Index
ورود کاربر
Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 98989
تاریخ انتشار : 8 اسفند 1382 11:30
تعداد مشاهدات : 516

گذري بر دستاوردهاي انقلاب اسلامي - پایانی

دستاوردهاي انقلاب اسلامي و آسيب شناسي دروني آن

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی دستاوردهای انقلاب اسلامی: دستاوردهاي اقتصادي يكي از مظلوميت هاي اساسي انقلاب اسلامي در حال حاضر، بي توجهي و عدم طرح دستاوردهاي عظيم اقتصادي است.

جريان هاي خارج از نظام از ابتدا تمايلي به بيان دستاوردهاي نظام نداشتند؛ اما جريان هاي درون نظام و جناح هاي اصلي انقلاب اسلامي نيز به دليل در گيري هاي سياسي و جناحي خصوصاً در چند سال اخير اين بحث را به فراموشي سپردند. كاهش قدرت خريد و فشارهاي تورمي و ركود فراگير اقتصادي طي چند سال اخير نيز افزوده گرديده و پذيرش و باور دستاوردهاي اقتصادي را در معرض ترديد قرار داده است. چنين فضايي اين توهم را پديد آورده كه گويي اوضاع اقتصادي تحول چشمگيري پيدا نكرده و حتي پس رفت داشته است. با توجه به موارد مذكور در چنين شرايطي نسل سوم انقلاب اسلامي نمي تواند برداشت درستي از توفيقات نظام در عرصه اقتصادي به دست آورد. اين در حالي است كه بهبود كيفيت زندگي وسطح رفاه عمومي به هيچ وجه قابل مقايسه با قبل از انقلاب اسلامي نيست. قبل از انقلاب به طور متوسط بيش از 38 درصد مردم زير خط فقر مطلق قرار داشتند اين رقم هم اكنون به 15 درصد تقليل يافته است. تمام كار و پروژه ها يا به صورت كليد در دست توسط خارجي ها و يا محصول آماده وارد كشور مي شود. عمده كالاهاي وارداتي نيز مصرفي بود و از يك سو منابع و ثروتهاي كشور را به غارت مي بردند و از سوي ديگر بازار مطمئني براي كالاهاي صادراتي خود پديد مي آوردند. مفاهيم اصيل و ارزشمندي همچون خودكفايي، خوداتكايي، خود باوري و ساخت داخل محلي از اعراب نداشت. اگر انقلاب نمي شد مردم به صورت عيني با اين واژه ها آشنا نمي شدند. وابستگي به اجانب به ويژه شيطان بزرگ آمريكا مشهود بود. كسي به خاطر ندارد كه توسط نيروهاي داخلي يك كارخانه سيمان يا فولاد و يا يك سد و نيروگاه يا اتوبان و بزرگراه ساخته شده باشد. زيرا اصولاً اجازه انجام اين كارها به متخصصين داخلي داده نمي شد. اين اواخر بسياري از مزارع مرغوب كشور را در اختيار عوامل اسرائيل غاصب قرار داده بودند. تجهيزات مورد نياز نفت به طور كامل از خارج وارد مي شد و حتي اجازه نمي دادند متخصصين و كارشناسان ايراني اين قطعات را تعمير و يا توليد نمايند همواره مي خواستند به آنها وابسته باشيم. سلاح هاي دفاعي كه امروز از اهميت بيشتري براي دفاع از دستاوردهاي انقلاب برخوردار شده، حتي سلاح هاي سبك از خارج وارد مي شد و ميلياردها دلار از كشور خارج مي گرديد و تنها توسعه زرادخانه هاي آمريكا و كشورهاي غربي را در پي داشت. چهره اي كه امروز روستاهاي كشور دارند با گذشته فاصله بسيار زيادي دارد. بسياري از دهات به روستاها و بسياري از روستاها در اثر اين تحولات و پيشرفت ها به شهر تبديل شدند. هر چند امروز نيز با وضعيت مطلوب فاصله دارد. عمق محروميت هاي دوره طاغوت را نمي توان در فرصت كوتاه جبران كرد. اگر كسي قصد ابتكار و خلاقيت و يا ثبت اختراع و اكتشافي داشت، يا با پيشنهاد ارقام كلان مهاجرت مي كرد در كشورهاي غربي مورد استفاده قرار مي گرفت و يا ملزم به سكوت مي شد و اگر سر براه نبود وي را از سر راه بر مي داشتند. واقعاً جز ويرانه چهره ديگري از ايران باقي نگذاشته بودند. ذخاير و منابع نفتي به صورت چپاولگرانه و غير صيانت و حفاظت شده و انبوه به بهاي ناچيز از كشور خارج مي شد و در ازاي آن كالاهاي مصرفي به كشور تزريق مي شد. 45 تا 60 هزار مستشار آمريكايي مقدرات اصلي كشور را بر عهده داشتند. اما امروز خود تصميم مي گيريم و خود عمل مي كنيم. حتي برنامه ها و بودجه هاي كشور را كارشناسان آمريكايي از دانشگاه هاروارد آمريكا تهيه و تنظيم مي كردند كه هيچ يك از اين برنامه ريزي هاي دوره طاغوت نتوانست فقر و فلاكت را ريشه كن كند. و تنها كشاورزي و صنعت بومي ايران را به سمت نابودي سوق داد و ايران را به محل مازاد كالاهاي مصرفي آنها مبدل كرد. امروز يكي از معضلات اساسي ايران وجود مفاسد مالي و اقتصادي است. اما اگر بخواهيم منصفانه قضاوت كنيم، ميزان و نحوه اين فسادها به هيچ وجه قابل مقايسه با زمان طاغوت نيست. همگان مي دانند كه در اغلب مطبوعات و رسانه هاي خارجي در سال هاي آخر حكومت شاه، رژيم طاغوت را فاسدترين رژيم هاي جهان به لحاظ مالي و اقتصادي و اخلاقي معرفي مي كردند. بخش عمده اي از درآمدهاي نفتي بدون اين كه به حساب خزانه واريز شود، به حساب شخصي خاندان شاه و دربار واريز مي شد و صرف خوشگذراني ها و منافع نامشروع اين ظالمان قرار مي گرفت. اكثريت غالب مردم ايران در فقر زندگي مي كردند و تنها آن دسته از اقشاري كه رژيم طاغوت نيازمند حمايت آنها بود از وضعيت معيشتي مطلوبي بر خوردار بودند. شكاف طبقاتي به شدت گسترده بود. به اسم اصلاحات ارضي و انقلاب سفيد، كشاورزي ايران را به ورطه نابودي كشاندند و روستاهاي كشور را خالي از سكنه كردند تا در مونتاژ كالاهاي صنعتي و زندگي شهر نشيني مورد سوء استفاده قرار گيرند. اين در حالي است كه تا قبل از اصلاحات ارضي در بسياري از محصولات مورد نياز كشاورزي مستقل و خودكفا بوديم. نتيجه سياست هاي اقتصادي آمريكا و شاه افزايش وابستگي به مواد غذايي خارجي و اقتصاد نفتي بود. به منظور آشنايي نسل سوم انقلاب و تبيين اين موضوع كه قبلاً كجا بوديم و اينك كجا هستيم و قدرشناسي از همه كساني كه در وقوع و تحقق انقلاب رنج كشيدند، شكنجه شدند، خون و شهيد دادند، در حد مقدورات و آمارهاي قابل دسترسي عملكرد انقلاب اسلامي مورد اشاره قرار گرفته است. خاطرنشان مي سازد تفاوت در برخي آمارها ناشي از عدم برخورد يكسان در تعريف مفاهيم و استناد به آمار دستگاه هاي مختلف از يك موضوع مي باشد: *جمعيت و درآمد جمعيت ايران در سال 56 بالغ بر 7/34 ميليون نفر بود. اين رقم در سال جاري به 9/64 ميليون نفر افزايش يافته است. به عبارت ديگر نظام جمهوري اسلامي توانسته افزايش سي ميليون نفر نسبت به جمعيت قبل از انقلاب را پاسخگو باشد. اگر فقط ميزان خوراك، پوشاك، مسكن، مدرسه، بيمارستان، حمل و نقل را در نظر آوريد، آنگاه خواهيد ديد كه چه خدمات گسترده اي انجام شده است. اين در حالي است كه درآمد نفت كشور در سال 56 بالغ بر 9/20 ميليارد دلار بود. اين رقم با توجه به كاهش ارزش دلار تقليل يافته است. يعني با درآمدي كمتر و جمعيتي بيشتر نظام توانسته توفيقات بزرگي كسب مي كند. جمعيت ايران مطابق نتايج سرشماري عمومي نفوس و مسكن در سال 75 به 5/59 ميليون نفر رسيد كه 49 درصد آنها را يعني 1/29 ميليون نفر از زنان و 51 درصد آنها را يعني 3/30 ميليون نفر از جمعيت كشور شهر نشين بودند كه در سال پنجاه و پنج 8/15 ميليون نفر از جمعيت كشور شهر نشين بودند كه در سال 65 به 8/26 ميليون نفر در سال 75 به 2/36 ميليون نفر و در سال 80 به 9/41 ميليون نفر افزايش يافته است. در سال 75، 61 درصد از جمعيت كشور شهرنشين بودند. تعداد جمعيت روستايي كشور نيز از 8/17 ميليون نفر در سال 55 به 3/22 ميليون نفر در سال 65 و 2/23 ميليون نفر در سال 75 و 23 ميليون نفر در سال 80 