Index
ورود کاربر
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 172239
تاریخ انتشار : 14 بهمن 1392 0:0
تعداد مشاهدات : 55

۳۵ دستاورد دیپلماتیک ایران از اول انقلاب تاکنون

خبرگزاری تسنیم: پس از انقلاب اسلامی، تغییرات بنیادین در سیاست خارجی سبب شد تا دستاوردهای بی نظیری نصیب کشورمان شود. به گزارش خبرگزاری تسنیم، ایران طی دوران قبل از وقوع انقلاب اسلامی و همزمان با زمامداری امور مملکت از سوی رژیم منحوس پهلوی، به معنای واقعی، از عنصر استقلال در روابط و سیاست های خارجی، بهره مند نبود. طی این دوران بود که ایران در جایگاه یک کشور تابع، در قلمرو قدرت بلوک غرب قرار می گرفت. بلوک غرب مجموعه کشورهای هم پیمان با محوریت آمریکا بودند که در نظام دو قطبی حاکم بر روابط بین الملل به ایفای نقش می پرداختند. براساس سیاست های آمریکا، ایران ایفاگر نقش «ژاندارم منطقه خلیج فارس» بود و از این رو ارتش کشور، کاملاً تحت سیطره ایالات متحده قرار داشت. هزاران مستشار نظامی آمریکایی در بخش های کلیدی ارتش کشورمان مشغول بودند. ایران قبل از انقلاب اسلامی در راستای تأمین منافع غرب در منطقه، برابر شوروی سابق ایفای نقش می کرد و در امتداد همین سیاست بود که متحد استراتژیک رژیم جعلی صهیونیستی به حساب می آمد. به تصویب رسیدن لایحه ننگین کاپیتولاسیون در سال 1343 در دولت و مجلس سنا و همچنین مجلس شورای ملی، نمایانگر نهایت وابستگی ایران آن زمان به آمریکاست. محمدرضا پهلوی در واقع هیچ اعتقادی به استقلال و حاکمیت ملی ایرانیان نداشت و تداوم حضور خود در قدرت را، در گرو ادامه وابستگی به آمریکا می دید. پس از وقوع انقلاب اسلامی ایران، اراده مردمی در سایه هدایت های هوشمندانه امام خمینی(ره) و نصرت الهی، موجبات تغییر گسترده در همه امور کشور، از جمله سیاست خارجی را فراهم آورد. تغییرات بنیادین در سیاست خارجی سبب شد تا دستاوردهای بی نظیری نصیب کشورمان شود. اگر چه نام بردن از تمامی این دستاوردها، در یک مطلب امکان پذیر نیست، اما تعدادی از آنها را می توان در موارد زیر، خلاصه کرد: 1) رها شدن سیاست خارجی ایران از سیطره و نفوذ قدرت های خارجی در نظام دوقطبی دنیا به هنگام وقوع انقلاب اسلامی ایران، جهان به دو بلوک قدرت شرق به سردمداری شوری سابق و بلوک قدرت غرب به سردمداری آمریکا تقسیم شده بود. در چنین فضایی بود که جمهوری اسلامی ایران، شعار نه شرقی نه غربی را سر داد و رسماً اعلام کرد که درمعادلات بین المللی دنیا، خود را وابسته به شرق و غرب نمی داند. 2) ایجاد ساختار قوی جهت حفظ استقلال سیاست خارجی 3) هموار سازی مسیر جهت تحقق آرمان های انقلاب و اهداف والای جمهوری اسلامی در رابطه با کشورهای مختلف 4) تکیه بر قدرت مردم 5) مقاومت در برابر قدرت های استکباری و به ویژه آمریکا و خنثی نمودن توطئه هایشان 6) دفاع ازمحرومان، مظلومان و مستضعفان جهان نخستین کشوری که در مناسبات معاصر دنیا میان کشورهای مختلف، دفاع از محرومان، مظلومان و مستضعفان را حقیقتاً به عنوان راهبرد و اصل جدایی ناپذیر از سیاست خارجی خود، اعلام و آن را نهادینه کرد، جمهوری اسلامی ایران بود. 7) ایستادگی در برابر زیاده خواهی ها و مبارزه با ظالمان در اثر وقوع انقلاب اسلامی ایران، طی برهه های حساس و مهمی همچون ماجرای تسخیر لانه جاسوسی، هست سال دفاع مقدس، ادعای نقض حقوق بشر از سوی کشورمان و پرونده هسته ای، عملا سد محکمی از دیپلماسی در کنار جانفشانی نیروهای انقلاب در عرصه های مختلف، در برابر افزون طلب های کشورهای زورگوی جهان خصوصاً آمریکا قرار داشت. 8) ایران کانون الهام بخشی برای ملت های