Telegram RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 257200
تاریخ انتشار : 1 تیر 1398 22:54
تعداد بازدید : 63

تحقیر هژمونی نظامی آمریکا / فرهیختگان

خبر کوتاه بود و برای خیلی ها شوکه کننده. بامداد پنجشنبه یک فروند پهپاد جاسوسی آمریکا توسط پدافند هوایی ایران هدف قرار گرفت و سرنگون شد. این خبری بود که خیلی زود در صدر رسانه های بین المللی جا خوش کرد
خبر کوتاه بود و برای خیلی ها شوکه کننده. بامداد پنجشنبه یک فروند پهپاد جاسوسی آمریکا توسط پدافند هوایی ایران هدف قرار گرفت و سرنگون شد. این خبری بود که خیلی زود در صدر رسانه های بین المللی جا خوش کرد و از همان موقع به کانون تحلیل ها و تفسیرهای مقامات، کارشناسان و رسانه ها تبدیل شد.


برآوردهای اولیه نشان می داد پهپاد «گلوبال هاوک» در دقایق اولیه بامداد پنجشنبه از یکی از پایگاه های نیروهایی آمریکایی در امارات برخاسته و در حالی که کاملا در وضعیت استتار قرار داشته با حضور در آسمان ایران، از تنگه هرمز به سمت چابهار رفته و به جاسوسی پرداخته؛ عملیاتی که البته ناتمام ماند و عقاب آمریکایی در منطقه روبه روی کوه مبارک استان هرمزگان هدف آتش پدافند نیروی هوافضای سپاه قرار گرفت و سرنگون شد.


مقر فرماندهی نیرو های آمریکا در منطقه غرب آسیا (سنتکام) اما این ادعا را رد کرد و مدعی شد این هواپیمای بدون سرنشین بدون ورود به حریم هوایی هرمزگان و بر فراز تنگه هرمز توسط پدافند هوایی ایران ساقط شده و این یک حمله بی دلیل به یک دارایی نظارتی ایالات متحده در حریم هوایی بین المللی بوده است. یافت شدن تکه هایی از لاشه پهپاد در آب های ایران اما این ادعا را تا حد زیادی زیر سوال می برد.


ترامپ در نخستین واکنش در توئیتی کوتاه نوشت: «ایران اشتباه بسیار بزرگی مرتکب شد.» رسانه ها هم از جلسه اضطراری در کاخ سفید با حضور رئیس جمهور آمریکا خبر دادند. در این میان برخی رسانه های آمریکایی با تقویت ادبیات جنگی تلاش کردند به این تصور دامن بزنند که جنگی قریب الوقوع در پیش است. دراین باره می توان به دکور خاص استودیوی شبکه «فاکس نیوز» اشاره کرد که در پس زمینه آن تعابیری چون «افزایش تنش» و «آماده برای جنگ» به چشم می خورد.
به رغم این فضاسازی ها، گویا ترامپ در فضایی دیگر به سر می برد. رئیس جمهور آمریکا تلاش کرد سطح ماجرا را قدری تقلیل دهد و آن را به عنوان یک اقدام شخصی تفسیر کند. او در حاشیه دیدار با نخست وزیر کانادا در واکنشی قابل تامل گفت فکر می کند اشتباهی رخ داده باشد و به تصور او، یک ژنرال یا فرد دیگری به اشتباه فرمان سرنگونی این پهپاد را صادر کرده است. ترامپ همین جا تصریح کرد: «نمی گویم آن کشور [ایران] اشتباه کرده است بلکه یکی از افراد تحت فرماندهی مرتکب اشتباه شده است. برای من سخت است باور کنم کسی عمدا این کار را انجام داده باشد.»


رئیس جمهور آمریکا در واکنش به این تلقی که برخی اعضای کابینه اش او را به سمت جنگ با ایران سوق می دهند هم تاکید کرد: «نه، نه، نه! به هیچ وجه چنین نیست بلکه در بسیاری از موارد برعکس است. من قبلا هم گفته بودم می خواهم از این جنگ های بی پایان خارج شوم و در کارزار انتخاباتی خود نیز این را گفتم.»
نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا بعد از جلسه اضطراری با ترامپ ضمن پرهیز دادن مقامات واشنگتن از بی پروایی تاکید کرد باید به گونه ای برخورد کنیم که تنش جدیدی ایجاد نشود. پلوسی این را هم گفت که فکر نمی کنم رئیس جمهور می خواهد به جنگ با ایران برود و اساسا هیچ تمایلی برای وارد شدن به جنگ در کشور ما وجود ندارد.» جیم ریش، رئیس جمهوری خواه کمیته روابط خارجی مجلس سنای آمریکا هم بعد از پایان این جلسه گفت: «رئیس جمهور نمی خواهد وارد جنگ با ایران شود. کنگره هم این را نمی خواهد. مردم آمریکا هم نمی خواهند.»


همان موقع رسانه ها به نقل از «دیلی بیست» خبر دادند رئیس جمهور آمریکا مشاورانش را هم از تنش های لفظی با ایران برحذر داشته. این در حالی بود که تنها چند روز قبل تر مایک پمپئو گفت درخصوص ایران همه گزینه ها ازجمله اقدام نظامی روی میز است و جان بولتون هم ایران را به اقدام نظامی تهدید کرده بود.
درباره مجموعه این تحولات که در 48 ساعت گذشته با سرعتی فوق العاده اتفاق افتاد، گفتنی هایی هست که به نظر می رسد لااقل بخشی از آنها کمتر مورد توجه قرار گرفته اند.


1 میهمان ناخوانده آمریکایی در شرایطی پاورچین پاورچین وارد آسمان ایران شد که به نظر می رسد ماموریتی مهم را در دستورکار داشت. گلوبال هاوک با حضور بر فراز تنگه هرمز درصدد بود به تصویر دقیقی از آرایش نظامی ایران در تنگه هرمز برسد تا در روز مبادا و برای شرایطی که ایران تصمیم بگیرد تهدیدات علنی خود را برای بستن تنگه هرمز عملی کند، به کار آید.


2  بدون تردید اگر هر کشور دیگری اقدام به سرنگونی پهپاد آمریکایی کرده بود پاسخ واشنگتن به گونه دیگری رقم می خورد و شاید مقامات آمریکایی خیلی زودتر از اینها برای چگونگی پاسخ متقابل به جمع بندی می رسیدند. اهرم های بازدارنده ایران اعم از توانمندی های نظامی، نفوذ منطقه ای، دست به اسلحه بودن همپیمانان استراتژیک و... مانع از آن خطای راهبردی آمریکا و حرکت به سمت اقدام نظامی شد. در چنین فضایی گزینه پاسخ نظامی محدود هم نتوانست اجماع مقامات در واشنگتن را به خود جلب کند. هرچه باشد آمریکایی ها به اندازه کافی نسبت به این موضوع واقفند که در مواجهه با ایران، جنگ محدود اساسا موضوعیت ندارد و هرگونه اقدام نظامی ولو محدود، با پاسخ نامحدود و غیرقابل پیش بینی ایران مواجه خواهد شد. پاسخی که به طور حتم خاتمه چنین جنگی را از کنترل ارتش آمریکا خارج خواهد ساخت.