رسيده است. ميزان رشد جمعيت شهري كشور با 2/35 درصد بيش از ميزان رشد جمعيت روستايي كشور با 68/3 درصد بوده است و نشان مي دهد كه مردم در رفاه بيشتري قرار گرفته اند. *توزيع درآمد اوايل انقلاب اسلامي در سال پنجاه و هفت 20 درصد ثروتمندترين افراد جامعه 38/50 برابر 20 درصد فقيرترين افراد جامعه درآمد داشتند. اين رقم در سال هفتاد و هشت به 91/9 برابر كاهش يافته است كه نشان مي دهد شكاف طبقات نسبت به قبل از انقلاب كمتر شده است. در سال 58 ده درصد ثروتمندترين افراد جامعه 6/26 برابر ده درصد فقيرترين آنها درآمد داشتند. اين رقم در سال هفتاد و هشت به 3/19 برابر كاهش يافته است. همچنين شاخص ضريب جيني از 552% درصد در سال 57 به 422% در سال 80 كاهش يافته است. اين شاخص به يك نزديكتر و هم اكنون به صفر نزديكتر است. اين موضوع روند بهبود درآمد را نشان مي دهد هر چند هنوز اين فاصله ها زياد است و بايد بيش از اين تقيليل يابد. اما منصفانه نيست كه گفته شود، توزيع درآمد بدتر شده است. نكته مهم ديگر اينكه فشار عمده توزيع ناعادلانه درآمد در قالب فقر كه بارها مقام معظم رهبري مسؤولان را به مبارزه با آن فراخوانده اند به دوش قشر حقوق بگير و مستضعف جامعه وارد مي شود. *توسعه انساني در ايران براساس نتايج به دست آمده از آخرين گزارش توسعه انساني سال 2002 ايران با شاخص توسعه انساني 721% در مرتبه 98 و در گروه كشورهاي داراي توسعه انساني متوسط قرار مي گيرد. افزايش توليد ناخالص داخلي سرانه و نيز اميد به زندگي در بدو تولد در افزايش شاخص توسعه انساني ايران مؤثر بوده است. اين در حالي است كه ايران تا قبل از پيروزي انقلاب اسلامي داراي پايين ترين شاخص هاي توسعه انساني بود. نرخ باسوادي بزرگسالان 8/41 درصد در اوايل انقلاب اسلامي (1359) به 1/57 درصد در سال 67 و سپس 5/74 درصد در سال 76 رسيده است. در حالي كه در پايان حكومت گذشته كمتر از نيمي از جمعيت لازم التعليم تحت پوشش آموزش هاي لازم بودند، به واسطه اهتمامي كه جمهوري اسلامي به آموزش شهروندان داشته و منابع مالي قابل توجهي كه به امور آموزشي به ويژه آموزش عمومي عمومي اختصاص يافته، وضعيت شهروندان بهبود اساسي پيدا كرده است. براساس گزارش اخير بانك مركزي نسبت باسوادي در جمعيت 6 ساله و بالاتر در ايران در سال هشتاد 1/85 درصد و 6 ساله تا 29 ساله 93درصد است. بر اساس جدول نماگرهاي توسعه انساني در سال 76 اميد به زندگي در بدو تولد 5/69 سال، نرخ باسوادي بزرگسالان 5/74درصد، شاخص فقر انساني 1/18درصد، نرخ تركيبي ثبت نام ناخالص در كليه مقاطع تحصيلي 75 درصد، نرخ مرگ و ميرنوزادان (در هر هزار تولد زنده) 7/30، جمعيت داراي دسترسي به آب سالم 5/94 درصد، كودكان كمتر از 5 سال دچار كم وزني 7/15 درصد، كل زنان شاغل در بخش دولتي 1/29 درصد، ميزان شهرنشيني 3/61درصد، ميزان بار تكفل 5/74 درصد و شاخص توسعه انساني 758/0 بوده است. ميزان مرگ و مير كودكان زير يك سال از 11 نفر در هر هزار تولد زنده در قبل از انقلاب اسلامي به 26 نفر در هر تولد زنده در سال 74 رسيده است. تعداد تخت هاي بيمارستاني از 57 هزار تخت در سال 57 به 95 هزار تخت در سال 74 افزايش يافته است. همچنين تعداد خانه هاي بهداشت از 2500 به 14600 باب، مراكز بهداشتي درماني روستايي از 1500 به 2290 مركز، مراكز بهداشتي درماني شهري از 800 به 1770مركز و تعداد مهد كودك ها از 1229 به 1586 باب افزايش يافته است. ميزان مرگ و مير اطفال زير يكسال در سال 76 به 26 نفر در هزار تولد زنده، تعداد پزشك 2/90 نفر در هر صد هزار نفر جمعيت، ميزان دسترسي به مراقبت هاي اوليه بهداشتي به 94 درصد بوده است. تعداد افراد تحت پوشش خدمات حمايتي در سال 75 بالغ بر 8/3 ميليون نفر، تعداد افراد تحت پوشش برنامه توانبخشي و نگهداري 400 هزار نفر، تعداد افراد تحت پوشش بيمه بيكاري مشمول قانون تأمين اجتماعي 78 هزار نفر، پوشش بيمه كاركنان دولت 1/5 ميليون نفر و افراد تحت پوشش بيمه هاي درماني مشمول سازمان تأمين اجتماعي به 5/20 ميليون نفر رسيد. قبل از پيروزي انقلاب اسلامي در سال 56 تنها 6/11 درصد جمعيت روستايي و 63/79 درصد جمعيت شهري از آب لوله كشي برخوردار بودند. اين رقم در سال 74 به 73 درصد خانوار روستايي و 98درصد خانوار شهري ارتقاء يافته است. همچنين برق شهري از 57/91 به 8/99 درصد رسيد. حمام گرم قبل از انقلاب در 24/1درصد جمعيت روستايي و 67/31 درصد جمعيت شهري وجود داشت. اين رقم در سال 74 به ترتيب به 9/29 درصد جمعيت روستايي و 2/78 درصد جمعيت شهري بهبود پيدا كرد. *چرا كاهش درآمد سرانه ممكن است اين سؤال براي برخي افراد مطرح باشد كه با توجه به تحولات عظيمي كه پس از پيروزي انقلاب اسلامي رخ داده، چرا درآمد سرانه مردم نسبت به قبل از انقلاب كاهش يافته است. يكي از كارشناسان اخيراً در گفتگو با خبرنگاران اعلام كرد «قبل از پيروزي انقلاب اسلامي روزانه 4/5 ميليون بشكه نفت به خارج صادر مي شد، در حالي كه جمعيت كشور حدود 35 ميليون نفر بود. هم اينك ميزان صادرات نفت كمتر از نصف مقدار فوق (3/2 ميليون بشكه در روز) و جمعيت كشور تقريباً دو برابر شده است. بنابراين با لحاظ دو عامل فوق (ميزان صدور نفت و جمعيت كشور) سهم سرانه هر نفر از بابت صادرات نفت خام يك چهارم قبل از انقلاب است. اگر به عوامل فوق اين عامل را اضافه كنيم كه ارزش دلار در بازارهاي بين المللي نسبت به خود دلار در قبل از انقلاب حداقل نصف شده است، اين نتيجه حاصل مي شود كه سهم متوسط (سرانه) هر نفر از صادرات نفت، به يك هشتم قبل از انقلاب رسيده است. به عبارت ديگر در اين تحول سه عامل 1- كاهش ميزان صادرات نفت 2- افزايش جمعيت 3- كاهش ارزش دلار در بازارهاي بين المللي نسبت به خود دلار، نقش داشته است و جز درباره كاهش ميزان صادرات نفت، در دو عامل ديگر وقوع انقلاب اسلامي نقشي نداشته است و يا نقش آن جزيي بوده است. *توليد محصولات كشاورزي در زمينه توليد محصولات كشاورزي نيز تحولات چشمگيري پديد آمده است. قبل از انقلاب در سال 56 تنها 1/1 ميليون تن شلتوك برنج، 900 هزار تن جو، 1/5 ميليون گندم، 750 هزار تن سيب زميني و 500 هزار تن پياز توليد مي شد كه ارقام در حال حاضر از مرز 7/2 ميليون تن برنج، 3/3 ميليون تن جو، 8 تا 12 ميليون تن گندم، 6/3 ميليون تن سيب زميني و 2/1 ميليون تن پياز فراتر رفته است. توليد حبوبات قبل از انقلاب اسلامي 210 هزار تن بود اين رقم در سال زراعي 79-78 نخود به 242 هزار تن، لوبيا 181 هزار تن، عدس 78 هزار تن و ساير حبوبات به 60 هزار تن افزايش يافت. به عبارت ديگر توليد حبوبات از 210 هزار تن و ساير حبوبات به 60 هزار تن افزايش يافت. قبل از انقلاب اسلامي در سال پنجاه و شش 215 هزار تن تخم مرغ و 163 هزار تن گوشت مرغ توليد مي شد. اين رقم در سال گذشته از 580 هزار تن تخم مرغ و 724 هزار تن گوشت مرغ بالاتر رفته است. بخش كشاورزي در حال حاضر بيش از يك چهارم ارزش توليد ناخالص ملي، 23 تا 25 درصد كل اشتغال كشور و يك سوم صادرات غيرنفتي به آن تعلق دارد. بخش كشاورزي، بيش از 90 درصد مواد اوليه مورد نياز صنعت را تأمين مي كند و بيش از 80 درصد نيازهاي غذايي كشور، از طريق آن تأمين مي شود. هر چند امنيت غذايي را مي توان از برجسته ترين ويژگي هاي بخش كشاورزي دانست اما اين ويژگي مهم، نبايد ما را از