ستمدیده دنیا امروزه ایران به مدد ایستادگی در برای قدرت های استکباری و در پناه دیپلماسی موفق اسلامی، الهام بخش ملت های ستمدیده جهان، خصوصاً مرم کشورهای اسلامی به شمار می رود. 9) انقلاب اسلامی آغازگر تحولات بزرگ، اساسی و بنیادین در معادلات منطقه ای و بین المللی شد. تحولات و جنبش های مختلفی از جمله بیداری اسلامی در سه سال قبل، الهام گرفته از انقلاب اسلامی یاران بود. دیپلماسی انقلاب اسلامی سبب شد تا کشورهای مختلف، صحنه الگوبرداری خودجوش مردم از انقلاب اسلامی ایران باشند. بازتاب و تأثیر جدی انقلاب اسلامی بر حرکت های رهایی بخش در جهان اسلام و خارج از آن، به گونه ای است که اکنون بیداری اسلامی را می توان به عنوان یکی از مهم ترین دستاوردهای انقلاب اسلامی مورد مطالعه قرار داد. با انقلاب اسلامی جریان مقاومت اسلامی در منطقه در برابر رژیم صهیونیستی پدید آمد و در کوتاه ترین زمان از جریان سازش پیشی گرفت. جنگ های 33 روزه، 22 روزه و 8 روزه معادلات صهیونیست ها را برهم ریخت و بحران سوریه نتوانست جبهه مقاومت را فرو ریزد. 10) تأثیر جدی بر نظریه های سیاسی تأثیر بر مسایل راهبردی جهان، از آثار وقوع انقلاب شکوهمند اسلامی ایران بود. فروریختن نظام دو قطبی حاکم بر جهان (تجزیه شوروی سابق) با ضربه های اساسی که از سوی انقلاب اسلامی بر اندیشه مارکسیسم وارد شده بود، به وقوع پیوست. 11) معرفی کاربردی دیپلماسی عمومی ایجاد ارتباط مستمر میان مردم ممالک مختلف خصوصاً کشورهای مسلمان با جمهوری اسلامی یاران از طریق فعالیت های فرهنگی مختلف که با حمایت فعالیت های دیپلماتیک انجام شده است، زمینه ساز گسترش دیپلماسی عمومی بود. اهمیت دیپلماسی عمومی از سوی جمهوری اسلامی ایران و مشخصاً از رهبر فقید انقلاب اسلامی حضرت امام خمینی(ره)، کاملاً تبیین شده و مورد تأکید قرار گرفته است. 12) ایجاد و تقویت روح مبارزه، مقاومت و ایستادگی در ملت ها برای مبارزه با آمریکا آمریکا به عنوان حامی اصلی رژیم مجعول صهیونیستی(به عنوان غده سرطانی جهان اسلام) و قرار داشتن در جایگاه دشمن شماره یک اسلام، همواره به سبب تقویت روحیه مقاومت در برابر خویش که حاصل وقوع انقلاب اسلامی درایران است، در تنگنا قرار گرفته و از این رهگذر، قدرت و صلابت در عرصه بین المللی نصیب دیپلماسی کشورمان شده است. 13) معرفی اسلام ناب به جهانیان و تبیین جایگاه آن به عنوان یک مکتب تعالی بخش و تمدن ساز انقلاب اسلامی ایران و استقرار حکومت جمهوری اسلامی، نوع نگاه به اسلام را در زمینه تشکیل حکومت تغییر داد و اثبات کرد که اسلام توان مدیریت یک کشور بر مبنای مردمسالاری را دارد. از این رهگذر در کشورهای مختلف، نوع نگاه به پدیده روزافزون اسلام گرایی تغییر کرده و معادلات به نفع اسلامگرایان تغییر کرد. 14) تبدیل ایران به یک قدرت منطقه ای و فرامنطقه ای تاثیرگذار امروز کشور ما در سایه اقتدارنظام سیاسی خود توانسته است، مبدل به یک قدرت اثرگذار در منطقه غرب آسیا و دیگر ممالک دنیا از جمله آمریکای لاتین، شمال آفریقا، آسیای میانه و بسیاری از نقاط دیگر جهان باشد. 15) برخوردار شدن از دیپلماسی قدرتمند ضعف و خودباختگی از عناصر جدانشدنی سیاست خارجی ایران در دوره ستمشاهی بود. بعد از وقوع انقلاب اسلامی ایران بود که عزت و اقتدار، دستمایه اصلی سیاست خارجی کشورمان شد. 16) نفی نظام سلطه در سیستم بین المللی از نظر محتوایی، تئوریک و عملی سی و پنج سال حضور مقتدرانه جمهوری اسلامی و نقش آفرینی آن در نظام بین الملل موجب شده است تا اساس سیاست خارجی استکبار و کشورهای دارای سابقه استعمار، با چالش مواجه شود. 17) تأکید بر توزیع