3  ترامپ در نخستین اظهارنظرها بعد از ماجرای گلوبال هاوک، همه تلاشش را کرد تا اطمینان دهد هرگونه درگیری نظامی منتفی است و توسل به توجیهاتی چون «اگر این هواپیما سرنشین داشت، وضعیت فرق می کرد»، «این یک اشتباه فردی بوده» و «باورش برایم سخت است ایران دست به چنین کاری زده باشد» نیز بیش از هرچیز ریشه در بازدارندگی ایران از سویی و نیاز او به قرار گرفتن در پوزیشن صلح طلبی به دلیل محدودیت های داخلی و بین المللی در حدفاصل دو سال مانده به انتخابات ریاست جمهوری آمریکا از دیگرسو دارد.


4  با شکست پروژه میانجیگری نخست وزیر ژاپن و کمتر از یک هفته پس از آنکه میانجی چشم بادامی دست خالی تهران را ترک کرد، آمریکایی ها ورژن جدیدی از تلاش ها برای بردن ایران به گوشه رینگ مذاکره را در پیش گرفتند، تلاش هایی که انصافا این بار تا حد زیادی بر پیچیدگی های آن افزوده شده و نسخه به روزشده ای از دوگانه تولید ترس از جنگ و ارائه تصویر صلح از ترامپ را با هدف وجاهت بخشی به آمریکا به تصویر می کشد.


آمریکایی ها در حالی پهپاد فوق پیشرفته «عقاب جهانی» را روانه تنگه هرمز کردند که به طور طبیعی واکنش ایران از دو حالت خارج نبود؛ یا این پهپاد ماموریتش را با موفقیت به پایان می رساند و سر سالم به در می برد و به پایگاه مبدا برمی گشت یا آنکه هدف پدافند هوایی ایران قرار می گرفت.
اگر ارتش آمریکا پاسخ مقتضی را در خلال این ماموریت دریافت نمی کرد فضا این طور صورت بندی می شد که در حالت نخست پدافند هوایی ایران از شناسایی و انهدام پرنده آمریکایی ناتوان بوده و این می توانست در عملیات های بعدی نیز گزاره ای قابل اتکا باشد. به هر روی آن طور که بعد از این حادثه اعلام شد بسیاری از جنگنده های پیشرفته آمریکایی از همین سامانه راداری بهره می برند و انهدام گلوبال هاوک حالا موقعیت آنها را هم به خطر انداخته است. حالت دوم در این فرض آن بود که ایران به رغم اطلاع از حضور پهپاد آمریکایی در آسمانش -مقامات ایرانی از هشدارهای چندباره به این پهپاد خبر داده اند- ترجیح داده به خاطر واهمه از تبعات بعدی، نسبت به این موضوع سکوت کند و این یعنی فشارها بر ایران تاثیرش را گذاشته و بر این اساس راه بر ادامه فشارها نیز باز است.
فرضیه دوم از این قرار بود که ایران نسبت به حضور غیرقانونی پهپاد آمریکایی بر فراز آسمان هرمزگان بی تفاوت نخواهد نشست و با سرنگون کردن آن فضایی را در اختیار واشنگتن قرار می دهد که بتواند از سویی عملیات روانی یکی، دو سال اخیر علیه تهران را تشدید کرده و حلقه فشار افکارعمومی را برای مقامات ایران تنگ تر کند و از دیگرسو بهانه مناسبی را برای حمله نظامی به ایران در اختیار واشنگتن قرار دهد.
فرضیه اول که با سرنگونی عقاب آمریکایی به کلی از حیز انتفاع ساقط شد، موقعیت بازدارندگی ایران و توانمندی های دفاعی آن هم امکان هرگونه اقدام نظامی در چارچوب فرضیه دوم را منتفی کرد. این باعث شد آمریکایی ها صرفا به بهره برداری های تبلیغاتی و روانی از این ماجرا کفایت کنند.
مواضع ضد و نقیض و نمایش گونه مقامات آمریکایی درباره جنگ با ایران را در این چارچوب باید ارزیابی کرد و به نظر می رسد آمریکایی ها حالا عزم شان را جزم کرده اند تا با ارائه تصویری خواهان مذاکره و غیرجنگ طلب از خود به افکارعمومی، ایران را در موقعیت تنش زایی در منطقه تثبیت کنند. به بیان دقیق تر، روایت آمریکا از مجموعه تحولات یکی، دو هفته اخیر آن خواهد بود که ایالات متحده پیام مذاکره به ایران داد، اما ایران علیه نیروهای نظامی آن اقدام کرد.
انتشار خبر پیام عمان به تهران از سوی ترامپ مبنی بر آنکه رئیس جمهور آمریکا با هرگونه جنگی علیه ایران مخالف بوده و خواستار گفت وگو با تهران درباره مسائل مختلف است، در چارچوب همین سناریو ارزیابی می شود؛ سناریو یی که براساس آن قرار است مردم ایران بر سر دو راهی مذاکره یا تن دادن به جنگ قرار گیرند.
جالب آنکه «رویترز» برای تکمیل این سناریو دست به دامان خبرسازی هم شد و به نقل از یک مقام ایرانی ادعا کرد: «پاسخ فوری تهران به آمریکا آن بود که تصمیم در این رابطه برعهده رهبر معظم انقلاب است.» این در حالی است که فارغ از بیانیه رسمی شورای عالی امنیت ملی، اساسا انتقال پیام های رسمی از قاعده ای مشخص پیروی می کند و اینکه یک مقام رسمی بگوید فلان موضوع در اختیار من نیست و دیگری باید درباره آن تصمیم بگیرد، بیشتر به یک طنز شبیه است تا به واقعیات مناسبات دیپلماتیک. هرچه باشد ترامپ به دنبال نمایش صلح است و انهدام پهپاد آمریکایی ابزار خوبی را در اختیار آن قرار داده است.

تفنگداران پفکی!