ساير ويژگي ها، از جمله جلوگيري از مهاجرت بي رويه و گسترش ناموزون شهرها و تأثير اين بخش در سلامت و حفظ محيط زيست و جلوگيري از آلودگي هوا ناديده گرفت. بخش كشاورزي در زير مجموعه زراعت در سال گذشته (سال 1381) 55 ميليون تن محصولات زراعي، توليد كرد كه نسبت به توليد 46 ميليون تني سال زراعي ما قبل آن 18 درصد نشان مي دهد، توليدات باغي كشور در سال گذشته 5/12 ميليون تن بود. بخش دام هم اكنون امكان بهره برداري از 127 ميليون واحد دامي را در اختيار دارد. اين بخش در حال حاضر بيش از 8 ميليون تن، انواع محصولات با منشأ حيواني را توليد و در اختيار بازار مصرف و شهرنشينان قرار مي دهد. توليد سالانه 742 هزار تن گوشت قرمز، 877/5 ميليون تن شير خام، 947 هزار تن گوشت مرغ، 555 هزار تن تخم مرغ و 28 هزار تن عسل از اين جمله است. اين در حالي است كه در سال 56 (قبل از پيروزي انقلاب اسلامي) توليد گوشت قرمز 587 هزار تن، 620/2 ميليون تن شير خام، 163 هزار تن گوشت مرغ و 215 هزار تن تخم مرغ و 6 هزار تن عسل توليد مي شد. *فعاليت هاي عمراني (آب، برق، راه و انرژي هسته اي) الف) برق رساني براساس گزارش هاي وزارت جهاد كشاورزي رژيم ستم شاهي تا سال 1357 تنها 4327 روستاي كشور را برق رساني نموده بود. اين تعداد روستا نسبت به كل روستاهاي كشور سهمي معادل 7درصد و 15 درصد جمعيت روستايي را در برداشت. پس از پيروزي انقلاب اسلامي تا پايان سال 80 به 45359 روستا با جمعيتي معادل 4165617 خانوار برق روستايي شد كه سهمي معادل 7/44درصد كل روستاهاي كشور و 96 درصد كل خانوار روستايي را در برمي گيرد از اين تعداد 35904 روستا با جمعيتي معادل 4069707 خانوار مربوط به روستاهاي بالاي 20 خانوار بوده كه 3/98 درصد كل روستاهاي بالاي 20 خانوار كشور و 8/99 درصد خانوار ساكن در آنها را شامل مي شود. ب) آب رساني تا قبل از سال 1357 حداكثر 12000 روستا آبرساني شده بود كه در برگيرنده 811026 خانوار و جمعيتي معادل 4217338 نفر بود. اين رقم تا پايان سال 78 به 23036 روستا افزايش يافت كه در برگيرنده 57/65 درصد روستاهاي بعد از انقلاب است. از 23036 روستاي آبرساني شده 10257 روستا طي سال هاي 57 تا 67و 5215 روستا طي برنامه اول و 6648 روستا طي سال هاي 73 تا 78 آبرساني شده است و در سال 79 نيز 5902 روستاي ديگر آبرساني شد. ج) آمار دقيق تلفن هاي كشور در سال 1357،٥٨ هزار شماره بود، در حالي كه اين رقم در مردادماه سال 82 بالغ بر 599/13 ميليون شماره رسيد و تا پايان برنامه سوم توسعه به 16 ميليون افزايش خواهد يافت. توليد تجهيزات مخابراتي تا پيش از انقلاب صرفاً محدود به توليد سوييچ هاي الكترونيكي e m و دستگا ه هاي تلفن روميزي و برخي دستگاه هاي مخابراتي بود اما پس از انقلاب بخصوص از سال 68 به بعد تغييرات شگرفي در تكنولوژي توليد تجهيزات مخابراتي صورت گرفت. شبكه فيبرنوري يكي از مهمترين اين تحولات است. در كنار توسعه و گسترش تلفن هاي ثابت، ورود تلفن هاي همراه به شبكه مخابرات تحول در اين حوزه را بيش از پيش افزايش داد. تعداد شماره هاي واگذار شده تلفن همراه تا مرداد سال 1382 به 649/521/2 خط يافت. علاوه برموارد فوق، راه اندازي شبكه هاي اطلاع رساني و اتصال به بزرگراه هاي اطلاعاتي از جمله اينترنت نيز از خدمات انقلاب در بخش مخابرات كشور مي باشد. د) راهسازي به اعتقاد كارشناسان، پيشرفت در صنعت حمل و نقل كشور، انقلابي در اين بخش محسوب مي شود. زيرا در 25 سال پس از پيروزي انقلاب 90 هزار كيلومتر راه آسفالته و شوسه روستايي و 76 هزار كيلومتر جاده و راه اصلي و فرعي در شهرهاي مختلف كشور احداث شد در حالي كه در سال 57 مجموع راه هاي اصلي و فرعي كشور حدود 36 هزار كيلومتر بود. شبكه ريلي كشور نيز در حال حاضر 6100 كيلومتر شبكه اصلي و بيش از 2000 كيلومتر شبكه فرعي راه آهن وجود دارد و در واقع به همت متخصصين داخلي سالانه 600 كيلومتر راه آهن احداث مي شود كه در آينده نزديك به 1000 كيلومتر قابل افزايش است و در بخش حمل و نقل هوايي نيز توسعه قابل ملاحظه صورت گرفت در سال 81 بالغ بر 20 ميليون و دويست هزار نفر از طريق فرودگاه هاي كشور جابجا شده اند. دستيابي متخصصين داخل به توانايي پيشرفته ترين سطح تعمير اساسي (اورهال) هواپيماهاي پهن پيكر يكي از موارد مهم پيشرفت در صنعت هواپيمايي است. ساخت هواپيماي ايران 140 با هزينه هر فروند 5/8 ميليون دلار و توانايي ساخت 12 فروند در هر سال، نمونه چشمگيري از پيشرفت هاي به عمل آمده پس از پيروز انقلاب اسلامي است. ساخت هواپيماي آموزشي، بالگرد و هواپيماي بدون سرنشين از جمله هواپيماهاي 4 نفره فجر 3 از ديگر عمل كردهاي سازمان صنايع هواپيمايي است. همچنين تأسيس فرودگاه ها در نقاط دور افتاده و محروم كشور از امتيازات كشور پس از پيروزي انقلاب است. البته بايد توجه داشت كه با وجود پيشرفت هاي حاصله در عرصه هاي مختلف علوم و فناوري، كشاورزي، صنعت، خدمات و...، برنامه اصلاح ساختار اقتصادي كشور كه از اواسط دهه 70 به بعد بيش از گذشته مورد توجه بوده، همچنان با موانع جدي روبه رو است كه بايد با تدبيري كارشناسي شده به رفع آنها همت گمارد از جمله آنها، وابستگي شديد اقتصاد ملي به نفت و صادرات آن است و ديگر اينكه در بخش هاي مديريتي و تصحيح زير ساخت هاي كلان اقتصادي بايد بيش از پيش كوشا بود. دستيابي به آرمان هاي انقلاب به ويژه در بخش اقتصادي، تنها در سايه عزم و بسيج ملي براي جهش صادرات غيرنفتي تحقق مي يابد كه تضمين كننده توسعه پايدار و حيات اقتصادي و عدالت اجتماعي است. ه فن آوري هسته اي و انرژي هسته اي جمهوري اسلامي علي رغم تحريم هاي شديد آمريكا و فشار بر كشورهاي ديگر براي عدم همكاري در پروژه هسته اي ايران، توانست چرخه سوخت هسته اي را با دستان دانشمندان داخلي به نقطه قابل ملاحظه اي برساند تا جايي كه تعجب جهانيان را برانگيزد. در اين ارتباط نظام جمهوري اسلامي توانست با كشف و استخراج اورانيوم طبيعي در ساغند يزد و فراوري آن در اردكان يزد و سپس تبديل آن به سه ماده هگزا فلورايد اورانيوم، اكسيد اوارانيوم و تترافلورايد اورانيوم در پايگاه هسته اي اصفهان، بزگترين گامهاي چرخه سوخت هسته اي را بردارد و سپس با تأسيس پايگاه در نطنز از طريق به كارگيري دستگاه هاي سانتريفوژ به غني سازي اورانيوم دست يابد. اين امر ايران را به رديف دهمين كشور داراي فن آوري هسته اي ارتقاء داده است. علاوه بر اين، طراحي راكتور آب سنگين در اراك و به مرحله نهايي رساندن نيروگاه اتمي در بوشهر، گام هاي ديگري بود كه نشان داد مديريت انقلابي مي تواند نظام جمهوري اسلامي را به يك كشور پيشرفته تبديل نمايد. *سوء استفاده هاي مالي طاغوت سوء استفاده هاي مالي دربار، اطرافيان شاه و صاحبان قدرت و نفوذ در دستگاه پهلوي از كل پروژه هاي صنعتي، كشاورزي، ساختماني، راهسازي و نظامي زمان گذشته تا آن حد گسترده و وسيع بوده است كه نه تنها از ديد هيچيك از پژوهشگران خارجي كه علل و عوامل انقلاب اسلامي ايران را بررسي كرده اند، پنهان نمانده است، بلكه حتي خواص، اطرافيان و نزديكان شاه سابق نيز اجباراً به آن اعتراف كرده اند، چنانچه اشرف پهلوي در كتاب «چهره ها در آيينه» و پرويز راجي در كتاب «خاطرات آخرين سفيرشاه در لندن» اشاره كرده اند. علاوه بر اين، خود شاه نيز در كتاب «پاسخ به تاريخ» چنين