دهمین دور از مذاکرات بین‌ ایران و شش قدرت جهانی در شرایطی برگزاری می‌شود که بیم‌ها و امیدهای زیادی بر این مذاکرات سایه افکنده است. از یک سو، پس از انتخابات اخیر ریاست جمهوری ایران و تغییر معنادار لحن دیپلمات‌ها و مقامات درگیر در فرآیند مذاکرات روزنه‌ای باریک از امید در فرآیند مذاکرات گشوده شد و تحلیلگران عرصه بین‌الملل نوید گشایش در گرهی را دادند که به مدت بیش از یک دهه معادلات پیچیده خاورمیانه را پیچیده‌تر ساخته است. اما از سوی دیگر نگاهی به سوابق نامطلوب غربی‌ها در برخورد با ایران زمانی که کشورمان به همکاری با آنها در مسائل منطقه‌ای پرداخته (مانند افغانستان و عراق) خوشبینی‌ها درباره ثمربخش بودن این مذاکرات را در پس پرده ابهام فرو می‌برد. یقینا شکست این مذاکرات می‌تواند منجر به ظهور موانعی عمده در پیشبرد دیپلماتیک مذاکرات هسته‌ای شده و تنش‌ها و بی‌اعتمادی بین طرفین را به صورت روزافزونی افزایش دهد.  در گزارش حاضر به مناسبت برگزاری دومین دور مذاکرات ژنو در دولت یازدهم جمهوری اسلامی گاهشمار برنامه هسته‌ای ایران را از دهه 50 میلادی در اختیار خوانندگان می‌گذاریم.  دهه 1950 ایران برنامه هسته ای صلح آمیز خود را در دهه 1950 و درپی توافق میان محمد رضا پهلوی و دولت آیزنهاور آغاز می‌کند. بر اساس این توافق نامه، آمریکا متعهد می‌شود یک راکتور تحقیقات هسته‌ای در تهران و چندین نیروگاه راه اندازی کند.   1 ژوئیه 1968 ایران معاهده منع گسترش سلاح های هسته‌ای را امضا می‌کند. با راه اندازی راکتور تحقیقاتی آمریکا در سال 1967، ایران یکی از 51 کشور امضا کننده معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای می‌شود و موافقت می‌کند که هرگز به یک کشور دارای سلاح هسته‌ای تبدیل نشود.   1973 تشکیل سازمان انرژی اتمی ایران شاه سازمان انرژی اتمی ایران را به منظور آموزش پرسنل خود و همچنین انجام معاملات هسته‌ای با کشورهایی چون آمریکا، فرانسه ، آلمان غربی ، نامیبیا و آفریقای جنوبی ایجاد می کند. ایران با آموزش مهندسان در داخل و خارج از این کشور درک کاملی از فناوری هسته‌ای به دست می آورد. نیروگاه هسته‌ای بوشهر در تاریخ 21 آگوست 2010 در حالی که اولین میله سوخت آن در حال بارگیری است. یک سال بعد، اتحادیه کرافت‌ورک، شرکتی در آلمان غربی، توافق می‌کند دو راکتور آب سبک به منظور تولید انرژی هسته‌ای در نیروگاه بوشهر راه اندازی کند. ساخت این دو راکتور در سال 1974 آغاز می‌شود اما قرارداد آن در سال 1976 امضا می‌شود. آمریکا در اواخر دهه 1970 از اینکه ایران ممکن است به دنبال سلاح‌های هسته‌ای باشد، ابراز نگرانی می‌کند.   16 ژانویه 1979 فرار شاه شاه درپی انقلاب اسلامی در سال 1979 سرنگون می‌شود و از ایران فرار می‌کند. شاهپور بختیار، نخست وزیر وقت قدرت را به دست می‌گیرد و قرارداد 6/2 میلیارد دلاری برای ساخت دو نیروگاه هسته‌ای در بوشهر را لغو می‌کند. آمریکا از توافق خود با ایران یک سال پیش از موعد عقب نشینی می‌کند و تهیه اورانیوم غنی شده برای راکتور تحقیقاتی تهران را متوقف می‌کند.   11 فوریه 1979 رهبری امام خمینی (ره) بختیار به دست طرفداران و پیروان امام خمینی (ره) پس از درگیری‌های خونین در تهران سرنگون می شود. بسیاری از کارشناسان فناوری هسته‌ای از ایران فرار می‌کنند. امام خمینی (ره) در حال پایین آمدن از پله‌های هواپیمای متعلق به خطوط هوایی فرانسه پس از بازگشت به تهران پس از 15 سال تبعید. از نوامبر 1979 تا ژانویه 1981 و با تسخیر لانه جاسوسی هر گونه همکاری هسته‌ای بین ایران و آمریکا به طور کامل متوقف می‌شود.   1984 برنامه هسته ای از سرگرفته می شود ایران تصمیم می‌گیرد با مشارکت آلمانی ها نیروگاه اتمی بوشهر را تکمیل کند، نیروگاهی که بر اثر بمباران در جنگ آسیب دیده است.  