عادلانه قدرت و ابزارهای مادی و معنوی در سیستم بین المللی نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران موفق شده است تا مفهوم عدالت را با ابزارهای گوناگون و در موقعیت های مختلف، با تکیه بر مبانی اسلام، به جهانیان معرفی کند. 18) ایجاد همبستگی حقیقی میان مردم کشورهای اسلامی و تشکیل بلوک بندی های جدید جمهوری اسلامی ایران با عنایت به مبانی انقلاب اسلامی، موفق شده است تا عناصر کشورهای اسلامی گوناگون خصوصاً ملت های آنها را با یک دیگر همراه سازد. این همراهی و اتحاد بر اساس استقلال، حاکمیت ملی و با تکیه بر اصل برابری و عدم مداخله امور داخلی کشورها استوار است. 19) پایداری بر مبانی به حق انقلاب مدیران دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران پس از گذشت قریب سه دهه از پیروزی انقلاب همچنان پایداری بر روح اصول انقلاب در سیاست خارجی شامل تکیه به اصول سه گانه عزت، حکمت و مصلحت را در سرلوحه رفتار خود قرار داده اند. این امر بر اساس اصول ثابت مندرج در قانون اساسی کشور است. دستگاه دیپلماسی انقلاب اسلامی، همچنان بالنده و سرافراز به مدیریت رابطه با کشورهای دیگر اقدام می کنند و مبارزه دیپلماتیک خود را علیه سلطه طلبان ادامه می دهد. 20) افزایش ضریب نفوذ و توان سازمان های اسلامی پس از پیروزی انقلاب اسلامی، عموم تشکل های بین المللی اسلامی و در سطحی بالاتر، سازمان کنفرانس اسلامی، از ضریب نفوذ و توان اثرگذاری بیشتری در سایه وقوع انقلاب اسلامی ایران، برخوردار شدند. 21) بالا بردن توان سازمان های جهانی ضداستعمار جنبش غیرمتعهدها و دیگر سازمان های مشابه، با وقوع و ادامه انقلاب اسلامی و با حضور جمهوری اسلامی ایران در عرصه بین الملل و به عنوان یک عضو اثرگذار، توانستند تا از انفعال خارج شده و حتی در سطح سازمان ملل به فعالیت و دفاع از حقوق اعضای خود بپردازند. 22) تقویت جایگاه پیمان های منطقه ای پیمان های منطقه ای مانند اکو پس از وقوع انقلاب اسلام در سایه تلاش های مستمر دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران، تقویت شده و توسعه کمی و کیفی یافتند. این امر سبب ایجاد نزدیکی بیشتر میان ایران و ممالک همجوار و نزدیک در غرب آسیا و آسیای میانه شد. 23) تبیین مواضع صلح طلبانه و انسان دوستانه جمهوری اسلامی ایران در مجامع بین المللی پرونده هایی که از موضوع لجاجت و عداوت علیه کشورمان در سازمان های بین المللی با هدف محدودسازی انقلاب اسلامی ایران باز شد، با تلاش دستگاه دیپلماسی کشور، تبدیل به فرصتی برای تبیین مواضع صلح طلبانه انقلاب اسلامی شد. پرونده هایی نظیر پرونده «حقوق بشر» و پرونده «فعالیت هسته ای»، دو نمونه بارز این امر هستند. 24) ایجاد انسجام در تلاش های مسلمانان جهت تقریب مذاهب اسلامی امروز دیده می شود که عموم مسلمانان دلسوز، موضوع وحدت را مورد توجه قرار می دهند. علاقه مسلمانان به موضوع وحدت تا حدی است که حتی تبلیغات سوء دشمنان نیز اثری بر روند رو به رشد آن دارد و این از ثمرات تلاش های دیپلماتیک دستگاه سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران و سازماندهی فعالیت مراکزی همچون «مجمع تقریب مذاهب اسلامی» است. 25) جلوگیری از تحریف چهره اسلام ناب محمدی(صلی الله وعلیه وآله وسلم) درنزد جهانیان فعالیت روزافزون دنیای استکباراز طرق مختلف در چند دهه قبل سبب شده بود تا نام اسلام در کشورهای مختلفی، معادل عقب ماندگی و عدم پیشرفت توسعه محسوب شود اما انقلاب اسلامی سبب شد تا با ایجاد جمهوری اسلامی در کشورمان و کسب موفقیت ها و پیشرفت ها پرشمار در علوم مختلف، غبار تبلیغات دشمنان