مطالبي را اذعان مي كند. آنتوني پارسونز سفير كبير انگليس نيز در خاطرات دوران سفارت خود در ايران كه مصادف با سال هاي انقلاب بوده است در ذكر عوامل سقوط رژيم پهلوي از استبداد، فساد مالي، سركوب و خشونت رژيم نام مي برد و در جاي ديگري مي گويد كه بيشترين موارد فساد مالي مربوط به خانواده پهلوي و دربار شاه بود. از جمله نارسايي هاي اقتصادي كه ناظران و پژوهشگران خارجي در مورد نحوه اجراي پروژه هاي صنعتي دوران رژيم گذشته ذكر كرده اند، يكي هم مسأله اي اسراف و تبذير در هزينه انجام پروژه ها و يا بعضي و يا بعضي از برنامه هاي دربار پهلوي نظير برگزاري جشن هاي 2500 ساله شاهنشاهي و نظاير آنها مي باشد. بنابر نقل يكي از منابع مطالعاتي، گاهي هزينه صوري اجراي يك طرح و يا پروژه صنعتي به چندين برابر هزينه واقعي آن بالغ مي گرديد. بديهي است وقتي هيچ گونه بازرسي و رسيدگي حقيقي نسبت به درآمد و مخارج و در نتيجه ثروت هنگفت دربار پهلوي وجود نداشت و سيستم حكومتي و سياسي آن روز ايران به كسي اجازه نمي داد پهلوي وجود نداشت و سيستم حكومتي و سياسي آن روز ايران به كسي اجازه نمي داد تا در اين زمينه ها اظهار نظر كند، چه رسد به اين كه تحقيق و تفحص نمايد و سررشته درآمد كشور و بيت المال عمومي، يكسره در دست شاه و دربار و عده اي از وزرا و وكلاي مطيع آنها بود، بايد هم انتظار داشت كه از محل اينگونه درآمدها، دربار پهلوي و به ويژه شخص رضاخان و بعدها پسرش محمدرضا صاحب ثروت هاي بادآورده كلاني شده باشند كه تعجب همه ناظران خارجي اوضاع را در زمان پهلوي ها برانگيخته است. *تحولات صنعت قبل از انقلاب نظام حاكم بر كشور تا قبل از پيروزي انقلاب اسلامي كاملاً وابسته به قدرت هاي خارجي بود. تحولات صنعت كشور نيز متناسب با سير تحولات سياسي شكل مي گرفت. لذا گسترش صنايع داراي حركتي خود اتكا نبود؛ بلكه در راستاي اهداف و سياست هاي بازار مصرف خارجيان هدايت مي شد. در پايان دوره منتهي به سال 1341 و همزمان با اتمام برنامه دوم عمراني و اصلاحات ارضي، مهاجرت روستاييان به شهرها و رشد سريع مصرف گرايي شروع شد كه عاملي مؤثر در گسترش صنايع مونتاژ و وابسته بود. در دوره 1341 تا 1353 در پي تغيير الگوي مصرف كه از زمان اصلاحات ارضي شروع شده بود، صنايع مونتاژ سرمايه بر، در مقياس بزرگ و با حمايت بي دريغ دولت از بخش خصوصي وابسته به قدرت هاي داخلي و بين المللي، در تهران و اطراف آن استقرار يافت. در اين مرحله رشد مصرف، واردات وكالاهاي واسطه اي و مواد اوليه رو به افزايش نهاد و وابستگي به تكنولوژي خارجي گسترش يافت. در دوره 53 تا 65 كه با افزايش ناگهاني قيمت نفت شروع شد. ورودبي ضابطه كالاهاي خارجي كه ناشي از مصرف زدگي و افزايش درآمد نفت بود، در جهت خلاف توسعه صنعتي مستقل، ضربات شديدي بر پيكره اقتصادي كشور وارد كرد. فقدان مديريت كارآمد در صنايعي از قبيل فولاد و پتروشيمي نتوانست نقش مؤثري در توسعه صنعت ايفا كند. پس از انقلاب اسلامي كه از سال 1357 آغاز شد، آنچه به عنوان ديدگاه حاكم بر اصول توسعه اقتصادي و صنعتي كشور غالب شده بهره گيري از توانمديهاي داخلي و باور اين امر كه ما نيز مي توانيم داراي صنعتي پويا و سالم باشيم. قطع رابطه سلطه پذيري از بازارهاي بين المللي به معني نفي تقسيم كار بين المللي و امتناع از مشاركت و محدوديت هاي استكباري بود. براين اساس بود كه قانون حفاظت و توسعه صنايع ايران تصويب شد كه بعداً با ايجاد ثبات در كشور لغو گرديد. براساس اين قانون صنايع كشور به 4 دسته صنايع مادر، (بند الف)، صنايع و معادن بزرگ (بند ب)، كارخانه ها و مؤسساتي كه وام هاي قابل توجه از بانك ها دريافت كرده و به طور كامل بدهكار بودند(بند ج) و صاحبان آنها نيز از كشور گريخته بودند و همچنين كارخانه ها و مؤسسات توليدي متعلق به بخش خصوصي (بند د) تقسيم شد. اين دوره از سال 57 تا 68 ادامه داشت. دوره پنجم از پايان جنگ و دوران سازندگي آغاز شد. در اين دوره با صدور فرمان حضرت امام خميني(ره) درباره بازسازي سريع كشور، برنامه اول توسعه تهيه و به تصويب مجلس رسيد. بررسي روند توسعه صنعتي در اواخر رژيم گذشته حاكي از مسائل و مشكلاتي بود كه ذيلاً به آن اشاره مي شود: 1- وابستگي شديد به خارج از نظر كالاهاي واسطه ی (مواد اوليه و قطعات) و كالاهاي سرمايه اي (غالباً ماشين آلات) مورد نياز بخش صنعت. 2- تركيب بسيار نامتعادل توليدات صنعت نسبت به كل توليد كارگاه هاي بزرگ صنعتي (50 نفر به بالا) طبق آمار بانك مركزي در سال 1356 شصت درصد كل توليدات، كالاهاي مصرفي، 36 درصد واسطه اي و فقط 4 درصد سرمايه اي بوده است. 3- سهم كم استفاده از منابع داخلي در توليدات صنعتي، سهم منابع خارجي در سال هاي 56-55 حدود 60 درصد بوده است كه حاكي از مونتاژي بودن اكثر واحدهاي صنعتي است. 4- عدم ارتباط كافي بخش صنعت با ديگر بخش هاي اقتصادي از جمله كشاورزي، معدن، ساختمان و نفت. 5- وابستگي شديد به خارج از نظر تكنولوژي و خدمات صنعتي مانند طراحي پروژه، طراحي محصول، نصب و راه اندازي ماشين آلات و نظاير آنها و تحميل هاي ناشي از اجراي قراردادها. 6- نامناسب بودن تكنولوژي وارداتي و غير قابل جذب بودن آن در بعضي موارد. 7- هزينه هاي گزاف سرمايه گذاري در بعضي از صنايع مادر مانند صنايع مس و پلي اكريل بلحاظ قرار دادهاي تحميلي. 8- عدم استفاده كامل از ظرفيت ماشين آلات و پايين بودن نسبت توليد به ظرفيت. 9- پايين بودن كارآيي كاركنان بخش صنعت. 10- بالا بودن نسبت تعداد كاركنان غيرتوليدي به كارگران توليدي در مقايسه با وضع مطلوب. 11- بالا بودن قيمت تمام شده محصولات صنعتي. 12- ورشكسته بودن اكثر صنايعي كه بعد از انقلاب تحت پوشش دولت قرار گرفت. 13- توزيع غيرعادلانه صنايع ميان مناطق مختلف كشور و تمركز اكثر آنها در تهران و چندشهر بزرگ. *تحولات صنعت پس از انقلاب ويژگي اصلي سرمايه گذاريهاي صنعتي در دوره طاغوت، اجراي كليد در دست آنها توسط خارجيان بود. آنچه در آن زمان بيش از همه مطرح بود، خريد تجهيزات و نصب و راه اندازي آنها توسط كارشناسان خارجي و به اصطلاح «كليد در دست» بوده است. با وقوع انقلاب اسلامي و تغيير نظام تشكيلاتي، توجه زيادي به صدور مجوزهاي مختلف صنعتي در داخل معطوف شد. بعد از انقلاب صنايع داخلي توليد كننده كالاهاي ضروري مورد نياز داخل و كالاهاي صادراتي موجود توجه قرار گرفت و كار بازرسان و نوسازي ظرفيت هاي توليدي خسارت ديده در انقلاب و در دوره جنگ چارچوب اولويت هاي مهم كشور انجام شد. نظام جمهوري اسلامي توانست پس از انقلاب اسلامي در زمينه كاهش وابستگي شديد به مواد اوليه، وابستگي به كالاهاي سرمايه اي خارجي، وابستگي به تخصص هاي فني و وابستگي شديد به اطلاعات و دانش فني خارجي كه تهديدي در جهت استراتژي توسعه صنعتي آينده كشور به شمار مي رفت، اقدامات در خور توجهي انجام گرفت. بر اين اساس ظرفيت توليد مواد اوليه صنايع كشور به صورت روز افزوني پس از انقلاب اسلامي فزوني يافت ونه تنها بسياري از كالاهايي كه قبلاً توليد نمي شد، توليد گرديد، بلكه ساخت كارخانه هاي مربوط به آن كالاهاي نيز در داخل رونق گرفت. همان گونه كه اشاره شد توليدات صنعتي كشور قبل از انقلاب عمدتاً مونتاژ و براساس واردات مواد اوليه و قطعات بود. اما امروز عمده توليدات صنعتي كشور براساس واردات مواد اوليه