سربازان عراقی یک توپ 130 میلیمتری ساخت شوروی سابق را برای شلیک به سوی شهرهای آبادان و خرمشهر پر کرده اند.   اواخر دهه 1980 ادعای کمک گرفتن از دانشمند هسته‌ای پاکستان در اواخر دهه 1980 میلادی عبدالقدبر خان دانشمند پاکستانی و پدر برنامه سلاح های هسته ای پاکستان فناوری غنی سازی اورانیوم خود را به ایران، کره شمالی و لیبی می فروشد و در خصوص لیبی طراحی بمب اتم را نیز به فروش می رساند. این معامله تا سال های بعد فاش نشد. در سال 2005 میلادی، آژانس بین المللی انرژی اتمی اعلام کرد که در بررسی وضعیت برنامه هسته ای ایران مقام های ایرانی اذعان کرده اند که نشستی با دکتر خان در سال 1987 میلادی داشته اند. ولی تهران به آژانس گفته است که هیچ قصدی برای خرید تجهیزات مورد نیاز برای تولید بمب هسته ای از این دانشمند پاکستانی نداشته است.   عبدالقدیر خان دانشمند هسته‌ای پاکستان در اسلام آباد در سال 1988. 4 ژوئن 1989 رهبر جدید ایران آیت الله علی خامنه ای رئیس جمهور ایران پس از فوت آیت الله خمینی به عنوان جانشین ایشان رهبر جدید انقلاب اسلامی می شوند.  پیکر امام خمینی توسط میلیون‌ها ایرانی شرکت کننده در مراسم ارتحال ایشان تشییع می شود. 8 ژانویه 1995 ایران و روسیه قرارداد هسته ای امضا می‌کنند ایران اعلام می کند که قراردادی به ارزش 800 میلیون دلار با روسیه برای تکمیل یکی از دو رآکتور آب سبک در نیروگاه بوشهر به مدت 4 سال امضا کرده است. پس از تاخیرهای طولانی و مکرر این پروژه در سال 2010 میلادی تکمیل شد. آمریکا کشورهایی مثل آلمان، آرژانتین، هند، اسپانیاو فرانسه را متقاعد کرده بود تا از فروش فناوری صلح آمیز هسته ای به ایران خودداری کنند.  یک مهندس روس تجهیزات نیروگاه اتمی بوشهر را در آوریل 2007 بررسی می‌کند. جولای 1996 تحریم ها بر ضد ایران و لیبی با افزایش برآوردهای اطلاعاتی در این خصوص که ایران احتمالا به طور مخفیانه به دنبال ساخت سلاح هسته ای است، بیل کلینتون رئیس جمهور آمریکا قانون اعمال تحریم بر ضد شرکت های خارجی که در ایران و لیبی سرمایه گذاری کنند را امضا می کند. این قوانین پیش از این برای شرکت های آمریکایی نیز اعمال شده بود.   بیل کلینتون رئیس جمهور آمریکا در حال سخنرانی در بین خبرنگاران در جولای 1996 میلادی.   2002 ادعای شناسایی کارخانه‌های مخفی و سری منافقین مدعی شدند به اسنادی دست یافته اند که نشانگر فعالیت تاسیسات و کارخانه های هسته ای در ایران هستند که پیش از این سازمان ملل از وجود آن بی اطلاع بوده است. این برنامه شامل کارخانه غنی سازی اورانیوم در نطنز و رآکتور آب سنگین در اراک بوده است. در ماه دسامبر تصاویر ماهواره ای از نطنز و اراک به صورت گسترده ای در رسانه های خبری جهان منتشر می شود. آمریکا تهران را به تلاش برای دستیابی به سلاح های کشتار جمعی متهم می کند ولی به علت آنکه تمرکز خود را بر روی اشغال عراق گذاشته است اقدام چندانی را در این خصوص انجام نمی دهد. ایران موافقت خود را با بازرسی های آژانس بین المللی انرژی اتمی اعلام می کند. ایران همچنین پیمانی را با روسیه برای تسریع روند تکمیل نیروگاه اتمی بوشهر امضا می کند. 2003 برنامه هسته ای متوقف می شود بازرسان سازمان ملل میله هایی با درصد اورانیوم غنی شده بالا در کارخانه نطنز پیدا می کنند و ایران پس از مذاکره با انگلیس، فرانسه و آلمان درخواست این کشورها مبنی بر بازرسی بیشتر از سایت های هسته ای و متوقف شدن تولید اورانیوم غنی شده را می پذیرد.  