اسلام از چهره اسلام زدوده شود. همچنین تلاش های جمهوری اسلام یایران تا حد زیادی سبب شده است تا فعالیت های منفی و جنایات تکفیری ها (که مدعی مسلمانی هستند) نتواند چهره تحریف شده از اسلام را به جهانیان معرفی کند. 26) تضعیف استعمار نوین استعمار نوین که در تلاش برای به بند کشیدن افکار مردم جهان است، با بروز انقلاب اسلامی و جهانی شدن شعارهای آن، دچار مشکلات فراوانی شد که ناشی از تضعیف آن به سبب بیداری مستضفان جهان بود. 27) ایفای نقش فعال در بحران های سیاسی مسلمانان مناقشات دولت میان مسلمانان فیلیپین با دولت مرکزی، کشتار مسلمانان بوسنی، جنایات طالبان در زمان سیطره بر افغانستان، حملات تروریستی به مسلمانان در عراق همزمان با حضور اشغالگران آمریکایی و چندین مورد معروف دیگر، از مناقشاتی بود که با ایفای نقش فعال جمهوری اسلامی ایران و حضور دستگاه دیپلماسی کشورمان حل و فصل شد. 28) اذعان قدرت های جهانی به اثرگذاری نقش ایران در روابط بین الملل اکنون به واسطه نقش آفرینی ایران در عرصه بین الملل، دوست و دشمن به تأثیرپذیری تحولات بین المللی از فعالیت های دیپلماتیک و غیردیپلماتیک جمهوری اسلامی ایران، اذعان دارند. 29) حفظ ثبات و امنیت کشور در اوج بحران ها مجموعه مدیریت کشور از سوی نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران سبب شد تا بحران هایی همچون اشغال عراق از سوی آمریکا و متحدانش، اشغال کویت از سوی عراق، حمله آمریکا و متحدانش به عراق و اشغال آن، اشغال افغانستان به اشاره آمریکا و با حضور هم پیمانانش و .... اثری بر امنیت و ثبات داخلی کشور نداشته باشند. یقیناً در این بین، دستگاه دیپلماسی کشور، نقشی فعال بر عهده داشته است. 30) تربیت نسل هایی از دیپلمات های انقلابی تربیت چند نسل از دیپلمات های انقلابی، از افتخارات انقلاب اسلامی ایران است که حاصل رواج تفکر اسلامی انقلابی در اداره کشور است. 31) انتقال تجربیات دیپلماتیک به کشورهای مختلف خصوصاً ممالک مسلمان امروزه وزارت خارجه جمهوری اسلامی ایران، سابقه انتقال تجربیات خود به کشورهای مختلف اسلامی و حتی آموزش دیپلمات های ممالک گوناگون را در کارنامه 35 سال فعالیت انقلابی خود به ثبت رسانده است. 32) مهار رژیم صهیونیستی خروج رژیم صهیونیستی از خاک لبنان و شکست های پی در پی آن در مقابله با نیروهای خط مقاومت، از جمله آثار حضور جمهوری اسلامی ایران در عرصه بین الملل است. 33) افزایش تعداد سفارت خانه های ایران پس از انقلاب اسلامی و با گسترش آزادانه و مستقل روابط خارجی، تعداد سفارتخانه های کشورهای خارجی درایران و متقابلاً تعداد سفارتخانه های جمهوری اسلامی ایران در کشورهای گوناگون، افزایش معناداری داشته است. 34) تبدیل ایران به قدرت نخست منطقه غرب آسیا (خاورمیانه) بر اثر تحولات ناشی از وقوع انقلاب اسلامی و سیاست عزت مدارانه جمهوری اسلامی ایران در روابط خارجی، امروز کشورمان قدرت نخست در منطقه غرب آسیا محسوب می شود. 35) صیانت از حقوق مسلم ملت جمهوری اسلامی ایران از نخستین روز استقرار تا کنون توانسته است در سایه سیاست های حکیمانه و با استعانت از رهنمودهای امام خمینی(ره) و رهبرمعظم انقلاب، از حقوق ملت در مجامع بین المللی دفاع کند. اگر چه رفتارهای ناجوانمردانه همچون تحریم ها و مسائل دیگری از این دست موجب بروز مشکلاتی شده است اما ازدستاوردهای دستگاه دیپلماسی انقلاب اسلامی آن است که حتی در شرایط تحریم های شدید نیز، با ایجاد ارتباطات گسترده با کانال های متفاوت و متنوع بین المللی، بخش عمده ای از تحریم ها را بی اثر کند. * منبع: خبرگزاری تسنیم، دوشنبه 14 بهمن 1392