و قطعات بود. اما امروز عمده توليدات صنعتي كشور براساس توليد واقعي انجام مي گيرد. ميزان توليدات صنعتي در سال 56 براساس شير پاستوريزه بالغ بر 2/164 هزار تن، روغن نباتي 308 هزار تن، كاغذ و مقوا 5/74 هزار تن، لاستيك 130 هزار تن، شيشه جام 5/101 هزار تن و سيمان 2/6 ميليون تن بود. اين رقم در سال 78 از مرز 8/671 هزار تن شير پاستوريزه، 5/974 هزار تن روغن نباتي، 4/372 هزار تن كاغذ و مقوا، 151 هزار تن لاستيك، 1/298 هزار تن شيشه خام و 25 ميليون تن سيمان فراتر رفته است. قبل از انقلاب اسلامي 536 هزار دستگاه يخچال و فريزر و 264 هزار دستگاه تلويزيون مونتاژ و توليد مي شد. ارقام توليد يخچال و فريزر هم اكنون از مرز 2/1 ميليون دستگاه و تلويزيون از 952 هزار دستگاه فراتر رفته است. علاوه بر اين توليد انواع سواري از 118 هزار دستگاه به 300 هزار دستگاه افزايش يافته است. *صادرات غيرنفتي ارزش صادرات غيرنفتي كشور در سال 56 بالغ بر 625 ميليون دلار بود. اين رقم در سال 73 از مرز 8/4 ميليارد دلار گذشت و در سال گذشته حدود 2/4 ميليارد دلار گزارش شده است. طي سال هاي 54، 55، 56 و 57 به ترتيب 2/592، 9/539، 2/625 و 8/542 ميليون دلار كالاي غيرنفتي صادر شد. طي 4 سال گذشته، 77، 78، 79 و 80 اين ارقام به ترتيب به 013/3، 362/3، 763/3 و 224/4 ميليارد دلار كالاي غيرنفتي صادر گرديده كه هر چندهنوز بسيار ناچيز است، اما در مقايسه با قبل از انقلاب كه صرفاً به درآمد نفت انديشيده مي شد، چندين برابر افزايش نشان مي دهد. نكته قابل توجه اين است كه سهم صادرات صنعتي 6/135 ميليون دلار در سال 56 به 464/1 ميليارد دلار ريال 78 افزايش يافته است. *اكتشاف نفت ذخاير اثبات شده نفت خام ايران 93 ميليارد بشكه مي باشد كه 9درصد ذخاير دنيا را شامل مي شود. بزرگترين اكتشاف 30 سال اخير نفت خام ايران در اكتبر 1999 با اعلام ميدان آزادگان صورت گرفت. ميدان آزادگان معادل 5 الي 6 ميليارد بشكه ذخيره نفتي دارد كه توليد روزانه آن 400 هزار بشكه خواهد بود. در نيمه اول سال 2000 توليد نفت ايران 7/3 ميليون بشكه در روز بود كه 3/1 ميليون بشكه آن مصرف داخلي و 4/2 ميليون بشكه در روز صادرات بوده است. وزير نفت ايران 5 سال قبل اعلام كرد 43 پروژه بيع متقابل به ارزش 8 ميليارد دلار نيازمند مشاركت سرمايه گذاران داخلي و خارجي است. تاريخ اتمام ذخاير قابل استحصال كشور در صورت كشف نشدن ذخاير جديد و برداشت سالانه معادل 80 براي نفت خام و ميعانات گازي حدود 72 سال اعلام شده است. نفت خام قبل از پيروزي انقلاب اسلامي يا در قالب امتيازات دوره قاجار و يا قرار داد كنسرسيوم در دوره پهلوي تحت سلطه و بهره برداري خارجيان بود. فعاليت هاي اكتشافي صنعت نفت بعد از انقلاب اسلامي با جهش چشمگير همراه بوده است. نفت در جاي كشف شده، طي اين سال ها حداقل 50 ميليارد بشكه است كه در مقايسه با رقم ده ميليارد بشكه نفت در جاي كشف شده طي دوره 20 ساله 57 تا آخر سال 76 اهميت اين جهش آشكارتر مي گردد. قبل از پيروزي انقلاب اسلامي تنها در بخش كوچكي حدود ده درصد از مساحت خشكي با همكاري شركت هاي بين المللي و ميليون ها دلار ارز عمليات اكتشاف انجام مي شد اما پس از انقلاب شكوهمند اسلامي كليه مسؤليت هاي اكتشاف منابع هيدرو كر بوري به متخصصان داخلي واگذار شد. *گاز طبيعي قبل از پيروزي انقلاب اسلامي فقط 5 شهر كشور از گاز طبيعي برخوردار بود كه اين رقم در پايان سال 80 به 392 شهر افزايش يافته است كه هرگز با قبل از انقلاب قابل مقايسه نيست. مجموع مشتركين گاز طبيعي در سال 80 به 06/5 ميليون مشترك رسيده است كه متجاوز از 5/33 ميليون نفر از جمعيت كشور را تحت پوشش قرار مي دهد. ذخاير نفت و گاز ايران در ابتداي سال قريب 270 ميليارد بشكه معادل نفت خام برآورد گريده است كه 63 درصد آن را گاز طبيعي و 37درصد را نفت خام تشكيل مي دهد. حجم ذخاير گاز طبيعي ايران در ابتداي سال 1381 حدود 6/26 تريليون متر معكب برآورد گرديده است كه اين ميزان معادل 17 درصد از كل ذخاير جهان و 4/47 درصد از ذخاير منطقه خاورميانه و 38 درصد از كل ذخاير كشورهاي صادر كننده نفت (اوپك) را شامل مي گردد. در حالي كه قبل از انقلاب سهم ناچيزي از سبد انرژي كشور توسط گاز تأمين مي شد امروز بيش از 43 درصد سبد انرژي كشور توسط گاز طبيعي تأمين مي گردد. تاريخ اتمام ذخاير گاز 223 سال اعلام شده است. بزرگترين ميدان گازي ايران پارس جنوبي مي باشد كه به وسعت ميدان شمالي قطر با 241 تريليون فوت معكب گازي مي باشد. پارس جنوبي اولين بار در سال 1988 با 128 تريليون فوت معكب كشف شد و سپس در طراح هاي توسعه به ظرفيت 240 تريليون فوت معكب رسيد. ايران در حال حاضر داراي سه خط لوله اصلي فشار قوي سراسري مي باشد و احداث خط چهارم سراسري نيز در مرحله اجرا قرار دارد. سيستم توزيع گاز طبيعي ايران در طي برنامه هاي دهه اول و دوم با رشد سالانه 5/10 درصد ابتداي سال 81 به 69 هزار كيلومتر رسيده است. *پتروشيمي ميزان توليدات پتروشيمي در سال 57، 7/4 ميليون تن بود كه در اثر جنگ تحميلي به 844 هزار تن در سال 68 يافت. با بازسازي واحدهاي موجود و راه اندازي طرح هاي جديد پتروشيمي در حال حاضر بالغ بر 5/12 ميليون تن ظرفيت توليد محصولات پتروشيمي ايجاد گرديده است. شركت ملي صنايع پتروشيمي با نزديك به 4 ميليون تن صادرات در سال 80 سهمي معادل 75% درصد از كل صادرات جهان و 9 درصد صادرات خاورميانه را به خود اختصاص داد. ميزان صادرات محصولات دلار رسيده كه به تنهايي چندين برابر ارزش كل صادرات غيرنفتي سال هاي منتهي به پيروزي انقلاب است. پتروشيمي به عنوان يكي از بخش هاي اصلي وزارت نفت ازجمله صنايع مهم و مادر كشور است. اين وضعيت به عنوان يكي از گزينه هاي مهم صادرات غيرنفتي در جهت شكوفايي اقتصادي كشور در زمينه خود اتكايي، توسعه، بومي كردن فن آوري و گسترش صنايع جانبي، اعم از صنايع پايين دست و يا صنايع تأمين كننده نيازهاي فني مهندسي و تحقيقاتي در كشور نقش اساسي دارد. خوراك صنايع پتروشيمي از محصولات جانبي حاصل از استخراج نفت خام و گاز نظير مايعات و ميعانات گازي، فراورده هاي پالايش نظير نفت و گاز طبيعي و اتاق استحصالي از آن تأمين مي گردد. با اتمام 16 طرح جديد توليدات پتروشيمي كشور از 6/1 ميليارد دلار سال 80 به بيش از 7 ميليارد دلار در سال 84 افزايش خواهد يافت. *فعاليت هاي آبرساني تعداد انشعاب آب در كشور در سال پنجاه وهفت 7/2 ميليون بود كه اين رقم در سال 75 به 4/6 ميليون انشعاب افزايش يافت. ميزان آب توليدي نيز از 5/1 ميليارد متر معكب در سال 57 به 2/3 تا 8/3 ميليارد متر معكب طي سال هاي 74 و 75 افزايش يافته است. طول شبكه آب كشور قبل از انقلاب اسلامي 24 هزار كيلومتر بود كه به 66 هزار كيلومتر در سال 75 افزايش يافت. قبل از انقلاب اسلامي 5/1 ميليون نفر تحت پوشش بشكه آب و فاضلاب بودند كه در سال 75 تعداد آنها به 7/3 ميليون نفر رسيد. تعداد اشتراك هاي فاضلاب نيز با 6/2 برابر از 280 هزار به 728 هزار در سال جاري افزايش يافته است. تعداد كل شهرهاي برخوردار از آب در سال پنجاه وهفت 373 شهر بود كه تا پايان سال 75 به 565 شهر افزايش يافت در سال 57 تنها 1/13 ميليون نفر تحت پوشش آب شهري قرار داشتند اين رقم در سال 75 به 35 ميليون نفر رسيد. تصوير آب و فاضلاب در