موشک ایرانی ساخت سپاه پاسداران  7 نوامبر 2004 عمل نکردن به توافق و تفاهم‌نامه جدید ایران با اعلام این مساله که طرف‌های غربی به تعهد خود مبنی بر ارائه محرک‌های سیاسی و اقتصادی پایبند نیستند به توافق ایجاد شده میان طرفین عمل نمی‌کند. پس از 22 ساعت مذاکره میان ایران و گروه 1+5 دو طرف بر توافق اولیه مبنی بر تعلیق فوری غنی سازی دست می‌یابند. خرازی از توافق پاریس استقبال می‌کند اما در عین حال تاکید می‌کند که این تعلیق موقتی است.  کمال خرازی وزیر خارجه وقت ایران در تهران پیش از مذاکرات هسته‌ای در پاریس با خبرنگاران گفتگو می‌کند. طی چند هفته آژانس تعلیق غنی‌سازی ایران را به غیر از یک مورد تایید می‌کند و آن درخواست ایران برای استفاده از 20 سانتریفیوز به منظور مقاصد تحقیقاتی است. اواسط جولای 2005 آمریکا با استفاده از فایل‌های موجود در رایانه به دنبال اثبات مقاصد هسته‌ای ایران است مقامات ارشد اطلاعاتی آمریکا رایانه‌ای را در اختیار آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای قرار می‌دهند که به ادعای آنها یک لپ‌تاپ ربوده شده ایرانی است که حاوی هزاران صفحه اطلاعات مربوط به آزمایشات و تحقیقات مربوط به ساخت کلاهک هسته‌ای است. گزارشات اطلاعاتی حاکی از آن بود که محسن فخری‌زاده یک دانشمند نه چندان مشهور ایرانی مدیریت بخشی از برنامه تسلیحاتی هسته‌ای ایران تحت عنوان پروزه 110 و 111 را بر عهده داشت. اما تردیدها درمورد صحت ادعای مقامات آمریکایی در میان کارشناسان همچنان به قوت خود باقی ماند زیرا مقامات آمریکایی حاضر به ارائه جزئیات بیشتری در مورد مبدا لپ‌تاپ نشده و تنها ادعا می‌کردند که آن را از منبعی در ایران در اواسط 2004 به دست آورده اند که وی نیز آن را از شخص دیگری گرفته است که اکنون زنده نیست. ژانویه 2006 غنی‌سازی اورانیوم در نطنز آغاز می‌شود ایران پس از شکست در مذاکرات با مقامات آمریکایی و اروپایی غنی‌سازی اورانیوم در نطنز را آغاز می‌کند.   تصویر ماهواره‌ای از سایت نطنز در سال 2007 آژانس با صدور قطع‌نامه‌ای گزارش برنامه هسته‌ای ایران به شورای امنیت را تایید می‌کند و مدعی می‌شود که برنامه هسته‌ای ایران فاقد شفافیت لازم در میان دیگر اعضای آژانس مبنی بر صلح‌آمیز بودن صرف آن می‌باشد. 26 آگوست 2006 ایران یک راکتور آب سنگین را راه‌اندازی می‌کند تنها چند روز پیش از مهلت ایران برای تعلیق غنی‌سازی یا مواجه شدن با تحریم‌های بیشتر احمدی‌نژاد راکتور آب سنگین اراک را افتتاح می‌کند که بدین‌وسیله ایران در مسیر تولید پلوتونیوم قرار می‌گیرد. در ماه نوامبر ایران برای اطمینان از عملکرد مناسب راکتور 40 مگاواتی در حال ساخت خود خواستار کمک بین‌المللی شد و آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ایٰ آمریکا و کشورهای اروپایی با اشاره به تردیدهای بیشتر نسبت به نیات هسته‌ای ایران از ارائه کمک خودداری کردند. دسامبر 2006 اولین دور تحریم‌های سازمان ملل شورای امنیت سازمان ملل با رای واحد و با هدف مهار برنامه هسته‌ای ایران تحریم علیه کشورمان را به تصویب رساند. طبق این تحریم‌ها واردات و صادرات مواد و فن‌آوری مورد استفاده در غنی‌سازی اورانیوم و همچنین تولید موشک بالستیک ممنوع اعلام شد. 2008 حملات