10 تفنگدار نظامی آمریکایی در مقابل دریادلان سپاه زانو زدند؛ این خبری بود که 22 دی 94 به سرعت تصاویرش در جهان مخابره شد. دو شناور رزمی آمریکایی با تجهیزات گسترده فنی و سلاح های نیمه سنگین حامل 10تفنگدار به آب های سرزمینی جمهوری اسلامی ایران تجاوز کردند؛ اقدامی که با واکنش سریع شناورهای رزمی نیروی دریایی سپاه در منطقه مواجه شد. اتفاق حوالی جزیره فارسی افتاد و شناور توقیف شده به جزیره منتقل شد. به گفته محسن رضایی، دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام، تجهیزات این شناورها تا آنجا پیش رفته بود که حتی بدنه آنها به گونه ای طراحی شده که سلاح های سبک روی آن کارآیی نداشته و انواع سلاح و مهمات را درون خود حمل می کنند.


مطابق آنچه که سردار سلامی، جانشین وقت فرمانده کل سپاه اعلام کرد، بعد از جنگ جهانی دوم هیچ کشوری در جهان نتوانسته بود حتی یک نظامی آمریکایی را دستگیر کند. از این رو دستگیری 10تفنگدار آمریکایی با آن همه تجهیزات آن هم به راحتی آب خوردن توسط دریادلان سپاه، برای آمریکا بسیار گران تمام شده بود. اگرچه جمهوری اسلامی در لحظه ورود این دو شناور رزمی آمریکا آنها را شناسایی و دستگیر کرده بود، ولی سیستم هوشمند ایالات متحده بعد از گذشت یک ساعت متوجه توقیف شناورهای متجاوزش شد.


بعد از آن نیروی دریایی این کشور که شکست هیمنه پوشالی اش را باور نکرده بود، به رسم گردن کشی های همیشگی خود با ارسال 18 هواپیمای جنگنده و تعداد زیادی بالگرد و هواپیمای بدون سرنشین به منطقه درصدد جوسازی برآمد، ولی کمتر از یک ساعت نشد که دریافت دوران رفتارهای غیرحرفه ای همانند «دوران بزن و دررو» به پایان رسیده است.


این گونه بود که رفتارها تغییر کرد. خط و نشان های تهاجمی جای خود را به ادبیات ملتمسانه وزیر امور خارجه آمریکا داد. کری، وزیر خارجه وقت آمریکا آن گونه که به دریادار فدوی نقل شده بود، طی تماس ملتمسانه با همتای ایرانی اش اعلام کرد شناورهای رزمی آمریکا به اشتباه وارد آب های سرزمینی ایران شدند. ظریف نقل کرد به شکل تمنا و خواهش درخواست می کرد که این نیروها آزاد شوند و گفته بود اشتباه رخ داده است. از طرف دیگر خبرهایی از عتاب سران آمریکا به رئیس ستاد ارتش این کشور منتشر شد.


جمهوری اسلامی اما با متانت و به دور از هرگونه هیجان اعلام کرد بررسی های لازم صورت خواهد گرفت. بعد از بررسی ها مشخص شد ورود نظامیان آمریکایی به داخل آب های سرزمینی ایران به دلیل خرابی سیستم های ناوبری بوده و ایران نیز از خطای غیرعمدی آنان چشم پوشی کرد.
تصاویر تفنگداران مستأصل و زانوزده آمریکایی روی عرشه قایق و دست هایشان که به علامت تسلیم پشت سر قلاب کرده بودند و چشم های اشکبارشان پس از دستگیری، تصویر واقعی از ارتش آمریکا بود که به دنیا مخابره شد. خبرگزاری رویترز این افتخارآفرینی ایران را حادثه ای دراماتیک خواند و تاکید کرد که «آمریکایی ها امید به پنهانکاری این افتضاح داشتند.»


روزنامه «جروزالم پست» هم به نقل از یکی از مقامات پنتاگون معترف شد: «ایران در ماجرای تفنگداران آمریکایی بدون هیچ پیامدی آمریکا را تحقیر کرد.»
جان کربی، سخنگوی وقت وزارت خارجه آمریکا نیز اظهار داشت کسی دوست ندارد تصاویر تفنگداران زانوزده اش را ببیند.

از طبس تا هرمزگان

سرنگونی غول فوق پیشرفته آمریکایی درست 31 سال بعد از آن اتفاق افتاد که نیروی دریایی آمریکا هواپیمای مسافربری ایران را بر فراز آب های خلیج فارس هدف قرار داد و ده ها انسان بی گناه را به کام مرگ کشاندند. اتفاقی که در واپسین ماه های جنگ عرصه را حسابی بر ایران تنگ کرد و آن طور که بعدها گفته شد در کنار مجموعه ای از عوامل، یکی از دلایلی بود که ایران را برای خاتمه جنگ به جمع بندی رساند.


در این حادثه هواپیمای مسافربری تهران-دبی در حالی که از خلیج فارس عبور می کرد هدف موشک ناو «یواس اس وینسنس» نیروی دریایی ارتش آمریکا قرار گرفت و تمامی 290 سرنشین آن به شهادت رسیدند. دولت آمریکا البته هیچ وقت مسئولیت این حادثه را به عهده نگرفت و هیچ کدام از خدمه این ناو محکوم نشدند. درعوض حتی ویلیام راجرز، فرمانده ناو جنگی آمریکا مدال شجاعت هم گرفت. آن روز ایران پاسخ درخوری برای این اقدام غیرانسانی نداشت و صرفا با توسل به انگاره های حقوق بشری سعی کرد آمریکا را در افکار عمومی محکوم کرده و مظلومیت خود را به تصویر بکشد. این واقعیتی بود که استعداد نظامی جمهوری اسلامی ایران در آن مقطع پاسخگوی اقدام قابل توجه و بازدارنده خاصی نبود و عملا امکانی برای این اقدام وجود نداشت.


پیش از این هم البته در سال های بعد از انقلاب، دست درازی آمریکا به خاک ایران مسبوق به سابقه بوده است. عملیات پنجه عقاب و حضور 6 فروند هواپیما و هشت فروند هلی کوپتر ارتش آمریکا در صحرای طبس، نمونه روشنی از این موضوع است. 6 ماه بعد از ماجرای اشغال لانه جاسوسی آمریکا، با دستور جیمی کارتر، رئیس جمهور این کشور، نیروهای نظامی این کشور در عملیاتی حساب شده راهی ایران شدند تا با حضور در تهران، 53 گروگان شان را آزاد کنند و به کشورشان بازگردند.