ايران تا پايان سال 78 نشان مي دهد 650 شهر تحت پوشش قرار دارد. تعداد مشتركين آب به 170/7 مشترك افزايش يافته است. 43 ميليون نفر تحت پوشش آب شهري و روستايي قرار دارد. اين رقم در جمعيت تحت پوشش شهري 38 ميليون نفر گزارش شده است. 5/96 درصد جمعيت كشور تحت پوشش آب شهري قرار دارد. ميزان آب توليد شده 6/4 ميليارد متر معكب و ميزان آب فروش رفته 09/3 ميليارد متر مكعب بوده است. طول شبكه هاي توزيع آب 73700 كيلو متر، طول خط انتقال آب 9135 كيلومتر، تعداد انشعابات فاضلاب 270/1 ميليون فقره بوده است. *مشتركين برق تعداد مشتركين برق در سال 56 بالغ بر 1/3 ميليون مشترك بود. امروز اين رقم اعم از اشتراك خانگي، عمومي، تجاري، صنعتي و كشاورزي با بيش از 5 برابر افزايش 579/15 به 5/15 ميليون اشتراك در سال 79 رسيده است. تصور كنيد چه سرمايه گذاري عظيمي صورت گرفته تا جوابگوي اين تعداد از مشتركان باشد. تعداد مشتركين خانگي در سال مذكور 072/13 ميليون، تجاري 896/1 ميليون، صنعتي 86 هزار عمومي 465 هزار و كشاورزي 60 هزار مشترك بوده است. در سال 79 در مجموع 1111 مگاوات به ظرفيت نيرو گاه هاي كشور افزوده شد. همچنين 116 ميليارد كيلووات ساعت برق توسط نيروگاه هاي تحت پوشش وزارت نيرو توليد شد. قدرت سرانه به 512 وات و توليد سرانه به 1906 كيلووات رسيد. حداكثر قدرت توليد شده در زمان بيشترين بار طي سال 79 به 20581 مگاوات و حداكثر نياز مصرف غير همزمان به 21319مگاوات رسيد. *راه و ترابري طول راه هاي اصلي، فرعي و قابل دسترسي كشور در سال پنجاه و هفت 36995 كيلومتر بود كه اين ميزان در سال 76 به 77500 كيلومتر افزايش يافت. قبل از انقلاب اسلامي 4567 كيلومتر خطوط اصلي راه آهن وجود داشت. اين رقم در سال 76 به 6087 كيلومتر رسيد. قبل از انقلاب اسلامي ظرفيت تخليه و بارگيري بنادر 4/15 ميليون تن بود. اين ظرفيت در سال 79 به 44 ميليون تن رسيد. *آخرين نماگرهاي اقتصادي ميزان توليد ناخالص داخلي ايران در سال 80 به قيمت جاري 663390 ميليارد ريال و به قيمت ثابت 55183 ميليارد ريال بوده است. ميزان توليد نفت 441/3 بشكه، ميزان صادرات نفت 244/2 ميليون بشكه، توليد برق در نيروگاه ها 124275 ميليون كيلو وات ساعت بوده است. ميزان بهره برداري از واحدهاي جديد صنعتي و معدني 13023 ميليارد ريال و 3550 فقره پروانه بهره برداري بود. همچنين 17098 مجوز تأسيس به ارزش 164288 ميليارد ريال صادر شده است تعداد پروانه هاي ساختماني مناطق شهري 147886 فقره و سطح زيربناي طبقات 6/59 ميليون متر مربع است. ارزش صادرات نفت و گاز در سال هشتاد 339/19 ميليارد دلار، صادرات كالاها و خدمات غير نفتي 565/4 ميليارد دلار بوده است. ميزان واردات 129/18 ميليارد دلار و تراز بازرگاني 775/5 ميليارد دلار بوده است. كل درآمدهاي دولت در سال گذشته 50522 ميليارد ريال بوده است كه 38796 ميليارد ريال آن را ماليات ها تشكيل مي داده است. هزينه هاي جاري 104772 ميليارد ريال و هزينه هاي عمراني 24087 ميليارد ريال گزارش 104772 ميليارد ريال و هزينه هاي عمراني 24087 ميليارد ريال گزارش شده است. رشد توليد ناخالص داخلي 8/4 درصد، توليد سرانه 298 هزار ريال، سرمايه گذاري ناخالص داخلي 2973 ميليارد ريال، نسبت سرمايه گذاري به توليد 3/15 ميليارد ريال و نرخ رسمي تورم در سال هشتاد 4/11 درصد و نرخ رشد نقدينگي 8/28 درصد بوده است. از 9/64 ميليون نفر جمعيت كل كشور، جمعيت فعال كشور 1/19 ميليون نفر است كه 16 ميليون نفر آن را جمعيت شاغل تشكيل مي دهد. *نقش سپاه در سازندگي كشور در طول سال هاي جنگ تحميلي هرگاه سخن از مهندسي سپاه به ميان مي آمد، توده اي از خاكريزهاي خط مقدم و سنگرهاي سريع النصب به ذهن متبادر مي گشت واصولاً كارهاي مهندسي سپاه در طول هشت سال دفاع مقدس به پروژه هاي تعجيلي محدود مي گرديد. با پايان جنگ تحميلي، هم به لحاظ ضرورت هاي سياسي، اقتصادي و فن آوري و هم به لحاظ مأموريت و شرايط ممتاز سپاه در مجموعه مهندسي خود، بخشي از توان مهندسي سپاه وارد عرصه سازندگي كشور شد تا بار ديگر به يكي از وظايف مصرح خود كه در قانون اساسي پيش بيني شده است با عنوان «جهادي ديگر» عمل نمايد. دستاورد فعاليت هاي سازندگي سپاه كه زير نظر قرارگاه مركزي سازندگي است كه بخش عمده اي از آن انجام شده و بخش ديگري هم در مراحل پاياني يا انعقاد قرار داد و شروع فعاليت مي باشد كه از آن جمله مي توان به موارد زير اشاره كرد: ابنيه و سازه هاي سنگين: اين بخش، از تنوع بسيار بالايي در زمينه فعاليت برخوردار است و سپاه در بعد سازندگي بيشترين تعداد پروژه را در اين زمينه اجرا نموده يا در دست اجرا دارد. حجم تعداد كل پروژه هاي در دست اجرا و خاتمه يافته قرارگاه در زمينه ابنيه ها 440 پروژه مي باشد. مهمترين پروژه هاي خاتمه يافته قرارگاه در اين زمينه به شرح ذيل مي باشد: - شبستان هاي مصلاي تهران - گلدسته ها و سقف حرم مطهر امام خميني(ره) - اسكلت بتني هتل پنج ستاره پارس كرمان - مخزن 20 هزار متر مكعبي كرمانشاه - دانشگاه مديريت دولتي كرمانشاه - ساختمان 240 واحد مسكوني ناجا در تهران - سقف محل برگزاري نماز جمعه تهران *مهمترين پروژه هاي در دست اجرا - مجموعه مسكوني 376 واحدي فجر در شيراز - سقف سالن ورزشي شش هزار نفري اروميه - سقف حياط مسجد جمكران - اجراي 14 ساختمان سايت مخابراتي در مراكز استان ها - عمليات اجراي سالن اجتماعات ناجا و... *كارنامه سازندگي سپاه در اجراي پروژه هاي ابنيه - احداث ساختمان هاي مسكوني، اداري، بهداشتي و ورزشي 900 هزار متر مربع - آماده سازي اراضي براي احداث شهرك مسكوني 32 ميليون متر مربع - احداث پل هاي بزرگ 15 پروژه - مخازن عظيم آب و سيلوي غلات 16 پروژه است. *سد و بند انحراف اجراي چندين پروژه بزرگ مثل سد كرخه كه جزو بزرگترين سدهاي خاكي جهان و بزرگترين سد خاورميانه محسوب مي گردد و چندين سد بزرگ ديگر، توانمندي و قابليت بالاي فني و اجراي سپاه در اجراي پروژه هاي بزرگ سدسازي را براي همه به اثبات رسانده است. هم اينك سپاه با بهره برداري از تجهيزات و ماشين آلات وسيع و پيشرفته، نيروهاي متخصص و با تجربه و دستيابي به دانش فني روز در زمينه سدسازي، آمادگي دارد تا هر تعداد سد بزرگ را به صورت همزمان اجرا در آورد. *اهم پروژه هاي خاتمه يافته سپاه - سدسيرجان - سد حسنلو آذربايجان - سد تاجيار آذربايجان شرقي - سد خاكي اربطان آذربايجان شرقي - سد مخزني صلاح الدين كلا در مازندران - بند انحرافي چيتاب در كهگيلويه و بوير احمد - بند انحرافي اندوهجرد در كرمان - سد سقزچي در اردبيل و... . *مهمترين پروژه هاي در دست اجرا - عمليات ساختماني احداث بدنه و تونل هاي آب رسان و سازه هاي جانبي در سد گتوند (دومين سد بزرگ كشور) خوزستان - عمليات اجرايي سد سبلان در اردبيل - سد مخزني سهند در آذربايجان شرقي - سد انحرافي آسك در خوزستان - سد انحرافي رازآور در كرمانشاه *كارنامه سپاه در اجراي پروژه هاي سد و بند انحراف - ركورد عمليات خاكريزي: روزانها 40 هزار متر مكعب - ركورد عمليات بتن ريزي: ماهانه 42 هزار متر مكعب - تعداد پروژه هاي در دست اجرا: 12 پروژه *شبكه هاي آبياري و زهكشي بحران آب به عنوان يكي از مهمترين چالش هاي كشور، توجه جدي را به خود جلب نموده است. قرن آينده از سوي بسياري از استراتژيست ها به عنوان قرن آب