سایبری آمریکا و اسرائیل آغاز می‌شود جرج بوش با درخواست اسرائیل به منظور بمباران تاسیساتی خاص و حمله به برنامه هسته‌ای ایران مخالفت کرد. بوش درجریان ایده اسرائیل مبنی بر استفاده از حریم هوایی عراق به منظور دستیابی به تاسیسات نطنز قرار می‌گیرد و تصمیم می‌گیرد تا با رژیم صهیونیستی تبادل اطلاعاتی داشته باشد. بوش مقامات اسرائیلی را در جریان تلاش‌های جدید آمریکا به منظور خرابکاری در تاسیسات زیربنایی هسته‌ای ایران قرار می‌دهد. بوش این برنامه سری را به باراک اوباما تحویل می‌دهد. آمریکا و اسرائیل بر روی حملاتی سایبری بر روی سیستم‌های رایانه‌ای تاسیسات نطنز با اسم رمز بازی‌های المپیک همکاری می‌کنند. 19 جولای 2008 مذاکرات در پایان ضرب‌الاجل پایان می‌یابد مذاکرات بین‌‌المللی درباره برنامه هسته‌ای ایران با وجود تصمیم دولت بوش برای فرستادن ویلیان جی. برنز به پای میز مذاکره برای اولین بار در ضرب‌الاجل تعیین شده پایان می‌یابد.  سعید جلیلی، مذاکره کننده ایران، چپ و ویلیام برنز، سومین نفر از سمت راست در ژنو ایران با سندی مکتوب پاسخ می‌دهد که به موضوع اصلی اشاره‌ای ندارد و همانا درخواست جامعه بین‌الملل برای تعلیق غنی‌سازی اورانیوم است. مقامات ایرانی پیش از گفتگوها غیر قابل مذاکره بودن این مساله را تکرار می‌کنند. 8 آوریل 2009 آمریکا به مذاکرات معمول با ایران می‌پیوندد هیلاری کلینتون وزیر خارجه آمریکا اعلام می‌کند که آمریکا در مذاکرات ایران و پنج کشور دیگر شرکت خواهد کرد. سپتامبر 2009 هشدار درباره فریب هسته‌ای مقامات آمریکایی، فرانسوی و انگلیسی برخی از اطلاعاتی را که به ادعای خود از طریق جاسوسان خود در ایران به دست آورده‌اند را منتشر می‌کنند و  مدعی می‌شوند که ایران در حال ساخت یک نیروگاه غنی‌سازی اورانیوم در دل کوه است. این نیروگاه که ایران به شدت  آن را انکار می‌کند به ادعای آمریکا برای ساخت تسلیحات و یا مخفی نگاه داشتن ایجاد شده است و چندین ماه تا تکمیل آن باقی مانده است. منابع اطلاعاتی آمریکا مدعی می‌شوند که ایران برای ساخت سلاح هسته‌ای به حداقل یک سال و شاید 5 سال زمان نیاز دارد. ژانویه 2010 یادداشت فاش شده گیتس درباره سیاست آمریکا رابرت گیتس وزیر دفاع آمریکا در یادداشتی محرمانه و سه صفحه‌ای خطاب به مقامات ارشد کاخ سفید هشدار می‌دهد که آمریکا در برابر برنامه هسته‌ای ایران که به صورت پیوسته در حال پیشرفت است دارای سیاستی مناسب و بلندمدت نیست.   رابرت گیتس، وزیر دفاع آمریکا در 2011 پس از انتشار این مطالب گیتس اقرار کرد که آرزو داشته بتواند ذهنیت منفی متحدان آمریکا درباره عدم توانایی دولت درباره چگونگی مواجهه با ایران را برطرف سازد. فوریه 2010  ادعای کار بر روی کلاهک بازرسان آژانس بین المللی انرژی اتمی برای نخستین بار ادعا کردند که آنان شواهد زیاد و گسترده ای در خصوص فعالیت های گذشته و کنونی اعلام نشده توسط ارتش ایران برای ساخت کلاهک هسته ای در اختیار دارند. این گزارش همچنین به این جمع بندی رسید که برخی از فعالیت های هسته ای نظامی ایران ظاهرا پس از سال 2004 میلادی نیز ادامه یافته که این مطلب با برآوردهای اطلاعاتی آمریکا در سال 2008 میلادی که اعلام کرده بود کار برای تولید بمب هسته ای در پایان سال 2003 متوقف شده، در تناقض بوده است.  