عملیاتی که البته گرچه به مدد امدادهای غیبی و توفان شن شکست خورد و بی نتیجه ماند، اما نشان از یک حفره بزرگ نظامی در تامین امنیت ایران داشت. حفره ای که به لطف آن نیروهای نظامی آمریکا موفق شده بودند بدون اطلاع نهادهای نظامی تا مرکز ایران پیش آیند و حتی امیدوارانه نقشه حضور مخفیانه در مرکز تهران را بکشند. آن روز هیچ کس متوجه این حضور نشد و تازه بعد از شکست عملیات و بازگشت آمریکایی ها، پرده ها فرو افتاد و مقامات ایرانی متوجه چنین حادثه ای شدند.
 امروز اما به لطف پیشرفت های چشمگیر در حوزه توانمندی های نظامی و فرا تر از آن روحیه اعتمادبه نفس ملی، ماجرا به کلی متفاوت شده و براساس استراتژی «دوران بزن و در رو تمام شد» هیچ اقدامی در هیچ سطحی علیه تمامیت ارضی ایران بدون جواب نمی ماند. امروز در مرحله ای قرار داریم که ناوهای فرامنطقه ای برای تردد در خلیج فارس باید به زبان فارسی سخن بگویند. جانشین فرمانده کل سپاه پیش از این در گفت وگویی گفته بود: «چند سال پیش به فکر دوستان ما رسید همه ناو هایی که در خلیج فارس هستند باید فارسی صحبت کنند، بنابراین اکنون در همه این ناوها مترجم زبان فارسی وجود دارد و الان هم زبان فارسی صحبت می کنند.»


اتفاق بامداد پنجشنبه حتما در تقویم نظامی آمریکایی ها به صورت ویژه ثبت خواهد شد. غول فوق پیشرفته آمریکایی درحالی بر فراز آسمان ایران منهدم شد که فرمانده نیروی هوافضای سپاه اعلام کرد این تنها یک اخطار بود و ما می توانستیم هواپیمای جاسوسی 8P آمریکایی که 35 نفر سرنشین هم داشت و به مرزهای هوایی ایران تعرض کرده بود را مورد هدف قرار دهیم. اینها یعنی دستگاه عاقله آمریکا باید محاسبات شان درباره توان بازدارندگی ایران را از نو بازنویسی کنند.

ایران پهپادی را ساقط کرد که پس از دستور دونالد ترامپ برای تقویت نیروهای آمریکایی، راهی غرب آسیا شد

پایان میهمان ناخوانده

میهمان تازه از راه رسیده آمریکایی، خیلی زودتر از آنکه آمریکایی ها تصور کنند به پایان تلخ خود رسید و توسط پدافند هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی سرنگون شد و به پایان خود رسید. پهپاد آمریکایی «MQ-4C تریتون» همین چند روز پیش و پس از آنکه دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا با تقویت نیروهای آمریکایی موافقت کرد، راهی غرب آسیا شد. سرنگونی این پهپاد که سایت گیزمودو (وبگاه مورد طراحی، فناوری و مطالب علمی) از آن به عنوان یک هواپیمای «بسیار جدید» یاد کرده است به قدری غیرمنتظره بود که ترامپ در لحظه اطلاع از آن واکنش تندی اتخاذ کرد. البته این واکنش ساعاتی بعد با عقب نشینی اش تعدیل شد و او تلاش کرد این اتفاق را ناشی از اشتباه فردی یک فرمانده ایرانی بداند. ایران البته با انتشار فیلم هدف قرار دادن پهپاد و ارسال نامه های جداگانه به آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد و همچنین شورای امنیت این تلاش ها را ناکام گذاشت.

پس از انتشار خبر انهدام پهپاد آمریکایی، ترامپ سران کنگره را جمع کرد تا اطلاعاتی را که مدعی آن هستند به آنها هم ارائه دهد و درباره پاسخ آمریکا به این اقدام رایزنی کند. نتایج پاسخ آمریکا به تهران را روز گذشته شخص دونالد ترامپ اعلام کرد. او در مجموعه ای از پیام های توئیتری به سبک همیشگی، ابتدا به باراک اوباما، رئیس جمهور سابق آمریکا برای توافق هسته ای با ایران تاخت و پس از طرح این ادعا که «ایران امروز بسیار ضعیف تر از زمانی است که ریاست جمهوری را آغاز کردم»، نوشت: «آنها روز دوشنبه به یک پهپاد که بر فراز آب های بین المللی در پرواز بود شلیک کردند. ما شوکه شدیم و شب گذشته تصمیم گرفتیم به سه نقطه مختلف حمله کنیم. هنگامی که پرسیدم چند نفر خواهند مرد؟ یک ژنرال پاسخ داد 150 نفر. 10 دقیقه قبل از حمله آن را متوقف کردم.»  ترامپ در حالی ادعا می کند که آماده هدف قرار دادن سه نقطه در خاک ایران بوده که او از چند هفته گذشته به دلیل اظهارات تنش زا علیه ایران و احتمال درگیری نظامی، تحت فشار سنگین کنگره است. علاوه بر این، نمایندگان مجلس آمریکا با نگرانی از تشدید اوضاع خاورمیانه، ترامپ را از هر اقدام منجر به درگیری با ایران برحذر داشتند و طرحی را تصویب کردند که به موجب آن رئیس جمهوری آمریکا نمی تواند از مجوز سال 2001 مربوط به حادثه 11سپتامبر برای جنگ با ایران استفاده کند.

در نشست 90 دقیقه ای که پنجشنبه شب به وقت تهران ترامپ با سران کنگره داشت، او هیچ چراغ سبزی از سران کنگره دریافت نکرد. وی علاوه بر اینکه نتوانست برای پاسخ به تهران به یک جمع بندی برسد، حتی در تدوین یک بیانیه نیز ناکام ماند. در این نشست نانسی پلوسی رئیس مجلس نمایندگان، چاک شومر رهبر اقلیت دموکرات ها در سنا و روسا و اعضای ارشد کمیته های روابط خارجی و خدمات نظامی سنا و همچنین کمیته های متناظر در مجلس نمایندگان حضور داشته اند. ترامپ در موضع گیری های متناقض درباره سرنگونی این پهپاد اعلام کرد که تصور نمی کند این تصمیم ایران باشد و احتمال می دهد که اشتباه یک فرمانده یا یک نفر باشد.

  ویژگی های پهپاد آمریکایی

شبکه خبری «فاکس نیوز» در گزارشی که روز پنجشنبه منتشر کرده است، به تشریح مشخصات این پهپاد پرداخته و نوشته است MQ-4C می تواند در ارتفاع 60هزار پا یا 17 کیلومتری به مدت 30ساعت پرواز کند. از این پهپاد برای جاسوسی از مخابرات نیروهای مسلح ایران و همچنین ردیابی کشتی ها در آبراهه های شلوغ استفاده شده است. به نوشته فاکس نیوز، قیمت هر پهپاد MQ-4C تا 180 میلیون دلار است. برخی شبکه ها قیمت این پهپاد را با لحاظ کردن هزینه تحقیق و توسعه، بیشتر از این رقم عنوان کرده اند. این هواپیماهای تجسسی قادرند منطقه ای بزرگ تر از یونان را ظرف 24 ساعت رصد کنند. آنها نیمه اتوماتیک هستند، به این معنا که دستورات لازم به آنها داده می شود، به سمت سایت هدف پرواز می کنند، ماموریت شان را انجام می دهند و به نقطه اعزام برمی گردند. به گزارش فارس، «ایمی زگرات»، عضو ارشد اندیشکده «هوور» درباره ارتفاع پرواز این هواپیما و توانمندی های لازم برای هدف قرار دادن آن به نشریه تایم می گوید: «مهم ترین ویژگی این پهپاد، ارتفاع پرواز آن است. این هواپیما در ارتفاع بسیار بالا پرواز می کند بنابراین این واقعیت که ایرانی ها توانستند آن را سرنگون کنند نشان دهنده توانمندی های قابل توجه آنهاست. سرنگون کردن این هواپیما به نوعی نشانه ای برای ایالات متحده است مبنی بر اینکه ایران توانمند تر از آن است که ما تصور می کردیم.»