شناخته شده و بر اين اساس تأسيس شبكه هاي آبياري از اهميت بسيار زيادي برخوردار است. توسعه بخش كشاورزي كه يكي از راه هاي خروج كشور از اقتصاد تك محصولي است، نيز متكي به احداث سدها، شبكه ها و كانال هاي بزرگ آبياري و زهكشي است. سپاه مفتخر است كه ده ها پروژه بزرگ و عظيم كانال و شبكه هاي آبياري و زهكشي را به وسعت چندين هزار هكتار اجرا نموده و هم اكنون نيز مهم ترين پروژه هاي شبكه آبياري و زهكشي و كانال هاي آبياري را در دست اجرا دارد. *مهمترين پروژه هاي خاتمه يافته - شبكه آبياري و زهكشي فجر در رامهرمز خوزستان - كانال آبياري و زهكشي اميديه در خوزستان - كانال انتقال آب سد به شبكه آبياري آذربايجان شرقي - تكميل كانال اصلي شبكه آبياري سد حسنلو در آذربايجان غربي *اصلي ترين پروژه هاي در دست اجرا - شبكه آبياري و زهكشي كرخه در خوزستان - تكميل شبكه اصلي آبياري و آبياري و زهكشي و ايستگاه پمپاژه اراضي 3700 هكتاري گلستان - كانال انتقال آب دشت مولاب ايلام - كانال آبياري و زهكشي الشتر در لرستان *كارنامه سپاه در اجراي پروژه هاي شبكه هاي آبياري و زهكشي - تعداد كل پروژه هاي در دست اجرا و خاتمه يافته 71 پروژه - احداث شبكه آبياري و زهكشي: 75 هزار هكتار - احداث كانال آبرساني: 520 كيلومتر *تونل و سازه هاي زير زميني وجود اختلاف ارتفاع در نقاط مختلف كشور و وجود كوه ها و نقاط صعب العبور در ايران، نياز فراواني را براي ساخت تونل در كليه بخش ها نظير راه، راه آهن، خطوط انتقال آب سدها و... به وجود آورده است. سپاه با اجراي دهها تونل با كاربري هاي مختلف در مقاطع و اشكال بزرگ، پيچيده و فني، در حال حاضر به عنوان يكي از پيمانكاران مجرب و متخصص در كشور محسوب مي شود. هم اكنون سپاه از كاملترين و پيشرفته ترين ماشين آلات حفاري برخوردار است و برخي از دستگاه هاي سازندگي سپاه پاسداران در زمينه سازه هاي زيرزميني در نوع خود بي نظير مي باشد. به عنوان مثال تعريض تونل كندوان به عنوان يكي از افتخارات سپاه در اين زمينه به چشم مي خورد كه در ادامه در اين خصوص توضيحاتي داده خوده شد. *مهم ترين پروژه هاي خاتمه يافته: - تونل انحراف آب سد نرماشير كرمان - تونل آب رساني فرچك به تهران - تونل انحراف دوم سد كارون 3 در خوزستان - تونل مسجد سليمان در خوزستان - تونل راه آهن بافق به بندرعباس - تونل هاي انحراف آب سد تبارك آباد در خراسان - تونل عبور از زير رودخانه كرخه و... *مهم ترين پروژه هاي در دست اجرا - تونل هاي آب بر نيروگاه سد مخزني كارون 4 در خوزستان - تونل انتقال آب دشت عباس به ايلام - تونل آبرساني لواسان به تهران - تونل انحراف آب سد نرماشير كرمان. *كارنامه قرارگاه در اجراي پروژه هاي تونل و سازه هاي زير زميني - حجم كل حفاري هاي زير زميني 2 ميليون و هفتصد هزار متر مكعب - طول كل تونل ها، 55 كيلومتر - تعداد پروژه هاي خاتمه يافته: 31 پروژه - تعداد پروژه هاي در دست اجرا: 18 پروژه *راه سازي در طول دوران دفاع مقدس توسط واحدهاي مهندسي سپاه، صدها كيلومتر جاده و راه هاي ارتباطي احداث و در زمينه سازماندهي و ايجاد گروه هاي بزرگ راه سازي و بكارگيري ماشين آلات مربوطه، تجارب ارزشمندي كسب شد كه در دوران سازندگي اين امكانات و تجارب در اجراي نزديك به هزار كيلومتر راه در انواع اتوبان و راه هاي اصلي و فرعي مورد بهره برداري قرار گرفت تا علاوه بر كمك به نظام، موجب تقويت بنيه دفاعي و فني سپاه نيز گرديده است. از مهم ترين پروژه هاي انجام شده توسط سپاه در زمينه راه سازي مي توان به پروژه هاي ذيل اشاره كرد: - آ‍زاد راه تهران - ساوه به طول 114 كيلومتر - زيرسازي راه آهن سرخس- مشهد - كناوه گذر شمالي تبريز - بهسازي محور ملاير به نهاوند در همدان - محور اردبيل به سراب در قطعه دوم - راه دسترسي به سد كارون 3 در خوزستان - اتوبان پاسداران حد فاصل تبريز- اردبيل و... *كارنامه سپاه در اجراي پروژه هاي راه سازي - تعداد كل پروژه هاي در دست اجرا و خاتمه يافته 173 پروژه - احداث راه و اتوبان و راه هاي اصلي و فرعي، 1400 كيلومتر - مجموع بهسازي، ترميم و تعريض راه هاي 157 كيلومتر - زيرسازي راه آهن: 600 كيلومتر - خطوط انتقال آب، گاز و فاضلاب خطوط انتقال نقش بسيار مهمي را در زمينه دسترسي مردم كشورمان از نعمت هاي خداوندي مثل آب و گاز ايفا مي كند، چه بسا اگر حضور سپاه در اين عرصه نبود قسمت عظيمي از حجم بزرگ مخازن موجود آب و گاز در كشور به ماشين آلات تخصصي و پيشرفته در سپاه باعث شده است تا ده ها پروژه بزرگ خطوط انتقال با قطرهاي تا 65 اينچ را در بسياري از نقاط كشور و حتي در بستر دريا اجرا شود: *اهم پروژه هاي خاتمه يافته - خط انتقال شرب قم از سد پانزده خرداد - خط انتقال گاز 20 اينچ همدان- سنندج - خط انتقال گاز 56 اينچ ساوه- قزوين - خط انتقال گاز 20 اينچ نهاوند- كرمانشاه - خط انتقال آب چابهار از سد پيشين - خط انتقال آب از زاينده رود به يزد - شبكه جمع آوري فاضلاب كرمانشاه، اروميه، قصر شيرين، گيلانغرب و همدان - گازرساني شهرهاي دورود و اصفهان و... *اهم پروژه هاي در دست اجرا - خط انتقال آب از زاينده رود به كاشان - خط انتقال گاز جاجرم به گرمه - خط اصلي فاضلاب شهر كرمانشاه و... *كارنامه سپاه در اجراي پروژه هاي خطوط انتقال آب، گاز و فاضلاب - تعداد كل پروژه هاي در دست اجرا و خاتمه يافته 99 پروژه - طول كل شبكه هاي آب: 550 كيلومتر - طول كل شبكه هاي گاز:500 كيلومتر - طول كل شبكه هاي نفت: 250 كيلومتر - طول كل شبكه هاي فاضلاب: 250 كيلومتر *سازه هاي دريايي سپاه با داشتن دانش فني كامل و تجربه اجراي اسكله ها و موج شكن هاي بزرگ و نيز بازسازي پايه و عرشه دهها اسكله در حال تخريب و برخورداري از امكانات و تجهيزات خاص مانند بارج و جرثقيل هاي بزرگ كراپ، قادر است هر گونه پروژه اسكله و موج شكن را احداث يا ترميم نمايد. آمارهاي اين بخش، از اين مسأله حكايت دارد كه حتي برخي شركت هاي خارجي در طرح هاي سازندگي خود در ايران بخش مربوط به سازه هاي دريايي را به سپاه واگذار مي كند. *اهم پروژه هاي خاتمه يافته - احداث اسكله جهت شركت هيونداي - اسكله طرح درياي خزر - احداث اسكله هاي وزني بندر تداركاتي منطقه ريشهر بندر عباس - تعمير بندر امام خميني(ره) - طراحي و ساخت اسكله تداركاتي بهرگان در جنوب كشور - ساخت بندر صيادي كياشهر در گيلان - تعمير اسكله تجاري بندر بوشهر و ... *اهم پروژه هاي در دست اجرا - طراحي و مهندسي تمامي قسمت هاي بندر پتروشيمي پارس - احداث اسكله شهيد محلاتي بوشهر - موج شكن بندر تداركاتي جزيره تنب بزرگ - طرح و اجراي ترميم اسكله فولاد بندر امام(ره) *كارنامه سپاه در اجراي پروژه هاي سازه هاي دريايي - تعداد كل پروژه هاي خاتمه يافته: 34 پروژه - تعداد پروژه هاي در دست اجرا: 11 پروژه *استخراج معادن امروزه نياز به وجود يك مجموعه معدن كاري بزرگ در سطوح كشور بيش از هر زماني احساس مي شود. ايران به دليل دارا بودن منابع غني زميني، از اين قابليت برخوردار است كه در صورت استخراج صحيح معدنش در زمينه منابع زيرزميني به قدرت منطقه اي تبديل گردد. با توجه به فعاليت شركت هاي بزرگ معدني در كشور، وجود يك پيمانكار با قدرت و تجهيزات مناسب و با در اختيار داشتن مهندسين مجرب بسيار ضروري به نظر مي رسيد. سپه در اين زمينه نيز توانايي انجام هر نوع