یوکیا آمانو رئیس آژانس بین المللی انرژی اتمی تابستان 2010 نفوذ ویروس رایانه ای استاکس‌نت آمریکا و اسرائیل متوجه این مساله شدند که نسخه هایی از برنامه خرابکاری رایانه ای که در اینترنت قابل دسترسی است به سایت هسته ای نطنز گسترش پیدا کرده و به سرعت در حال گسترش و انتشار است. ظرف مدت چند هفته مقاله های زیادی در خصوص یک ویروس جدید رایانه ای که می تواند سیستم ویندوز را از کار بیندازد در رسانه های گروهی جهان منتشر شد. نام این ویروس استاکس نت گذاشته شد. بر اساس گزارش‌هایی که بعدها منتشر شدند مشخص شد که آمریکا و اسرائیل در ورای این ویروس رایانه‌ای قرار داشتند. 2010 میلادی سازمان ملل تحریم های جدیدی تصویب می کند شورای امنیت سازمان ملل چهارمین دور از تحریم های خود بر ضد ایران را وضع نمی کند. این تحریم ها خرید تجهیزات نظامی را محدود کرده و مبادلات مالی و تجاری انجام شده توسط سپاه پاسداران را که برنامه هسته ای ایران را کنترل می کند، هدف قرار می دهد. شورای امنیت همچنین از کشورهای مختلف می خواهد تا کشتی ها و هواپیماهایی که به سوی ایران پرواز می کنند و یا از ایران کشور برخاسته اند را در صورت مظنون شدن مورد بازرسی قرار دهند. علاوه بر این ایران همچنین از سرمایه گذاری در کارخانه های غنی سازی اورانیوم،معادن اورانیوم و فناوری های مرتبط در سایر کشورها منع شد.   نمایندگان کشورهای مختلف در سازمان ملل از راست: سوزان رایس از آمریکا، مارک لیال از انگلیس و روهاکانا روگوندا از اوگاندا به تحریم های جدید شورای امنیت بر ضد ایران رای مثبت می دهند و نماینده ترکیه در سازمان ملل یعنی ارطغرل آپاکان به این طرح رای منفی می دهد.   نوامبر 2010 بمب گذاری تروریستی با هدف کشتن دانشمندان هسته ای ایران مهاجمان ناشناس در حالی که سوار بر موتور سیکلت هستند دو دانشمند هسته‌ای ایران را مورد حمله قرار می دهند که این حمله منجر به کشته شدن یکی از آنان می شود، اتهاماتی در خصوص تلاش آمریکا و اسرائیل برای ترور دانشمندان هسته ای ایران و متوقف کردن برنامه هسته ای این کشور مطرح می شود. دانشمندی که در این حمله کشته شده مجید شهریاری است که یک پروژه مهم را در سازمان انرژی اتمی مدیریت می کرده است. فریدون عباسی همکار وی که در این حمله زخمی شده نیز اهمیت بیشتری داشته است. وی در فهرست تحریم شورای امنیت سازمان ملل در خصوص افراد مرتبط به برنامه هسته ای ایران قرار دارد.   یکی از خودروهای بمب گذاری شده در تهران نوامبر 2011  غرب تحریم‌های خود را گسترش می‌دهد و سازمان ملل خواستار همکاری هسته ای ایران می‌شود قدرت های بزرگ غربی گام های مهمی را برای قطع همکاری سیستم مالی بین المللی با ایران برمی دارد، این تحریم های هماهنگ بانک مرکزی ایران و بانک های تجاری را هدف قرار می دهد. آمریکا نیز تحریم هایی را بر ضد شرکت هایی که در برنامه هسته ای ایران مشارکت دارند، وضع می کند. آمریکا همچنین تحریم هایی را نیز بر ضد شرکت های نفتی و پتروشیمی وضع می کند. آژانس بین المللی انرژی اتمی شواهدی را منتشر می کند که نشان می دهد یک مورد معتبر وجود دارد که ایران فعالیت هایی را برای ساخت یک وسیله و دستگاه هسته ای در پایگاه نظامی پارچین انجام داده و این پروژه شاید هنوز ادامه داشته باشد.     دسامبر 2011  فعالیت کارخانه نطنز از سرگرفته می شود پس از کاهش تولید اورانیوم غنی شده در سال 2010 به علت حمله سایبری تولید مجدد کارخانه نطنز از سرگرفته می شود. در شرایطی که آمریکا و اسرائیل هرگز مسئولیت حمله سایبری به تاسیسات هسته ای ایران را بر عهده نگرفتند، کارشناسان و تحلیلگران بر این باورند که این حمله سایبری برنامه هسته ای ایران را یک تا دو سال به عقب انداخته است. برخی کارشناسان نیز اعلام می کنند که تاثیرات منفی این حمله سایبری بیش از حد بزرگنمایی شده است. در حالی که این ویروس رایانه ای هنوز به فعالیت خود ادامه می دهد، آژانس های اطلاعاتی در آمریکا و اسرائیل به دنبال یافتن اهداف جدیدی هستند تا روند برنامه هسته ای ایران را کند کنند.   