اطلاعات منتشرشده روی وب سایت شرکت سازنده نشان می دهد در جریان حمله به عراق در سال 2003، سهم این هواپیماها از کل سورتی های پرواز هواپیماهای شناسایی آمریکا فقط پنج درصد بود، در حالی که بیش از 55 درصد کل اطلاعات حمله مربوط به اطلاعات به دست آمده از آنها بود؛ این موضوع میزان ارزش آنها در عملیات های آمریکا را نشان می دهد. با آنکه از این هواپیما برای عملیات های تجسس استفاده می شود آنها در دسته هواپیماهای پنهانکار جای نمی گیرند. پهنای بال آنها 130 فوت و شبیه به هواپیماهای مسافربری بوئینگ 737 است. آنها در مقایسه با هواپیماهای جنگی، بزرگ، سنگین و کند به شمار می روند. «دن گتینگر»، از مدیران «مرکز مطالعات پهپادی» در «کالج بارد» آمریکا به تایم گفت: «این هواپیماها سریع نیستند. آنها به راحتی برای رادارها قابل دیدن هستند. عمدا طوری طراحی شده اند که با سرعت کم در ارتفاعات بالا پرواز کنند. قادرند بالای یک منطقه درجا بزنند و هر چقدر که می توانند اطلاعات جمع کنند.» این نوع هواپیماها تکنولوژی های پیشرفته ای مانند دوربین های مادون قرمز و با کیفیت حمل می کنند. آنها همچنین حسگرهایی دارند که قادر به شنود مکالمات تلفنی و رادیویی هستند. با وجود این، پایگاه نشنال اینترست نوشته ساقط شدن این پهپاد، یکی از ضعف های پنتاگون در انجام عملیات های تجسس را نشان می دهد. ارتش آمریکا برای انجام چنین ماموریت هایی متکی به هواپیماهای کند و غیررادارگریزی است که در برابر پدافند هوایی ایران، روسیه و چین آسیب پذیر است.

پاسخ قاطعانه

«ضربت محرم»، پاسخ مقتدرانه موشک های بومی بالستیک ذوالفقار و قیام به تروریست ها بود. تروریست هایی که شنبه 31 شهریورماه 97 همزمان با رژه نیروهای مسلح به سوی مردم و نیروهای نظامی در اهواز شلیک کرده بودند. بامداد دوشنبه 9 مهر 97، کرمانشاه میزبان موشک های بومی شد تا انتقام خون شهدای اهواز به خصوص کودک چهارساله اهوازی را بگیرد و تروریست ها مطمئن شوند اگر «یکی بزنند 10 تا خواهند خورد». این تروریست های تحت حمایت آمریکا در منطقه موسوم به شرق فرات (البوکمال و دیرالزور کشور سوریه) مورد ضربه موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی قرار گرفتند و طی این عملیات، سرکردگان جنایت تروریستی اهواز و فرماندهان داعش کشته یا زخمی شدند. اقدام ایران از آنجایی اهمیت بیشتری می یافت که این منطقه تحت تسلط ارتش آمریکاست و همین موضوع بالش نرمی را زیر سر تروریست ها نهاده بود. از طرف دیگر مهم این بود که پهپاد های جمهوری اسلامی با عبور از یکی، دو کشور خود را به این مناطق رسانده و موشک های بومی ایران با طی مسافت طولانی چنین دقیق هدف را نشانه گرفته بودند. سردار امیرعلی حاجی زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه در این خصوص با تاکید بر اینکه تروریست ها از فشنگ استفاده کردند و ما با موشک جواب شان را دادیم، اقتدار ایران را بیش از پیش به رخ ابرقدرت ها کشید. ضرب شست بامداد دوشنبه نیروهای نظامی کشورمان علیه تروریست ها اولین اقدام موشکی-پهپادی نبود. به عبارت دیگر، عملیات موفقیت آمیز ضربت محرم را می توان سومین عملیات موفقیت آمیز سپاه علیه تعدی تروریست ها نسبت به امنیت کشورمان خواند. اولین بار 28 خرداد سال 96 در پاسخ به حمله تروریستی 17 خرداد گروهک تروریستی داعش به مجلس شورای اسلامی و اقدامات تروریستی در اطراف حرم امام خمینی(ره) که منجر به شهادت حدود 20 نفر و زخمی شدن 52 نفر از هم میهنان مان شد، سپاه پاسداران طی عملیات «لیله القدر»، 6 فروند موشک بالستیک قیام و ذوالفقار را به مواضع تروریست های داعشی در استان دیرالزور سوریه شلیک کرد. در دومین عملیات موشکی، 17 شهریور سال 97 در پی شرارت های گروهک های تروریستی از اقلیم کردستان عراق علیه مناطق مرزی جمهوری اسلامی ایران، که با اعزام تیم های متعدد تروریستی، ایجاد ناامنی و ارتکاب اعمال خرابکارانه و سلب امنیت و آرامش مردم استان های آذربایجان غربی، کردستان و کرمانشاه صورت گرفته بود، سپاه پاسداران جلسه سران و مرکز آموزش تروریست های دموکرات کردستان را با هفت فروند موشک بومی هدف قرار داد. پهپادهای بومی سپاه نیز در این عملیات بالای سر مقر فرماندهی و کمپ آموزشی تروریست های حزب دموکرات حضور یافته و به طور آنلاین تصاویر لحظات اصابت موشک ها را به مرکز فرماندهی عملیات ارسال کردند.