پروژه اي در زمينه طراحي و استخراج معادن روباز، طراحي و استخراج معادن زيرزميني، حفاري و خدمات مشاوره اي را در خود به وجود آورده است. تاكنون سپاه موفق شده بيش از 3 ميليون هزار تن مواد خام را از معادن مختلف از جمله معدن سوفيان تبريز استخراج نمايد. *طراحي و ساخت تجهيزات خاص - طراحي و ساخت شناورها و تجهيزات صنعتي - طراحي و ساخت سقف ورزشگاه ها و آشيانه هاي هواپيما - طراحي و ساخت مخازن بزرگ تحت فشار پالايشگاه ها - اجراي پروژه هاي فيبرنوري در خشكي و دريا - طراحي و ساخت تجهيزات كيف گازسوز خودرو ورگلاتور گاز منازل همه از جمله دستاوردهاي سپاه در زمينه ساخت تجهيزات خاص در كشور است كه بسيار ي از آنها قبلاً در كشور ساخته نمي شده و براي اولين بار تكنولوژي آن در كشور توسط سپاه ايجاد و باعث شده است اين نوع تجهيزات با صرف هزينه كمتر در كشور ساخته شود و باعث بالا بردن توان علمي مهندسين و جامعه علمي كشور شود. *طراحي و مشاوره در راستاي توسعه و تقويت بخش هاي اجرايي و به منظور تهيه و تدوين جديدترين روش ها و استانداردهاي بين المللي فني و اجرايي، واحدهاي مشاوره اي و طراحي در قرارگاه هاي سازندگي سپاه آغاز به فعاليت كرده و تاكنون دهها طرح بزرگ را به اتمام رسانده به نحوي كه علاوه بر پذيرش كارهاي بزرگ، طراحي و مشاوره خود نيز به صورت مستقل اقدام به انجام تحقيقات در زمينه هاي مختلف مي نمايد. از مهم ترين پروژه هاي خاتمه يافته كه توسط سپاه طراحي شده است مي توان به مطالعات پروژه اسكله شناورهاي فله بر عظيم در خوزستان و طراحي پل انتقال قشم به ساحل هرمزگان اشاره كرد. *اهم پروژه هاي در دست اجرا - مطالعات شناسايي و توجيهي زيرگذر خليج فارس - مطالعات پروژه طرح استحصال زمين از دريا - عمليات ژئوتكنيك پروژه ارتقاي ظرفيت پايانه صادراتي نفت خام لاوان در مشخصات تعدادي از بزرگ ترين پروژه هاي ساخته شده و يا در دست اجراي سپاه در زمينه هاي ذكر شده مي توان به طرح هاي ذيل اشاره كرد: - تونل آب رساني لواسان اين تونل كه توسط قرب نوح وابسته به قرارگاه سازندگي خاتم الانبيا ساخته شده است در شمال شرق استان تهران قرار دارد و وظيفه آن رساندن آب از لواسان به تهران براي تأمين بخشي از آب شرب شهر تهران مي باشد. طول اين تونل بيش از 6100 متر مي باشد و براي ساخت اين تونل 109 هزار متر مكعب خاكبرداري و 40 هزار متر مكعب بتن ريزي انجام شده است. مدت انجام اين پروژه به مدت 17 ماه بوده است كه در مدت مقرر به پايان رسيده است كه در نوع خود يكي از بي نظيرترين پروژه ها در زمينه احداث تونل و انتقال آب مي باشد. *احداث اسكله تداركاتي شركت هيونداي اين اسكله به درخواست شركت هيونداي به منظور باراندازي و انتقال تجهيزات و تأسيسات مورد نياز احداث پالايشگاه فاز اول پارس جنوبي احداث گرديده است. به همين منظور اين پروژه ابتدا با استقرار 50 هزار متر مكعب سنگ يك راه دسترسي به طول 23 متر در دريا اجرا گرديده است و سپس در پيشاني آن اسكله تداركاتي بتني با ساخت و نصب 112 قطعه پيش ساخته بتني و اجراي 130 مت مكعب بتن ريزي احداث گرديده است كه شركت هيونداي با ارسال يك تقديرنامه رسمي از مجموعه اقدامات اين شركت و دقت مسؤولين قرب نوع نيروي دريايي سپاه تشكر به عمل آورد. *خط انتقال گاز همدان - سنندج اين خط انتقال گاز به منظور ايجاد ارتباط شبكه لوله اي در ميان شهرهاي همدان- قروه- سنندج احداث شده است. اجراي تأسيساتي مثل ايستگاه تقليل فشار شهر سنندج از جمله ديگر فعاليت هاي قرارگاه خاتم الانبيا در اين طرح مي باشد. پوشش خارجي لوله قير سنگي به همراه لفاف پشم شيشه مي باشد. *اسكله شناورهاي فله بر عظيم مطالعات اين پروژه كه در نوع خود براي اولين بار در ايران مطالعه گرديده است، شامل مطالعات شناخت متد و طراحي اسكله و تأسيسات جانبي بوده است و مراحل اوليه اجرايي آن توسط قرارگاه سازندگي نوح در حال انجام مي باشد. اين نوع اسكله براي اولين بار در كشور ساخته مي شود و قبل از آن كشتي هاي بزرگ فله بر براي تخليه بار خود به بحرين مراجعه و پس از تخليه بار، اين اجناس توسط كشتي هاي كوچكتر به كشور منتقل مي شود كه با احداث اين اسكله ده ها ميليون دلار درآمد ارزي نصيب كشور خواهد شد. *مخازن يك ميليون بشكه اي نفت طراحي و ساخت مخازن يك ميليون بشكه اي نفت خام در جزيره خارك از جمله اقدامات منحصر به فرد سپاه در زمينه مخازن و سازه هاي سنگين فلزي است. دبي ورودي و خروجي مخزن 5600 بشكه در ساعت است و يكي از بزرگترين مخازن در نوع خود در جهان محسوب مي شود. *احيا و توسعه 500 هزار هكتار زمين اين طرح بزرگترين طرح احيا و توسعه در كشور محسوب مي شود كه توسط سپاه انجام مي پذيرد. رهبر معظم انقلاب هم طي دستوري به رياست محترم جمهوري اسلامي، سفارش نموده است كه از سازمان برنامه بخواهد تا حداكثر كمك را به سپاه نمايد. براي انجام اين طرح تاكنون 304 حلقه چاه حفر شد، 179 حلقه چاه تجهيز شده و 4 ايستگاه پمپاژ نيز به بهره برداري رسيده است. همچنين 8950 هكتار زمين تسطيح شده و 600 هكتار زمين نيز زهكشي گرديده است و 210 هزار متر مكعب سيل بند احداث شده است با اجراي اين طرح حجم وسيعي از زمين هاي باير كشور آباد شده و براي تعداد بسيار زيادي از مردم در سراسر كشور كار دائم و پرمنفعت ايجاد مي شود و درآمد سرانه ملي بسيار بالايي نيز براي كشور ايجاد مي شود. *ژئوتكنيك لاوان اين پروژه بسيار مهم و تخصصي، پروژه اي است كه در آن بعد از اينكه 50 متر در خليج فارس فرورفته و به كف خليج فارس مي رسند به ميزان 65 متر اقدام به حفاري و نمونه برداري مي كنند. اين كر بسيار مهم براي نمونه برداري از مكان هايي است كه در آنها قرار است سكوهاي نفتي زده شود و جنس و نمونه خاك ارزش بسيار زيادي دارد كه اين پروژه بسيار تخصصي و كم نظير، توسط مهندسين سپاه، حاضر در قرب نوح در منطقه خليج فارس به انجام رسيده است. *سد كتوند اين سد بلندترين سد خاكي كشور به لحاظ حجم سنگبرداري در ايران منحصر بفرد است. اين سد توسط شركت مهندسي سپاه از تاريخ اول مهرماه سال 80 آغاز شده است و مكان آن در 12 كيلومتري منطقه گتوند خوزستان مي باشد. هدف از ساخت اين طرح توليد سالانه 4500 ميليون كيلو وات ساعت انرژي برق آبي است كه قابل توسعه تا 2 برابر خواهد بود. همچنين اين سد قابليت ذخيره 5/4 ميليارد متر مكعب از آب كارون را دارد و مهار سيلاب هاي مخرب كارون نيز از جمله اهداف ساخت اين سد مي باشد. مشخصات اصلي سد به اين شرح است: - نوع سد سنگريزه اي با هسته رسي - ارتفاع از پي 180 متر - سنگبرداري بدنه و سرريز 23 ميليون متر مكعب - خاكريزي و سنگريزي بدنه 26 ميليون متر مكعب - بتن ريزي 1 ميليون متر مكعب است. *اسكله شهيد باهنر اين اسكله به همت مؤسسه عمران ساحل از زير مجموعه هاي قرب نوح ساخته شده است. در مجموع 605 متر طول دارد و وسعت حوضچه آن 20 هكتار مي باشد. براي ساخت اين حوضچه 5/1 ميليون متر مكعب خاكبرداري صورت گرفته است. در مجموع براي ساخت اين اسكله بزرگ كه يكي از افتخارات نيروي دريايي مي باشد 32 هزار متر مكعب بتن ريزي انجام شده است. احداث راه و محوطه سازي به وسعت 12 كيلومتر و احداث ساختمان هاي پشتيباني به مقدار 25 هزار متر مربع از اقدامات جانبي اين طرح مي باشد. اين اسكله در تاريخ 28/7/80 به بهره برداي كامل رسيده است.