سقوط پهپاد ضربه ای به آمریکا یک فروند هواپیمای بدون سرنشین آمریکایی مدل آر کیو-170 در نزدیکی شهر کاشمر در 140 مایلی مرزهای افغانستان سقوط می کند. این بخشی از برنامه جاسوسی آمریکا است و واشنگتن بارها از هواپیماهای بدون سرنشین برای عکسبرداری و نقشه برداری از سایت های هسته ای ایران استفاده کرده است. ایران تاکید می کند که نیروهای نظامی این کشور موفق به فرود این پهپاد شده اند ولی آمریکا نقص فنی را عامل اصلی این مساله اعلام می کند. 11 ژانویه 2012 شهادت دانشمند هسته‌ای ایران بر اثر انفجار بمب یک عامل بمب گذار سوار بر موتورسیکلت مصطفی احمدی روشن یکی از دانشمندان هسته ای سایت نطنز و محافظش را به قتل می رساند. ایران آمریکا و اسرائیل را به خاطر این اقدام سرزنش می کند. آمریکایی ها این اتهام را رد می کنند ولی اسرائیلی ها محتاطانه با این مساله برخورد می کنند.       مارس 2012 سانتریفیوژهای جدید در نطنز ایران اعلام می کند که حدود 3 هزار سانتریفیوژ پیشرفته برای غنی سازی اورانیوم در سایت نطنز راه اندازی کرده است. در عین حال بازرسان آژانس بین المللی انرژی اتمی همچنان در تلاش برای دستیابی به سایت پارچین در 20 مایلی جنوب تهران هستند تا این مساله را بررسی کنند که آیا ایران در این سایت به دنبال ساخت و تولید بمب هسته ای است یا خیر. ولی تصاویر ماهواره ای نشان می دهد که ای سایت توسط ایرانی ها پاکسازی شده است.   محمود احمدی نژاد رئیس جمهور ایران در حال بررسی سانتریفیوژ ها در سایت هسته ای زیرزمینی در نطنز در مارس 2007 میلادی است. 24 می 2012 مذاکرات با غرب متوقف می شود پس از امیدواری های ناچیز، مذاکرات بین ایران و شش قدرت جهانی در خصوص برنامه هسته ای پیشرفتی در بغداد ندارد. آمریکا، روسیه، چین، انگلیس، فرانسه و آلمان خواستار متوقف شدن تولید اورانیوم غنی شده 20 درصدی توسط ایران هستند. ایرانی ها نیز در مقابل خواستار کاهش تحریم های اعمال شده توسط غرب بوده و از قدرت های غربی خواستند تا حق غنی سازی اورانیوم توسط ایران را به رسمیت بشناسند. کشورها برای ادامه مذاکرات و نشست مجدد در ماه ژوئن به توافق می رسند ولی اعمال تحریم های اقتصادی شدیدتر روند مذاکرات را کندتر می کند. گزارش آژانس بین المللی انرژی اتمی در خصوص اینکه ایران هیچ گونه پیشرفتی در زمینه دسترسی بازرسان به سایت های هسته ای محدود شده نداشته است، به تنش ها دامن می زند.   سعید جلیلی مذاکره کننده هسته ای ایران در بغداد اول جولای 2012 تحریم ها بر ضد نفت ایران تحریم اتحادیه اروپا بر ضد نفت ایران اجرایی می شود و این تحریم ها نقش مهمی در محدود کردن توانایی ایران برای صادرات نفت خود دارد. در مقابل ایران نیز مقرراتی را با هدف ایجاد اختلال در عبور و مرور تنگه هرمز اعلام می کند و موشک هایی را آزمایش می کند که هشداری جدی به اسرائیل و آمریکا به شمار می رود.   