آمریکا وجهه اش را از دست داد

سرنگونی پهپاد آمریکایی «گلوبال هاوک» در رسانه های خارجی و به ویژه آمریکایی بازتاب ویژه ای داشته است و تحلیلگران به بررسی واکنش تهران به واشنگتن پرداخته اند. خبرگزاری آسوشیتدپرس با پوشش این خبر مدعی شد: «در حالی که تنش میان ایران و آمریکا بالا گرفته است، این اتفاق می تواند احتمال درگیری نظامی میان ایران و آمریکا را بالا ببرد.» سی بی اس، فاکس نیوز، سی ان ان، یورونیوز، العربیه، بی بی سی، تایمز آو اسرائیل، ان بی سی، الجزیره، دویچه وله و... رسانه هایی بودند که به پوشش این خبر و تضاد روایت آمریکا با ایران درباره موقعیت مکانی پهپاد پرداخته اند. خبرگزاری رویترز و راشاتودی سرنگونی هواپیمای جاسوسی آمریکا در مرزهای ایران را باعث افزایش سه درصدی قیمت نفت دانستند. پس از انتشار خبر هدف قرار گرفتن پهپاد آمریکایی، تحلیلگران به بررسی معنای این اتفاق و واکنش آمریکا به آن پرداخته و درباره آنها سخن گفته اند. مامون ابونوار، کارشناس نظامی سرنگونی پهپاد آمریکا را «سیلی محکم به آمریکا» دانست «تا به آمریکا بفهماند بیشتر از این گردنکشی نکند.» او پیام اقدام ایران را بسیار محکم و مقتدرانه دانست و گفت: «کاری از آمریکا برنمی آید جز تهدید و وعید.»

او تصریح کرد: «مهم این نیست این پهپاد کجا پرواز کرده، آنچه مهم است سرنگونی این پهپاد توسط ایران است.» هشام جابر، کارشناس دیگر نظامی می گوید یکی از اهداف آمریکا تست سامانه های پدافندی ایران بوده است. او گفت: «یکی از اهداف آمریکا از به پرواز در آوردن این هواپیمای پیشرفته (به جز جاسوسی) تست سامانه پدافند ایران بوده که با سرنگونی آن کلیه محاسبات آمریکا به هم ریخته است.»

او به نکته بسیار مهم تری اشاره کرد و گفت که «دوبار کاخ سفید برای بررسی این حادثه جلسه گذاشته است چون جنگنده های اف35 و اف22 از همین سامانه راداری و رادارگریزی بهره می برند که شناسایی و سرنگون شده است.» این اظهارنظر به این معناست که در صورت هر نبردی، جنگنده های آمریکا توانایی عبور از سامانه های پدافندی ایران را نخواهند داشت. «اولریک فرانک» که دارای دکتری روابط بین الملل از دانشگاه آکسفورد و متخصص کاربردهای نظامی پهپادهاست، هدف قرار دادن این پهپاد را باعث از دست دادن وجهه آمریکا دانسته است. او در گفت وگویی، با «دردناک » خواندن سرنگونی پهپاد آمریکایی توسط پدافند هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در استان هرمزگان، تصریح کرد تصور این بود که این پهپاد هدف قرار نخواهد گرفت اما چنین نشد و آمریکا وجهه خود را از دست داد.

او با تاکید بر اینکه «پهپادی که سپاه پاسداران در نزدیکی تنگه هرمز سرنگون کرده، بزرگ ترین و گران ترین پهپاد نظامی تجسسی جهان است»، افزود: «این پهپاد از نوع «ام کیو 4 سی» به نام «ترایتن»و درواقع گونه ای از پهپاد «آرکیو 4» گلوبال هاوک است که در نیروی دریایی آمریکا به کار گرفته می شود و مختص فعالیت های تجسسی است.»

وی که با رادیوفردا وابسته به سازمان مرکزی جاسوسی آمریکا (سیا) گفت وگو کرده، با اشاره به اینکه «این پهپاد، بزرگ ترین پهپاد نظامی مورد استفاده است»، توضیح داد: «بحث پهپادی است که عرضش از یک بال تا بال دیگر حدود 40 متر است و تقریبا شبیه هواپیماهای تجاری است. این سیستم پهپادی به نام جاروبرقی اطلاعات شناخته می شود، چراکه انباشته از تکنولوژی های برتر تجسسی برای عملیات های نظارت و شناسایی است.»

وی با بیان اینکه «گلوبال هاوک بزرگ ترین پهپاد از نظر اندازه است، گفت: «حتی نمونه هایی از این پهپاد می تواند تا 35 ساعت در آسمان پرواز کند. در نتیجه مزیت این پهپاد آن است که می تواند برای مدت طولانی منطقه ای را از ارتفاع بسیار بالا و بدون نیاز به نشستن تحت نظر بگیرد.»

این کارشناس آمریکایی یادآور شد: «مطمئنا از دست دادن چنین سیستمی دردناک است، چون اولا یک سیستم بزرگ و گران است. مساله از دست دادن میلیون ها دلار است. البته که موضوع از دست دادن کمی پرستیژ و وجهه نیز به میان می آید، خصوصا وقتی چنین سیستمی در پی حمله سقوط کند.»

وی با بیان اینکه «این پهپاد بسیار بالاتر از حد معمول پهپادها پرواز می کند»، تاکید کرد: «تصور این بود که هدف قرار نخواهد گرفت. در نتیجه یک ضرر اقتصادی است، و در عین حال از دست دادن وجهه و موضوع سیاسی که مساله ساز است.»

چرا ترامپ جنگ نمی خواهد؟

میانه اردیبهشت سال جاری، اظهارنظر جان بولتون مشاور امنیت ملی ترامپ درباره اعزام ناو هواپیمابر و بمب افکن های ایالات متحده آمریکا «آبراهام لینکلن» به خلیج فارس برای ارسال «پیامی واضح به حکومت ایران» و اینکه «هر گونه حمله به منافع آمریکا یا متحدان آن با شدت عملی بی امان مواجه خواهد شد» تنش های ایران و آمریکا را به بالاترین سطح خود رساند و مقامات سیاسی و نظامی در دوطرف نسبت به یک درگیری نظامی واکنش نشان دادند. چند هفته بعد آمریکا از موضع تهاجمی خود عقب نشست و اعلام کرد به دنبال درگیری نظامی و جنگ با ایران نیست. اگر اظهارنظرهای مقامات آمریکایی را در دو سال گذشته مبنا قرار دهیم، آنها هر لحظه آماده یک جنگ بزرگ هستند ولی رد پای این جنگ را در عمل هیچ یک از مقامات آمریکایی نمی توان یافت. در میان تمام وعده های دونالد ترامپ، وعده پایان دادن به جنگ های پرهزینه به قدری مهم بود که او بارها و بارها بر آن تاکید کرد و درنهایت هم پیروز انتخابات ریاست جمهوری شد.