نپتون یک نفتکش ایرانی در خلیج فارس، بخشی از ناوگان ایران با 65 نفتکش که ذخایر نفت شناور ایران را نگهداری می کند. آگوست 2012  ادعای فعالیت‌های جدید در سایت هسته‌ای آژانس بین المللی انرژی اتمی ادعا می‌کند که ایران سه چهارم سانتریفیوژهای لازم در سایت زیرزمینی هسته ای در نزدیکی کوهی در قم را برای تولید سوخت هسته‌ای نصب کرده است. آمریکا نیز تحریم های بیشتری را بر ضد ایران اعمال می کند که هدف اصلی آن بخش های نفت و پتروشیمی است، این تحریم ها همچنین شامل بخش کشتیرانی است. 27 سپتامبر 2012 خط قرمز اسرائیل بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل در اقدامی مضحک به سازمان ملل می گوید که توانایی ایران برای غنی سازی اورانیوم باید پیش از بهار یا اوایل تابستان متوقف شود، وی بر این باور است که ایران تا آن زمان در موقعیتی خواهد بود که توانایی ساخت نخستین سلاح هسته ای خود را خواهد داشت.    بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل در سازمان ملل خط قرمز خود را برای برنامه هسته ای ایران نشان می دهد.   6 فوریه 2013 آمریکا تحریم ها را تشدید می کند دور جدیدی از تحریم های آمریکا علیه ایران اجرایی شد. بر این اساس هر کشوری که اقدام به خرید نفت ایران می کند باید مبلغ آن را در یک حساب بانک محلی قرار دهد و ایران قادر به دریافت این پول نیست و تنها می تواند از آن کشور کالا خرید کند. متخلفان با مجازات های شدید در بازار آمریکا مواجه خواهند شد.  صادرات نفت ایران یک میلیون بشکه در روز کاهش یافته است. یک هفته قبل ایران اعلام کرد نسل جدیدی از سانتریفوژها را که 4 تا 6 برابر از نسل فعلی قوی تر هستند وارد مدار خواهد کرد.   در دیدار با فرماندهان نظامی، آیت الله العظمی خامنه‌ای تصریح کردند ایران تحت فشار مذاکره نخواهد کرد. 23 فوریه 2013 ذخایر جدید اورانیوم خبرگزاری ایرنا به نقل از یک گزاش سازمان انرژی اتمی  اعلام کرد منابع قابل توجه جدیدی از اورانیوم کشف کرده است همچنین مکان یابی برای ساخت 16 نیروگاه هسته ای را به پایان رسانده است. ذخایر اورانیوم ایران اکنون به 4400 تن بالغ می شود. 26 فوریه 2013 ژست مبارزه طلبی در مذاکرات نمایندگان ایران با نمایندگان گروه 1+5 در قزاقستان دیدار کردند  اما به توافق مشخصی درباره موضوع هسته ای نرسیدند. به خصوص درباره پیشنهادی که ذخیره اورانیوم با غنای بالای ایران را در مقابل تعدیل ناچیز برخی تحریم ها مبادله می کرد.       همچنین 6 قدرت موافقت کردند  که ایران می تواند مقدار کمی از اورانیوم 20 درصدی خود را برای استفاده در راکتور و تولید ایزوتوپ های دارویی حفظ کند. فروش نفت ایران بر اثر تحریم ها و محدودیت ها در تبادلات ارزی به نصف کاهش یافت. 14 مارس 2013 اوباما : ایران طی یک سال یا بیشتر سلاح هسته ای می سازد رئیس جمهور آمریکا در گفتگو با یکی از شبکه های تلویزیونی اسرائیل گفت دولت وی بر این باور است که ایران طی یک سال یک کمی بیشتر قادر به تولید سلاح هسته ای خواهد بود. 9 آوریل 2013 پس از پایان گفتگوها، ایران از گسترش تولید سوخت هسته ای خبر داد رئیس جمهور ایران از گسترش تولید اورانیوم این کشور و نیز دیگر پیشرفت ها دراین حوزه خبر داد. وی این اخبار را در پایان مذاکرات بی نتیجه آلماتی قزاقستان در 6 آوریل اعلام کرد.   اعضای خانواده دانشمند شهید هسته ای، فریدون عباسی و یک مقام هسته ای ایران 12 آوریل 2013 آمریکا یک شهروند ایرانی و چند موسسه را به اتهام نقض تحریم ها به فهرست سیاه خود افزود آمریکا یک شهروند تاجر ایرانی، بابک زنجانی، و موسسه های مرتبط با وی را به اتهام دور زدن تحریم ها به نفع ایران را به لیست تحریم های خود افزود. در 14 مارس وزارت خزانه داری آمریکا همچنین یک شرکت حمل و نقل دریایی یونانی به نام "دیمیتریس کامبیس" را که گفته می شود از سوی تهران برای دور زدن تحریم‌ها مورد استفاده قرار می گرفته است را به این لیست افزود. 18 آوریل 2013 مقامات اسرائیلی اعلام کردند برای حمله یکجانبه به ایران آماده هستند بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل در مصاحبه با بی‌بی‌سی درباره برنامه هسته ای ایران اعلام کرد اسرائیل آسیب پذیری ها و قابلیت های متفاوتی از آمریکا دارد. وی افزود ما باید محاسبات مخصوص به خودمان را داشته باشیم، زمانی که توانایی دفاع از خودمان را از دست بدهیم. مقامات نظامی اسرائیل نیز هشدار دادند که اسرائیل برای دست زدن به حمله احتمالی علیه تاسیسات هسته ای ایران به صورت مستقل و به تنهایی آماده است. 9 می 2013 آمریکا تحریم های خود را به طرف هایی که به ایران کمک می کنند گسترش داد آمریکا فهرست گروه ها و سازمان هایی که تحریم ها علیه ایران را نقض کرده اند گسترش داد، به فهرست سیاه آمریکا 4 موسسه دیگر و نیز یک فرد حقیقی افزوده شد. از جمله بانک مشترک ایران-ونزوئلا. این تحریم ها یک روز پس از آن اعلام شد که سنای آمریکا قانونی را تصویب کرد که دسترسی ایران به منابع مالی خود که حدود 100 میلیارد دلار برآورد می شد در بانک های خارجی را محدود می کرد. 22 می 2013 گزارش آژانس: برنامه هسته ای ایران پیشرفت داشته است آژانس بین المللی انرژی اتمی اعلام کرد ایران در همه زمینه های برنامه هسته ای خود پیشرفت چشمگیری داشته است. با این حال آژانس افزود ایران از"خط قرمزی" که مقامات اسرائیلی اعلام کرده بودند عبور نکرده است. آژانس در آخرین گزارش خود پیش از انتخابات ریاست جمهوری ایران، به برنامه جانبی ایران برای تولید پلوتونیوم نیز اشاره کرده بود. آژانس اعلام کرد ایران در سایت راکتور اراک پیشرفت های قابل توجهی کسب کرده است. ژوئن 2013 آمریکا مواردی را به فهرست تحریم ها علیه ایران افزود دولت اوباما تحریم ها علیه ایران را برای چهارمین بار طی یک هفته تشدید کرد. آمریکا شرکت های پتروشیمی ایران، صنایع خودروسازی و 50 شخصیت ایرانی را به فهرست تحریم های خود افزود. همچنین بانک ها و نهادهای مالی خارجی را نسبت به تبادل ارزی با ایران تهدید کرد. 28 آگوست 2013 گزارش آژانس انرژی اتمی اعلام کرد ایران سرعت تولید اورانیوم غنی شده خود را کاهش داده است بازرسان سازمان انرژی اتمی اعلام کردند که ایران میزان ذخایر غنی شده خود که قابلیت تبدیل سریع به سوخت برای ساخت بمب اتمی دارد را کاهش داده است. انتشار این گزارش از لحاظ سیاسی قابل توجه است چرا که این به معنای عقب افتادن رسیدن به آنچه که نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل "خط قرمز" خوانده بود است. نقطه ای ایران می تواند به سرعت دست به تولید سلاح هسته ای بزند. 23 سپتامبر 2013  تحویل رسمی نیروگاه هسته‌ای بوشهر به ایران نیروگاه هسته‌ای بوشهر به صورت رسمی و با حضور مقامات رسمی ایرانی و خارجی تحویل کشورمان شد.    15 و 16 اکتبر 2013  اولین دور مذاکرات هسته‌ای ایران و گروه 1+5 در دولت جدید حسن روحانی برگزار شد. دو طرف مذاکرات را امیدوار کننده خوانده و درباره برگزاری نشست بعدی ژنو در کمتر از یک ماه دیگر به توافق رسیدند. ظریف وزیر امور خارجه طرح پیشنهادی جمهوری اسلامی به این نشست را با عنوان «پایانی بر یک بحران غیرضروری؛ آغازی برای افق‌های جدید» به صورت پاورپوینت به طرف‌های مقابل ارائه کرد. در پایان چهار دور مذاکره ایران و 1+5 در ژنو بیانیه‌ مشترکی صادر شده. * منبع: خبرگزاری تسنیم، پنجشنبه 16 آبان 1392