ترامپ در دوسال گذشته گام هایی نیز برای تحقق وعده هایی همچون خروج نظامیان آمریکایی از عراق، افغانستان و سوریه برداشته است. در اندیشه او، جنگ اصلی نه در غرب بلکه دقیقا در نقطه مخالف آن یعنی شرق آسیا و در چین است. او به خوبی به یاد دارد که گفت و گوی تلفنی با جیمی کارتر رئیس جمهور اسبق آمریکا که در پاسخ به نگرانی ترامپ از پیشی گرفتن چین از آمریکا گفته بود که «شاید علت این وضعیت این باشد که چین مثل آمریکا پول هایش را صرف جنگ نکرده است. آنها از زمانی که ما روابط دیپلماتیک عادی برقرار کردیم در هیچ جنگی حضور نداشتند. آمریکا در طول 242 سال موجودیتش تنها برای 16 سال در صلح به سر برده است.» ترامپ قصد ندارد به مسیر سابق بازگردد و آمریکا را درگیر یک جنگ دیگر کند.

  نامعلوم بودن زمان پایان

جدای از این، نگرانی ترامپ نسبت به سرنوشتی است که آمریکا در جنگ بعدی با آن روبه رو خواهد شد. اگر کشور مقابل آمریکا ایران باشد، واشنگتن برای هر اقدامی، نیاز به محاسبات ویژه ای دارد. مهم ترین عامل در شروع یک اقدام نظامی، «مدت جنگ» و زمان پایان آن خواهد بود. آمریکایی ها سابقه محاسباتی اینچنینی را در افغانستان و عراق دارند. آنها نزدیک به دو دهه است که در افغانستان درگیر جنگند و کمتر هفته ای است که تلفات ندهند. در حمله به عراق و افغانستان، آمریکا در اوج قدرت نظامی، سیاسی و اقتصادی قرار داشت و هژمون جهانی بود. از سوی دیگر نه در عراق و نه در افغانستان دولتی قدرتمند بر سر کار نبود ولی با این حال پایان دادن به جنگ در اختیار نیروهای آمریکایی نبود. در سال 2019 آمریکا نه هژمون جهانی است و نه قدرت برتر نظامی، سیاسی و اقتصادی. از سوی دیگر ایران، عراق و افغانستان نیست. تهران برخلاف این کشورها و بسیاری از کشورهای جهان، بازدارندگی خود را مبتنی بر توان داخلی تعریف و همین مساله طرف مقابل را در زمینه توان نظامی دچار بحران کرده است. بازدارندگی قدرتمند در کنار توانایی های نظامی ایران، بزرگ ترین مانع برای هر جنگی است. ایران نیز بارها به طرف مقابل هشدار داده است که جنگ را شما آغاز می کنید ولی به طور حتم پایان دهنده آن نخواهید بود.

  نامشخص بودن وسعت میدان جنگ

مساله دیگر از زمان پایان جنگ، میزان و مقیاس پاسخگویی ایران خواهد بود. ایران می گوید در صورت حمله، تمام پایگاه های آمریکا در منطقه را هدف قرار می دهد و حتی کشورهایی را که پایگاه های آمریکا در آن قرار دارند نیز دشمن تلقی می کند. این به معنای وسعت جنگ در تمام غرب آسیاست. علاوه بر پاسخ وسیع ایران، تهران در این نبرد تنها نخواهد بود و جبهه مقاومت هم علیه دشمن مهاجم اقدام خواهد کرد. اظهارات گروه های نظامی عراقی و همچنین سخنان اخیر سید حسن نصرالله درباره جنگ با ایران که گفته بود «جنگ با ایران به مرزهای این کشور محدود نخواهد شد و آتش به جان منطقه می افتد» این موضوع را به خوبی مشخص می کند.

  مخالفت افکار عمومی آمریکا با جنگ

عامل دیگر خودداری دولت ترامپ از ماجراجویی در منطقه، به افکار عمومی در آمریکا بازمی گردد. ترامپ در انتخابات 2016 رای آورد چون حرف های متفاوتی می زد. او بیش از همه مخالف جنگ بود و دائما از بازگشت سربازان آمریکایی به خانه سخن می گفت و برای آن هفت هزار میلیارد دلاری که در خاورمیانه خرج شد و دستاوردی نداشت، حسرت می خورد. این اظهارات در حدود سه سال گذشته بارها و بارها از سوی او در سخنرانی ها تکرار شده و تبدیل به یک گفتمان در آمریکا شده است. حداقل طرفداران ترامپ مخالف جنگ و هزینه های جنگی هستند. رئیس جمهور آمریکا هم این را به خوبی می داند و نمی خواهد در انتخابات سال آینده، عرصه را به جنگ ستیزانی همچون برنی سندرز واگذار کند. ترامپ با درک نگرانی افکار عمومی آمریکا از مواضع جنگ طلبانه اش درباره ایران، هفته گذشته در مراسم آغاز به کار رسمی کارزار انتخاباتی اش، به صراحت اعلام کرد که به دنبال جنگ در خاورمیانه نیست و بیشتر در پی صلح است. او در جمع حامیانش در ایالت فلوریدای آمریکا گفت: «ما در حال طی مسیری به سمت ثبات و صلح در خاورمیانه هستیم، چراکه کشورهای بزرگ خواهان مبارزه در جنگ های بی پایان نیستند، این جنگ ها (در منطقه غرب آسیا) به صورت ابدی ادامه داشته است، درحال شروع خارج کردن بسیاری از نظامیان (آمریکایی از این منطقه) هستیم. ما بالاخره آمریکا را در اولویت اول قرار داده ایم.» در انتخابات سوم نوامبر 2020 (13 آبان 99) مخالفت با جنگ عنصری تعیین کننده خواهد بود. ترامپ نمی خواهد بازنده این میدان باشد. او می خواهد صلح طلب ترین رئیس جمهور آمریکا به نظر برسد.

  مخالفت کنگره با هر ماجراجویی

کنگره هم از مخالفان هرگونه ماجراجویی در منطقه است. تازه ترین واکنش کنگره به اظهارات جنگ طلبانه برخی مقامات آمریکایی، نشست چهارشنبه گذشته کنگره آمریکا بود. در نشست کمیته فرعی کنگره درباره ایران که با حضور برایان هوک نماینده ویژه آمریکا در امور ایران برگزار شد، تقریبا تمام نمایندگان کنگره به هوک یادآوری کردند که اجازه هیچ جنگی بدون مجوز کنگره را ندارند. تد دویچ رئیس کمیته فرعی خاورمیانه، شمال آفریقا و تروریسم بین المللی مجلس نمایندگان آمریکا، الیوت انگل رئیس کمیته امور خارجی مجلس نمایندگان آمریکا، لی زلدن عضو جمهوری خواه ایالت نیویورک، برد شرمن نماینده دموکرات از کالیفرنیا، تد لو نماینده دموکرات کالیفرنیا و دیوید سیسیلینی عضو مجلس نمایندگان آمریکا به صراحت اجازه دولت برای جنگی دیگر را زیرسوال بردند و تاکید کردند: «داخل دولت کسانی هستند که می گویند جنگ با ایران اجتناب ناپذیر است اما دولت هیچ مجوزی برای جنگ با ایران ندارد.»

تحلیل عضو هیات علمی دانشگاه تهران از ماجرای سرنگونی پهپاد آمریکایی

 بازی دوسرباخت برای ترامپ

سیدمحمد مرندی، عضو هیات علمی دانشگاه تهران با اشاره به تناقض های موجود میان گفته های مسئولان کاخ سفید و رئیس جمهور آمریکا گفت: «بسیاری معتقدند درون کاخ سفید آشفتگی هایی وجود دارد، بنابراین این تضادها و تناقض ها چیز جدیدی نیست و ما عملا در هر مساله ای این تناقض ها را می بینیم.»
وی افزود: «به هر حال اینکه آمریکایی ها خیلی سریع ایران را تهدید کردند، نشان می دهد آنها نمی خواهند اسناد بررسی شود، زیرا می دانند روایت ایران دقیق است و اگر این نبود صبر می کردند تا شواهد بررسی شود.»
این کارشناس مسائل بین الملل با اشاره به اینکه ورود این پهپاد به خاک ایران موضوع جدیدی نیست، افزود: «این اولین بار نیست که نیروهای مسلح ایران پهپادهای آمریکایی را در خاک ایران سرنگون می کنند، موارد بسیاری وجود دارد؛ در یکی از این موارد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران توانستند پس از هک کردن کامپیوتر یک پهپاد آمریکایی، آن را به سلامت و بدون کمترین آسیب در خاک کشور بنشانند؛ بنابراین رفتار آمریکایی ها چیز عجیبی نیست.»
مرندی در پاسخ به این سوال که چرا آمریکایی ها دست به چنین اقدامی زدند، گفت: «اساسا در کنار جنگ اقتصادی علیه مردم ایران و در راستای «فشار حداکثری» که عبارت خود ترامپ است، او تلاش می کند در حوزه های دیگر نیز فشار بر مردم ایران را افزایش دهد.»
وی همچنین افزود: «حمله به نفت کش ها احتمالا در راستای همین افزایش فشارها و این تعرضات اخیر به حریم هوایی کشور نیز به منظور ارعاب نیروهای مسلح و تصمیم گیران کشور بود و آنها انتظار نداشتند ایران بتواند این پهپاد فوق پیشرفته را آن هم به وسیله موشک ساخت ایران سرنگون کند؛ بنابراین محاسبات آنها غلط بود.»
مدیرگروه مطالعات آمریکای دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران درباره اینکه آیا سرنگونی پهپاد می تواند ابزاری برای وجاهت بخشی آمریکا به موضوع «حمله نظامی ایران» باشد، گفت: «طبیعتا این موضوع هیچ وجاهتی ندارد. این تجاوز به خاک سرزمین ماست و هیچ کشور مستقلی اقدام این چنینی را –به خصوص از سوی رژیمی که علیه مردم کشورمان جنگ اقتصادی به راه انداخته و دائما تهدید می کند- نمی پذیرد.»
وی افزود: «نیروهای مسلح ایران کار بسیار بزرگی در سرنگونی پهپاد کردند. فکر می کنم این درسی برای آمریکاست از این باب که فهمیدند توانمندی های ایران فراتر از تصور آنهاست و تجهیزات نظامی و دفاعی ایران از پس پیشرفته ترین تجهیزات آنها برمی آید. بنابراین، این نشان می دهد هر نوع درگیری نظامی با ایران عواقب بسیار وخیمی برای آمریکا و اقتصاد آمریکا و جایگاه جهانی این کشور در پی دارد.»
این کارشناس مسائل بین الملل درباره این ادعای مقامات آمریکایی که قصد جنگ داشتند اما در ساعات پایانی از تصمیم خود منصرف شدند، گفت: «هیچ چیز محال نیست. اصل جنگ بسیار بعید است. اینکه یک حمله محدود علیه ایران انجام شود ممکن است، اما این حمله محدود هم به دلیل عواقب خطرناکی که برای ایالات متحده دارد تا حالا انجام نشده است.»
وی در ادامه گفت: «بنابراین جنگ بسیار بعید است چون باعث نابودی تمام تاسیسات نفتی و گازی و نفت کش ها در خلیج فارس شده و فاجعه اقتصادی برای جهان به دنبال خواهد داشت، نیروهای آمریکایی در کل منطقه مورد هجوم متحدان ایران قرار خواهند گرفت و از منطقه اخراج خواهند شد. حکومت سعودی و امارات هم در چنین شرایطی دوام نخواهند آورد. این برای آمریکا یک سناریوی بسیار وحشتناک است، به همین دلیل اصل جنگ را بسیار بعید می دانم.»
مرندی همچنین افزود: «یک عده در آمریکا می گویند یک عملیات محدود علیه ایران انجام دهیم. آن هم به این دلیل که منافقین، ضدانقلاب، سلطنت طلب ها، صهیونیست ها و سعودی ها به آمریکایی ها می گویند اگر حمله محدودی کنید ایرانی ها واکنش جدی نشان نخواهند داد. فکر می کنم با سرنگونی این پهپاد و همچنین با علائمی که جمهوری اسلامی از خود نشان داده، آمریکایی ها فهمیده اند اگر به صورت محدود هم حمله کنند، واکنش ایران بسیار شدید خواهد بود.»
این کارشناس مسائل بین الملل گفت: «درصورت وجود چنین نظری کشورهایی که به آمریکا در این حمله کمک کردند هم در امان نخواهند بود. به همین دلیل احتمال یک حمله محدود خیلی زیاد نیست و من بعید می دانم آمریکا از ابتدا قصد حمله ای داشت که در لحظه آخر پس گرفته باشد.»
وی دراین باره افزود: «من فکر می کنم طرح این موضوع بیشتر برای تشویش افکارعمومی و افزایش فشار سیاسی است ولی به هر حال محال نیست. دولت آمریکا، دولت عاقلی نیست و به هر حال نیروها همیشه باید آمادگی واکنش خیلی سریع و سنگین در قبال هرگونه تعرض را داشته باشد کمااینکه تاکنون اینچنین بوده است.»
این استاد دانشگاه در پاسخ به این سوال که با توجه به نزدیکی انتخابات 2020 آمریکا، آیا افزایش تنش با ایران می تواند برای موقعیت ترامپ اثر مثبت داشته باشد، گفت: «چه جنگ و چه درگیری محدود قطعا بر موقعیت ترامپ اثر منفی خواهد داشت، چون قطعا آمریکایی ها پیروز میدان نخواهند بود.»
وی افزود: «ترامپ دوست دارد در آرامش باشد و اساسا با همین شعار وارد میدان انتخاباتی شد. او همواره ادعا می کرد که مخالف جنگ های منطقه ای در غرب آسیا و شمال آفریقاست.»


گلوبال هاوک


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :